Mẹ K'Pa Thuyên và huyền thoại "người chỉ đường" bên dòng sông Đắk Bla

Tại vùng đất Kon Tum, nơi con sông Đắk Bla chảy ngược dòng kì lạ và những đỉnh núi Ngọc Linh mờ sương, người dân Ba Na vẫn thường kể về Mẹ Việt Nam Anh hùng K'Pa Thuyên với một niềm tôn kính vô biên. Mẹ không chỉ dâng hiến 3 người con trai duy nhất cho cuộc kháng chiến chống Mỹ, mà chính mẹ còn là một "la bàn sống" của quân giải phóng trên dãy Trường Sơn hùng vĩ.

Cuộc đời mẹ Thuyên là những tháng ngày băng rừng vượt thác. Trong những năm 1960, khi con đường vận tải chiến lược bắt đầu vươn sâu vào Tây Nguyên, nhà mẹ Thuyên ở vùng căn cứ đã trở thành trạm dừng chân bí mật. Mẹ thấu hiểu từng hốc đá, từng lối mòn rêu phong, từng hướng gió thổi qua đại ngàn. Với kiến thức ấy, mẹ đã nhận nhiệm vụ làm giao liên, dẫn các đoàn bộ đội chủ lực từ miền Bắc hành quân vào Nam. Có những đêm mưa rừng tầm tã, vắt bám đầy chân, mẹ vẫn một mình gùi hàng, tay cầm gậy tre dẫn đường cho cả một đại đội vượt qua các bãi mìn và chốt chặn của địch. Mẹ thường nói với các chiến sĩ: "Cái chân mẹ đã quen với đá, cái mắt mẹ đã quen với tối, các con cứ bám theo lưng mẹ, rừng sẽ che chở cho chúng ta".

Nỗi đau mất con đến với mẹ giữa những ngày chiến sự ác liệt nhất. Từng người con trai của mẹ lần lượt ngã xuống ngay trên những cánh rừng mà mẹ đã dẫn quân qua. Có người hy sinh vì bom napalm, có người mãi mãi nằm lại sau một trận phục kích bên suối. Trái tim người mẹ Ba Na như bị xé nát, nhưng mẹ không cho phép mình yếu lòng. Mỗi khi có đoàn quân mới ghé qua, mẹ lại gạt nước mắt, nấu những nồi măng rừng, nướng những ống cơm lam cho bộ đội. Mẹ bảo: "Con mẹ nằm lại để rừng xanh thêm, mẹ phải sống để dẫn thêm nhiều người con khác đi đánh giặc". Sự hy sinh thầm lặng của mẹ K'Pa Thuyên đã góp phần giữ vững mạch máu giao thông chiến lược, biến mẹ trở thành hình tượng của