Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

MÁU CHẢY ƯỚT ÁO, NGƯỜI LÍNH VẪN Ở LẠI CHẶN ĐỊCH: KÝ ỨC KHÔNG THỂ NÀO QUÊN CỦA TRUNG TƯỚNG NGUYỄN ĐỨC SƠN

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày đất nước thống nhất, nhưng với Trung tướng Nguyễn Đức Sơn, những năm tháng chiến tranh vẫn chưa bao giờ lùi xa trong ký ức. Có những trận đánh, những đồng đội và những khoảnh khắc sinh tử vẫn hiện lên rõ ràng như mới xảy ra ngày hôm qua. Đặc biệt là trận chiến trên đồi Măng Mô ở nước bạn Lào vào tháng 9/1969 – nơi người lính trẻ năm ấy bị găm 6 mảnh đạn trong người, máu chảy không ngừng nhưng vẫn quyết ở lại chiến đấu để đồng đội có thời gian rút lui an toàn

An Giang07/06/2026Nguyên Trực (tổng hợp) (xã Long Kiến)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trung tướng Nguyễn Đức Sơn sinh năm 1949 tại huyện Phú Xuyên, tỉnh Hà Đông trước đây (nay thuộc thành phố Hà Nội). Lớn lên trong những năm đất nước bị chia cắt, ông sớm mang trong mình khát vọng được cống hiến cho Tổ quốc.

Ngày 26/3/1967, khi chưa tròn 18 tuổi, chàng thanh niên quê Phú Xuyên tình nguyện lên đường nhập ngũ.

Ông được biên chế vào Trung đoàn 165, Sư đoàn Bộ binh 312 – một trong những sư đoàn chủ lực đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam, đơn vị từng lập nhiều chiến công vang dội trong các cuộc kháng chiến.

Đối với người lính trẻ, đó vừa là niềm tự hào, vừa là thử thách lớn lao.

Những năm tháng ấy, đơn vị của ông liên tục cơ động giữa các chiến trường, vừa bảo vệ những địa bàn trọng yếu, vừa tham gia các chiến dịch lớn. Sau mỗi trận đánh, nếu may mắn còn sống trở về, họ mới có cơ hội ghé thăm gia đình trong ít ngày ngắn ngủi trước khi tiếp tục lên đường.

Mỗi lần chia tay quê hương cũng là một lần chuẩn bị tinh thần cho những mất mát có thể xảy đến bất cứ lúc nào.

“Giữa chiến trường ác liệt, chỉ còn một con đường duy nhất là tiếp tục chiến đấu để giữ trọn độc lập, tự do và thống nhất cho đất nước”, ông từng chia sẻ.

Trong suốt cuộc đời binh nghiệp, ký ức khiến ông day dứt nhất chính là trận đánh trên đồi Măng Mô trong Chiến dịch 139 tại Lào năm 1969.

Khi đó, Sư đoàn 312 được giao nhiệm vụ tham gia chiến dịch giải phóng khu vực Xiêng Khoảng. Đơn vị của Nguyễn Đức Sơn là một trong những lực lượng chủ công mở đường cho toàn chiến dịch.

Trong trận đánh quyết định, ông được giao chỉ huy mũi tiến công đánh vào hệ thống lô cốt kiên cố của đối phương.

Ban đầu, kế hoạch diễn ra thuận lợi. Tuy nhiên, một số mũi tiến công khác bất ngờ bị địch phát hiện, khiến toàn bộ trận địa nhanh chóng rơi vào tình thế vô cùng nguy hiểm.

Lực lượng đối phương phản kích dữ dội với quân số đông hơn dự kiến rất nhiều.

Tiếng súng nổ dồn dập khắp sườn đồi.

Đạn pháo liên tục cày xới mặt đất.

Khói lửa bao trùm toàn bộ trận địa.

Trong lúc chiến đấu ác liệt, đạn dược của đơn vị dần cạn kiệt.

Trước tình thế nguy cấp, Nguyễn Đức Sơn cùng người đồng đội thân thiết là chiến sĩ Nguyễn Văn Vịnh đã đưa ra một quyết định đầy quả cảm.

Hai người tình nguyện ở lại chặn địch để tạo điều kiện cho đồng đội rút lui và tổ chức lại đội hình.

Đó là quyết định mà bất kỳ người lính nào cũng hiểu rõ ý nghĩa.

Ở lại đồng nghĩa với việc đối mặt với nguy cơ hy sinh rất lớn.

Nhưng không ai lùi bước.

Làn đạn đối phương trút xuống như mưa.

Từng loạt súng dồn dập quét qua trận địa.

Giữa khói lửa mịt mù, cả hai đều bị thương nặng.

Máu chảy ướt đẫm quân phục.

Nhiều năm sau nhớ lại thời khắc ấy, Trung tướng Nguyễn Đức Sơn vẫn không giấu được xúc động.

Ông kể rằng máu trên người chảy quá nhiều đến mức không còn phân biệt được đâu là máu của mình, đâu là máu của Nguyễn Văn Vịnh.

Người đồng đội thân thiết bị thương rất nặng ở vùng mặt, đau đớn đến mức gần như bất tỉnh.

Một tay cầm súng chiến đấu, một tay kéo đồng đội rời khỏi làn đạn, ông cố gắng đưa Nguyễn Văn Vịnh trở về vị trí quân ta đang bám trụ.

Khi cả hai vừa tới được nơi an toàn, sức lực trong người ông cũng cạn kiệt.

Nguyễn Đức Sơn ngất lịm vì mất máu quá nhiều.

Đến gần sáng hôm sau, ông mới tỉnh lại.

Tin đầu tiên ông nhận được là Nguyễn Văn Vịnh đã không qua khỏi.

Người đồng đội, người bạn cùng quê từng sát cánh bên nhau trong những tháng ngày chiến đấu đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Nỗi đau ấy theo ông suốt cuộc đời.

Sau trận đánh đồi Măng Mô, trên cơ thể Nguyễn Đức Sơn còn lưu lại 6 mảnh đạn.

Phần lớn nằm ở các vùng cơ mềm nên không đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Nhưng một mảnh đạn nhỏ lại găm sâu trong đầu, ở vị trí không thể phẫu thuật lấy ra.

Cho đến tận hôm nay, dấu tích của chiến tranh vẫn còn hiện hữu trên cơ thể người lính năm xưa.

Mỗi khi thời tiết thay đổi, nửa bên đầu và vùng mặt nơi có mảnh đạn lại đau nhức.

Và mỗi lần như vậy, ký ức về đồi Măng Mô cùng hình ảnh người đồng đội Nguyễn Văn Vịnh lại hiện về nguyên vẹn.

Thế nhưng, chỉ sau ba tuần điều trị tại bệnh xá sư đoàn, Nguyễn Đức Sơn đã xin trở lại đơn vị.

Ông không muốn ở lại phía sau khi đồng đội vẫn đang chiến đấu ngoài mặt trận.

Bất chấp những vết thương còn chưa hoàn toàn bình phục, người lính trẻ tiếp tục tham gia giai đoạn tiếp theo của chiến dịch.

Chiến tranh vẫn tiếp diễn.

Và hành trình chiến đấu của ông cũng chưa dừng lại.

Sau trận Măng Mô, ông tiếp tục cùng đơn vị tham gia nhiều chiến dịch lớn của dân tộc, trong đó có 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972, chiến dịch giải phóng miền Nam mùa Xuân năm 1975 và cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979.

Từ một người lính trẻ nơi chiến trường khốc liệt, ông từng bước trưởng thành trong quân ngũ, đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng và sau này trở thành Trung tướng, nguyên Cục trưởng Cục Tổ chức, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam.

Ngày nay, khi mái tóc đã bạc màu thời gian, ông vẫn luôn nhắc về đồng đội với sự xúc động đặc biệt.

Ông ít nói về những đau đớn mà bản thân từng trải qua.

Nhưng mỗi lần nhắc đến những người đã ngã xuống, giọng ông lại trầm xuống.

“Hy sinh nhiều lắm. Nhiều đến mức không thể kể hết.”

Có lẽ chính những ký ức ấy đã khiến ông luôn trân trọng giá trị của hòa bình.

Bởi với những người từng đi qua chiến tranh, hòa bình không phải điều tự nhiên mà có.

Đó là thành quả được đánh đổi bằng tuổi xuân, bằng máu, bằng nước mắt và bằng sự hy sinh của biết bao người lính.

“Chúng tôi tự hào vì đã góp một phần nhỏ vào thắng lợi chung của dân tộc. Nhưng điều quan trọng hơn là phải sống sao cho xứng đáng với những người đã ngã xuống”, Trung tướng Nguyễn Đức Sơn từng chia sẻ.

Đó không chỉ là lời nhắn gửi của một vị tướng từng đi qua nhiều cuộc chiến.

Đó còn là lời nhắc nhở về giá trị của hòa bình và sự biết ơn đối với những người đã hiến dâng cả tuổi trẻ cho Tổ quốc.

Nguyên Trực (tổng hợp)

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
MÁU CHẢY ƯỚT ÁO, NGƯỜI LÍNH VẪN Ở LẠI CHẶN ĐỊCH: KÝ ỨC KHÔNG THỂ NÀO QUÊN CỦA TRUNG TƯỚNG NGUYỄN ĐỨC SƠN | Câu chuyện thời hoa lửa