Mẹ Công người giữ lửa qua hai thế hệ chiến trường

Ở xã Nhị Long, người ta nhớ đến Mẹ Cao Thị Công không chỉ bởi sự thắt lưng buộc bụng nuôi dưỡng 11 người con cùng ông Nguyễn Văn Gạo, mà còn bởi đôi vai gầy ấy đã gánh vác nỗi đau xuyên suốt hai cuộc chiến lớn của dân tộc.

Năm 1972, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn quyết liệt nhất, người con trai Nguyễn Văn Lực tròn 18 tuổi. Anh không chọn sự an yên bên mâm cơm gia đình đông đúc mà quyết ghi danh vào Tiểu đoàn 308 (Trung đoàn 3, Quân khu 9).

Trong ký ức của Mẹ, Lực là chàng trai du kích gan dạ, luôn thoắt ẩn thoắt hiện trong những trận đánh lẻ lẻ trên sông nước miền Tây. Nhưng rồi, ngày 22/11/1973, giữa lúc niềm tin về ngày toàn thắng đang đến gần, anh đã ngã xuống. Anh hy sinh khi tuổi đời còn quá xanh, để lại khoảng trống mênh mông trong ngôi nhà có 11 anh chị em. Mẹ Công nén đau thương, tiếp tục cày cuốc, nuôi dưỡng những người con còn lại với niềm tin rằng máu của Lực đã thấm vào đất để nở hoa độc lập.

Hòa bình lập lại năm 1975, nhưng súng vẫn chưa yên trên dải đất hình chữ S. Mười năm sau ngày anh Lực hy sinh, người em trai Nguyễn Văn Một (sinh năm 1962) lại tiếp bước đàn anh.

Khác với anh trai chiến đấu trên quê hương, anh Một lên đường sang chiến trường Campuchia để chống lại sự tàn bạo của tàn quân Pôn Pốt. Tại Sư đoàn 339 – một đơn vị nổi tiếng với những cuộc hành quân gian khổ trong rừng sâu biên giới – Hạ sĩ Nguyễn Văn Một đã chiến đấu với tinh thần của một người con đất thép Càng Long. Ngày 26/3/1985, anh hy sinh trong một trận đánh ác liệt.

Nếu cái chết của anh Lực là vì độc lập dân tộc, thì sự hy sinh của anh Một là vì nghĩa vụ quốc tế cao cả và sự bình yên của biên cương Tổ quốc.

Mẹ Cao Thị Công sống một cuộc đời trường thọ (1930 - 2023). Mẹ không chỉ là nhân chứng lịch sử mà còn là hiện thân của sự kiên cường. Mẹ tiễn con đi trong cuộc chiến chống Mỹ, rồi lại tiễn con đi trong cuộc chiến biên giới. Hai người con trai của Mẹ nằm lại ở hai chiến trường khác nhau, nhưng đều chung một bầu trời tự do mà Mẹ hằng mong ước.

Khác với các bà mẹ khác thường được truy tặng sau khi đã khuất, Mẹ Công đã kịp chứng kiến giây phút mình được phong tặng danh hiệu cao quý vào năm 2014 khi vẫn còn minh mẫn.

Sự tiếp nối: Câu chuyện làm nổi bật tính kế thừa. Anh ngã xuống, em đứng lên. Nỗi đau của Mẹ Công kéo dài từ năm 1973 đến tận 1985 – một hành trình hy sinh bền bỉ.

Tầm vóc của sự dâng hiến: Với 11 người con, việc mất đi 2 người con trai ở hai giai đoạn lịch sử khác nhau cho thấy sự đóng góp to lớn của gia đình đối với vận mệnh đất nước.

Bức chân dung nụ cười: Nhìn vào tấm ảnh, ta thấy một bà cụ có gương mặt phúc hậu, nụ cười hiền từ che giấu đi những năm tháng "thời hoa lửa" đầy nước mắt và bom đạn.

"Mẹ không giữ các con cho riêng mình, bởi mẹ biết, có những người con phải hóa thân vào núi sông thì mạch ngầm của dân tộc mới mãi chảy."