MÃNH HỔ VÙNG THẤT SƠN VÀ HUYỀN THOẠI ĐỒI TỨC DỤP: ANH HÙNG LIỆT SĨ TRẦN THANH LẠC
MÃNH HỔ VÙNG THẤT SƠN VÀ HUYỀN THOẠI ĐỒI TỨC DỤP: ANH HÙNG LIỆT SĨ TRẦN THANH LẠC
Giữa dải đất Tây Nam Bộ trù phú, vùng Bảy Núi (Thất Sơn) An Giang không chỉ là mảnh đất của những giai thoại linh thiêng mà còn là căn cứ địa cách mạng kiên cường, nơi ghi dấu những trận huyết chiến làm rúng động quân thù. Trong khúc tráng ca bất tử của vùng đất lửa ấy, cái tên Trần Thanh Lạc — người chỉ huy mưu trí của Huyện đội Tri Tôn đã trở thành nỗi khiếp đảm của quân đội viễn chinh Mỹ và tay sai. Từ một người chiến sĩ áo vải, ông đã trưởng thành trong khói lửa, kinh qua hơn 60 trận đánh lớn nhỏ, trực tiếp nổ súng và chỉ huy bẻ gãy những cuộc hành quân quy mô nhất của địch, hiến dâng trọn vẹn xương máu để bảo vệ từng vách đá, hang sâu của ngọn đồi Tức Dụp huyền thoại.
Đánh giá cao tư chất và lòng quả cảm của người con đất núi, Đảng và quân đội đã tôi luyện Trần Thanh Lạc từ một chiến sĩ du kích ban đầu trở thành Đại đội trưởng, rồi vinh dự gánh vác trọng trách Huyện đội trưởng Huyện đội Tri Tôn khi tuổi đời còn rất trẻ. Sinh năm 1945 tại xã Lương Phi, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang trong một gia đình nông dân nghèo giàu truyền thống yêu nước, ngọn lửa căm thù giặc sâu sắc đã thấm đượm vào máu thịt ông từ thuở niên thiếu. Bước vào hàng ngũ quân đội từ năm 1966, ở bất kỳ cương vị nào, Trần Thanh Lạc cũng luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, hết lòng thương yêu đồng chí, đồng đội, kiên cường bám trụ trận địa và chủ động tiến công trong mọi điều kiện thời tiết, địa hình hiểm trở.
Chiến tài thiên bẩm của người chỉ huy trẻ bắt đầu phát tiết từ đầu năm 1967, khi Trần Thanh Lạc chỉ huy vỏn vẹn 6 chiến sĩ trong đội biệt động, mưu trí phối hợp cùng trung đội bộ đội huyện tổ chức trận tập kích chớp nhoáng vào một tiểu đoàn dù sừng sỏ của địch, tiêu diệt tại chỗ 75 tên và thu giữ nhiều vũ khí. Tiếp đó, vào tháng 5/1968, ông chỉ huy đội đặc công gồm 15 tay súng luồn sâu, nổ súng đánh tập kích một đại đội bảo an ngay sát nách Chi khu Tri Tôn chỉ 1km. Dưới làn mưa đạn xối xả của giặc, Trần Thanh Lạc trực tiếp điều phối cả 3 mũi tấn công áp sát, đánh thiệt hại nặng nề đại đội bảo an, buộc số còn lại phải tháo chạy hỗn loạn, rồi dẫn dắt toàn đơn vị thu vũ khí rút về căn cứ an toàn.
Tên tuổi của Trần Thanh Lạc tỏa sáng rực rỡ nhất trong cuộc đối đầu lịch sử 128 ngày đêm tại đồi Tức Dụp (pháo đài bất khả xâm phạm của vùng Bảy Núi). Suốt chiến dịch dài ngày ấy, đơn vị của ông phải đối mặt với sự thiếu thốn tột cùng về lương thực, đói khát và làn mưa bom bão đạn, kể cả chất độc hóa học trút xuống mỗi ngày. Thế nhưng, bằng tinh thần thép, ông đã cùng anh em kiên trì bám trụ, giành giật với địch từng vách núi, hang đá, mỏm đồi. Tháng 2/1969, giữa lúc chiến sự cam go, Trần Thanh Lạc chỉ mang theo 2 chiến sĩ mưu trí luồn lách theo các khe đá, bất ngờ xuất kích chặn đứng hướng tiến công của cả một tiểu đoàn viện binh địch, dùng thủ pháo và lựu đạn tiêu diệt 36 tên, thu 3 súng M79 và 1 máy truyền tin.
Đến tháng 7/1969, khi địch mở cuộc càn quét quy mô lớn vào núi Tờ với sự yểm trợ tối tân của pháo binh, xe tăng và máy bay, Trần Thanh Lạc chỉ huy tiểu đội phối hợp cùng đơn vị bạn phục kích, bẻ gãy hoàn toàn mũi tiến công, tiêu diệt hai phần ba quân số của tiểu đoàn biệt kích địch. Đặc biệt, ngay trong trận đánh này, ông đã dũng cảm dùng khẩu súng trung liên trong tay, bắn hạ chính xác một chiếc máy bay phản lực F4 hiện đại của Mỹ. Ngay sau đó, ông lập tức tổ chức một mũi đột kích gồm 3 người đánh từ Lò Ảng lên đỉnh Thầy Sòi, dùng lựu đạn và thủ pháo ném từ trên cao xuống xé nát đội hình một đại đội địch đang co cụm, tiêu diệt gọn quân giặc và làm chủ hoàn toàn trận địa.
Bên cạnh sự gan dạ, Huyện đội trưởng Trần Thanh Lạc còn sở hữu những sáng kiến chiến thuật vô cùng độc đáo và táo bạo. Khi nhận lệnh của Tỉnh ủy cho rút toàn bộ lực lượng ra khỏi đồi Tức Dụp để bảo toàn lực lượng, ông đã nảy ra sáng kiến gom toàn bộ số súng đạn hư hỏng chất lại một chỗ rồi gài sẵn 4 quả mìn nổ chậm, cho anh em rút lui trước. Quân giặc hăm hở tràn vào trận địa hoang, thấy súng đạn liền lao vào tranh giành, kiểm tra thì mìn kích nổ làm chết hàng chục tên tại chỗ. Chưa dừng lại ở đó, ngay trong đêm hôm ấy, ông cùng đồng đội dùng 40 quả đạn cối, pháo, mìn phối hợp cùng thuốc nổ TNT cho vào hai bao tải lớn, gắn nụ xòe rồi bí mật dùng ván gỗ thả trượt xuống hang sâu, kích nổ quét sạch toàn bộ một đại đội địch đang ngạo nghễ đóng quân bên trong lòng hang.
Thế nhưng, quy luật nghiệt ngã của chiến tranh đã cướp đi người con ưu tú của vùng đất An Giang ngay trước thềm hòa bình. Đêm ngày 20/4/1973, Trần Thanh Lạc trực tiếp chỉ huy một tiểu đội tổ chức trận tập kích chiến lược vào đồn Cầu 13. Để tạo yếu tố bất ngờ, ông đã cho đơn vị cải trang thành lính ngụy, hiên ngang hành quân dọc theo trục lộ chính từ cầu 16 (thị trấn Tri Tôn) tiến thẳng vào sào huyệt địch. Ngay khi tiếp cận đồn Cầu 13, lệnh nổ súng vang lên, ta hoàn toàn áp đảo và triệt hạ gọn gàng căn cứ địch. Nhưng cũng chính trong giờ phút quyết liệt ấy, Trung tá Huyện đội trưởng Trần Thanh Lạc đã bị trúng đạn trọng thương và anh dũng hy sinh ngay trên trận địa, khép lại hành trình 28 năm tuổi trẻ đầy vinh quang.
Với những chiến công đặc biệt xuất sắc trải dài khắp vùng Thất Sơn, Liệt sĩ Trần Thanh Lạc đã được trao tặng 3 danh hiệu Dũng sĩ cùng nhiều bằng khen, giấy khen cao quý. Ghi nhớ công ơn của người anh hùng áo vải, vào ngày 20/12/1994, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội nghĩa Việt Nam đã trân trọng truy tặng đồng chí Trần Thanh Lạc danh hiệu cao quý nhất: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Câu chuyện về người chiến sĩ bắn rơi máy bay F4 bằng trung liên bên vách đá Tức Dụp sẽ mãi mãi là ngọn đuốc rực sáng, là niềm tự hào vĩnh cửu của quân và dân An Giang.
