Màu xanh mới trên cánh đồng phèn
Màu xanh mới trên cánh đồng phèn
Tại vùng Đồng Tháp Mười những năm sau giải phóng, "phèn" không chỉ là tên một loại đất, mà là nỗi ám ảnh của bao đời nông dân. Đất ở đây chua đến mức cỏ lác cũng khó mọc nổi, nước thì vàng quánh như mật, soi bóng những gương mặt khắc khổ của những người đi khai hoang. Trong số đó có ông Ba Trí, một cựu binh từng bám trụ suốt những mùa nước nổi thời kháng chiến.
1. Cuộc chiến không tiếng súngRời tay súng, ông Ba Trí trở về với một chiếc ba lô sờn cũ và một ý chí sắt đá được tôi luyện từ thời hoa lửa. Nhìn cánh đồng phèn mênh mông, trắng xóa muối mặn và dấu tích của chất độc hóa học, nhiều người đã bỏ cuộc. Nhưng ông Ba Trí thì khác. Ông bảo:
— "Ngày xưa mình giữ đất bằng máu, giờ không lẽ để đất chết vì phèn? Đất đau thì mình phải chữa."Ông bắt đầu hành trình "rửa phèn" đầy gian khổ. Đôi bàn tay từng chắc tay súng nay cầm xẻng, đào những con mương dẫn nước ngọt từ sông Tiền vào thau chua. Mỗi nhát xẻng cắm xuống lòng đất cứng đờ, khô khốc như vấp phải chính những kỷ niệm đau thương của quá khứ. Đã bao lần ông ngã bệnh vì nước phèn ăn chân, vì cái nắng cháy da của vùng Đồng Tháp, nhưng niềm tin về một màu xanh chưa bao giờ tắt.2. Mầm xanh từ hy vọngMùa đầu tiên, lúa chết trắng đồng. Phèn chua đã nuốt chửng những mầm non yếu ớt. Bà con trong xóm lắc đầu: "Đất này bị nguyền rủa rồi, ông Ba ơi!". Nhưng ông Ba Trí không tin vào lời nguyền, ông tin vào khoa học và sức lao động. Ông lặn lội tìm đến những kỹ sư nông nghiệp trẻ ở Cần Thơ, mang về những giống lúa chịu phèn mới và học cách bón vôi cải tạo đất.Đêm đêm, bên ánh đèn dầu, ông cùng những người cựu binh khác bàn tính chuyện đắp đê, ngăn mặn. Những câu chuyện về chiến đấu trong lòng đất được thay bằng chuyện "trị thủy". Sự kiên trì của họ cuối cùng cũng được đền đáp. Một sáng sớm, khi sương mù còn bảng lảng trên mặt nước, ông Ba nhìn thấy những lá lúa đầu tiên vươn lên, xanh mướt một cách kỳ diệu giữa màu đất xám xịt.Đó là màu xanh mới trên cánh đồng phèn – màu xanh của sự hồi sinh dân tộc sau khói lửa.3. Bản tình ca của sự sốngNhiều năm trôi qua, vùng Đồng Tháp Mười giờ đây đã trở thành vựa lúa lớn của cả nước. Đứng trên con đê cao, ông Ba Trí nhìn những cánh đồng lúa chín vàng óng ả, xa xa là những rừng tràm xanh ngắt. Những vết sẹo hóa thành huân chương năm xưa vẫn còn đó trên cơ thể ông, nhưng chúng không còn nhức nhối.Ông hiểu rằng, mỗi hạt gạo thơm tho hôm nay đều thấm đẫm mồ hôi của sự hòa giải giữa con người và thiên nhiên. Câu chuyện về Ba Trí và cánh đồng phèn đã trở thành huyền thoại về khát vọng vươn lên của những người lính không bao giờ lùi bước. Họ đã biến "vùng đất chết" thành "vùng đất hứa", để màu xanh mãi mãi bao phủ lên những ký ức đau thương của một thời hoa lửa.
— "Ngày xưa mình giữ đất bằng máu, giờ không lẽ để đất chết vì phèn? Đất đau thì mình phải chữa."Ông bắt đầu hành trình "rửa phèn" đầy gian khổ. Đôi bàn tay từng chắc tay súng nay cầm xẻng, đào những con mương dẫn nước ngọt từ sông Tiền vào thau chua. Mỗi nhát xẻng cắm xuống lòng đất cứng đờ, khô khốc như vấp phải chính những kỷ niệm đau thương của quá khứ. Đã bao lần ông ngã bệnh vì nước phèn ăn chân, vì cái nắng cháy da của vùng Đồng Tháp, nhưng niềm tin về một màu xanh chưa bao giờ tắt.2. Mầm xanh từ hy vọngMùa đầu tiên, lúa chết trắng đồng. Phèn chua đã nuốt chửng những mầm non yếu ớt. Bà con trong xóm lắc đầu: "Đất này bị nguyền rủa rồi, ông Ba ơi!". Nhưng ông Ba Trí không tin vào lời nguyền, ông tin vào khoa học và sức lao động. Ông lặn lội tìm đến những kỹ sư nông nghiệp trẻ ở Cần Thơ, mang về những giống lúa chịu phèn mới và học cách bón vôi cải tạo đất.Đêm đêm, bên ánh đèn dầu, ông cùng những người cựu binh khác bàn tính chuyện đắp đê, ngăn mặn. Những câu chuyện về chiến đấu trong lòng đất được thay bằng chuyện "trị thủy". Sự kiên trì của họ cuối cùng cũng được đền đáp. Một sáng sớm, khi sương mù còn bảng lảng trên mặt nước, ông Ba nhìn thấy những lá lúa đầu tiên vươn lên, xanh mướt một cách kỳ diệu giữa màu đất xám xịt.Đó là màu xanh mới trên cánh đồng phèn – màu xanh của sự hồi sinh dân tộc sau khói lửa.3. Bản tình ca của sự sốngNhiều năm trôi qua, vùng Đồng Tháp Mười giờ đây đã trở thành vựa lúa lớn của cả nước. Đứng trên con đê cao, ông Ba Trí nhìn những cánh đồng lúa chín vàng óng ả, xa xa là những rừng tràm xanh ngắt. Những vết sẹo hóa thành huân chương năm xưa vẫn còn đó trên cơ thể ông, nhưng chúng không còn nhức nhối.Ông hiểu rằng, mỗi hạt gạo thơm tho hôm nay đều thấm đẫm mồ hôi của sự hòa giải giữa con người và thiên nhiên. Câu chuyện về Ba Trí và cánh đồng phèn đã trở thành huyền thoại về khát vọng vươn lên của những người lính không bao giờ lùi bước. Họ đã biến "vùng đất chết" thành "vùng đất hứa", để màu xanh mãi mãi bao phủ lên những ký ức đau thương của một thời hoa lửa.
