MAI NGỌC THOẢNG – NGƯỜI CHIẾN SĨ DÙNG HÀM RĂNG GIỮ MẠCH MÁU THÔNG TIN GIỮA “TÚI BOM” THÀNH CỔ QUẢNG TRỊ

Mai Ngọc Thoảng sinh năm 1953 tại huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa (nay thuộc tỉnh Thanh Hóa). Sinh ra trong một gia đình người Mường giàu truyền thống yêu nước, ông lớn lên trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn ác liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Năm 1970, khi vừa tròn 17 tuổi, Mai Ngọc Thoảng tình nguyện nhập ngũ, mang theo khát vọng cống hiến của thế hệ thanh niên “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”. Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế vào Đại đội Thông tin 18, Trung đoàn 48, Sư đoàn 320B và nhanh chóng trưởng thành trong môi trường quân ngũ.

Năm 1972, chiến trường Quảng Trị trở thành nơi diễn ra một trong những cuộc đối đầu khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ. Sau khi quân giải phóng giành quyền kiểm soát thị xã Quảng Trị, đối phương huy động lực lượng lớn cùng hỏa lực mạnh nhằm tái chiếm khu vực này.

Trong suốt 81 ngày đêm chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị, bom đạn trút xuống với mật độ chưa từng có. Nhiều khu vực trở thành “tọa độ lửa”, đất đá bị cày xới liên tục, sông Thạch Hãn đỏ lửa ngày đêm. Trong hoàn cảnh ấy, hệ thống thông tin liên lạc giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là cầu nối giữa các đơn vị chiến đấu với sở chỉ huy chiến dịch.

Là Tiểu đội trưởng thông tin, Mai Ngọc Thoảng cùng đồng đội được giao nhiệm vụ bảo đảm đường dây liên lạc thông suốt giữa các trận địa. Công việc tưởng chừng thầm lặng ấy lại luôn đối mặt với hiểm nguy bởi dây thông tin thường xuyên bị bom đạn cắt đứt, buộc các chiến sĩ phải lao ra giữa làn đạn để sửa chữa.

Ngày 13 tháng 7 năm 1972 trở thành dấu mốc không thể nào quên trong cuộc đời người chiến sĩ trẻ. Hôm đó, một tuyến dây thông tin quan trọng vượt qua sông Thạch Hãn bị đứt hoàn toàn dưới hỏa lực dữ dội của đối phương. Nếu không khôi phục kịp thời, việc chỉ huy tác chiến sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Trước đó, nhiều chiến sĩ đã cố gắng tiếp cận vị trí hỏng hóc nhưng lần lượt hy sinh giữa dòng sông đầy bom đạn. Mỗi lần có người ngã xuống, nhiệm vụ lại trở nên khó khăn và nguy hiểm hơn. Không khí trong đơn vị lúc ấy vô cùng căng thẳng bởi ai cũng hiểu rằng tiếp tục ra sửa đường dây đồng nghĩa với việc đối mặt rất gần với cái chết.

Giữa thời khắc sinh tử ấy, Mai Ngọc Thoảng đã tình nguyện nhận nhiệm vụ.

Mang theo cuộn dây liên lạc, ông lao xuống dòng Thạch Hãn trong mưa bom bão đạn. Khi tiếp cận được vị trí đường dây bị đứt, ông phát hiện việc nối dây theo cách thông thường gần như không thể thực hiện vì điều kiện quá khẩn cấp và hỏa lực địch quá dày đặc.

Trong tình huống đó, người chiến sĩ trẻ đã đưa ra một quyết định khiến nhiều người sau này không khỏi xúc động và khâm phục.

Ông dùng chính hàm răng của mình cắn chặt hai đầu dây liên lạc để duy trì tín hiệu thông tin.

Dòng điện tín truyền qua cơ thể khiến miệng ông bật máu, nhưng Mai Ngọc Thoảng vẫn kiên quyết giữ nguyên vị trí giữa dòng nước. Trong khoảnh khắc ấy, cơ thể người lính trở thành một phần của đường dây thông tin, giúp các mệnh lệnh chỉ huy tiếp tục được truyền đi giữa chiến trường đang rung chuyển bởi bom đạn.

Nhờ sự quả cảm ấy, mạch máu thông tin của đơn vị được khôi phục kịp thời, góp phần bảo đảm sự chỉ huy thông suốt trong những thời điểm quyết định của chiến dịch bảo vệ Thành cổ Quảng Trị.

Chiến công của Mai Ngọc Thoảng nhanh chóng lan tỏa trong toàn đơn vị và trở thành biểu tượng về tinh thần chiến đấu quên mình của bộ đội thông tin liên lạc. Hình ảnh người chiến sĩ dùng chính cơ thể để giữ đường dây liên lạc đã khắc sâu trong ký ức của nhiều thế hệ quân nhân Việt Nam.

Năm 1973, khi mới 20 tuổi, Mai Ngọc Thoảng được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là sự ghi nhận xứng đáng đối với lòng dũng cảm, ý chí kiên cường và tinh thần sẵn sàng hy sinh vì nhiệm vụ của người lính trẻ.

Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng câu chuyện về Mai Ngọc Thoảng vẫn luôn được nhắc lại như một biểu tượng đẹp của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam. Giữa khói lửa Thành cổ Quảng Trị năm ấy, người thanh niên tuổi đôi mươi đã không lựa chọn sự an toàn cho riêng mình mà chọn trở thành chiếc cầu nối giữa sự sống và nhiệm vụ, giữa mệnh lệnh chiến đấu và chiến thắng.

Sự hy sinh thầm lặng và lòng quả cảm phi thường của Anh hùng Mai Ngọc Thoảng đã góp phần làm nên bản hùng ca bất tử của 81 ngày đêm Thành cổ Quảng Trị – một trong những chương bi tráng nhất trong lịch sử đấu tranh bảo vệ Tổ quốc của dân tộc Việt Nam.

Trường Thắng (tổng hợp)