MAHA THẠCH SABUT

MAHA THẠCH SABUT

Maha Thạch Sabut, bí danh Ba Thạnh, sinh năm 1925, quê quán tại ấp Đầu Giồng, xã Phương Thạnh, huyện Càng Long, Tỉnh Trà Vinh. Cha ông là ông Thạch Tút, mẹ là bà Thạch Thị Cưa.

Do hoàn cảnh nghèo khổ, không ruộng đất nên gia đình ông đi khẩn hoang ở vùng U Minh Hạ, Cà Mau. Đến năm 10 tuổi, Thạch Sabut được cha mẹ gởi về quê đi học rồi đi tu ở chùa Basi (Phương Thạnh). Vốn thông minh và chịu khó. Thạch Sabut học chữ Khmer và chương trình Phật học sơ cấp ở Trà Vinh. Sau đó, được Hội Mékon tỉnh gởi sang Sóc Trăng và Cao Miên học chương trình trung cấp và cao cấp.

Lấy xong bằng Maha ở Cao Miên, năm 1952, Thạch Sabut trở về chùa Basi tu và mở lớp dạy chữ Khmer cho các tăng sinh và thanh niên trong phum sóc.

Năm sau, Maha Thạch Sabut được sư cả Thạch Thanh, Hội trưởng Mékon tỉnh Trà Vinh mời về làm thư ký cho Hội, tại chùa Ông Mẹt (thị xã Trà Vinh), ở đây, ông được giao trách nhiệm soạn chương trình và trực tiếp giảng dạy các lớp sơ cấp Phật học cho tăng sinh trong cả Tỉnh, ông thường đưa vào các bài giảng của mình về tư tưởng yêu nước Việt Nam, chống áp bức bất công, chống cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp ....

Sau Hiệp định Gieneve, khi trường Trung học Tư thục Long Đức thành lập, Maha Thạch Sabut là một trong những giáo viên đầu tiên và có mặt xuyên suôt cho đên ngày địch ra lệnh đóng cửa trường Long Đức.

Chẳng những đóng cửa trường Long Đức, Maha Sabut tổ chức cuộc biểu tình lớn của sư sãi và đồng bào Khmer tại chùa Ông Mẹt, chùa Same Rone chống chính sách đồng hóa dân tộc, đòi được dạy và học chữ Khmer. Cuộc biểu tình chính đáng này được đông đảo quần chúng các giới tại thị xã ủng hộ và đồng bào Khmer cùng sư sãi các chùa khắp nơi trong Tỉnh dưới sự vận động và tổ chức của Ban Khmer vận, kéo về thị xã đấu tranh, đòi địch thực hiện các yêu sách. Sau cuộc đấu tranh chính trị gây chấn động dư luận này, địch truy nã Maha Sabut nhưng ông đã được cách mạng đưa về vùng nông thôn Trà Cú an toàn.

Năm 1957, Maha Thạch Sabut hoàn tục và chính thức thoát ly gia đình, tham gia hoạt động cách mạng tại cơ quan Khmer vận của tỉnh. Cũng năm này, Maha Thạch Sabut được kết nạp vào Đảng.

Năm 1959, trước tình hình hết sức khó khăn do địch thi hành Luật 10/59, ráo riết mở những chiến dịch tố cộng, diệt cộng, Chi bộ xã Long Hiệp bị đánh phá tan rã. Đồng chí Thạch Sabut được điều về làm Bí thư Chi bộ ở địa bàn có đông đồng bào Khmer này.

Năm 1960, đồng chí Thạch Sabut được rút về Ban Khmer vận tỉnh và được đưa về tăng cường cho các xã có đồng bào Khmer của huyện Cầu Kè như Phong Thạnh, Phong Phú, Hòa Ân, Châu Điền. Phong trào cách mạng trong bà con dân tộc các xã này từng bước phát triển đặc biệt là cuộc đấu tranh kết hợp cả quân sự, binh vận, chính trị "tản cư Phật" nổi tiếng ở chùa Ô Mịch do Maha Thạch Sabut và má Thạch Thị Thanh trực tiếp

Cuối năm 1963, lợi dụng tình hình rối ren của địch sau cuộc đảo chánh Ngô Đình Diệm, đồng chí Thạch Sabut được Tỉnh ủy phân công vê bô sung Thị xã ủy viên, phụ trách công tác Khmer vận và đấu tranh chính trị tại nội ô thị xã.

Năm 1968, đồng chí Maha Thạch Sabut được Tỉnh ủy rút về đề bạt nhiệm vụ Phó Ban Khmer vận tỉnh. Đầu năm 1970, đồng chí Thạch Sabut được đề bạt Tỉnh ủy viên, giữ cương vị Trưởng ban Khmer vận Tỉnh Trà Vinh.

Năm 1971 có thế xem là năm cao điểm của chiến dịch bình định cấp tốc. Trước mạng lưới đồn bót ken kín và những trận càn quét liên miên, đế tránh tốn thất bảo toàn lực lượng, Tỉnh ủy chủ trương chuyển các cơ quan thuộc khối Dân chính và khối đoàn thể về vùng căn cứ ven biển. Tháng 12/1971 đồng chí Thạch Sabut cùng 5 cán bộ khác thuộc khối đoàn thể di chuyển bằng ghe về Duyên Hải xây dựng căn cứ mới. Khi qua mũi Cồn Tàu, gặp sóng to, nước chảy xiết, ghe bị chìm. Đồng chí Thạch Sabut bị nước cuốn trôi ra biển, hy sinh, lúc đó đồng chí tròn 46 tuổi./.