MẸ LÊ THỊ MUA – NGƯỜI MẸ KIÊN CƯỜNG TRÊN VÙNG ĐẤT NHƠN TRẠCH

Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Mua sinh năm 1904 tại ấp Vọng Đông, xã Phú Hữu, quận Long Thành, tỉnh Biên Hòa (ngày nay thuộc ấp Bến Ngự, xã Phú Đông, huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai). Sinh ra và lớn lên ở vùng đất ven sông quanh năm chằng chịt kênh rạch, việc đi lại chủ yếu phụ thuộc vào những chuyến đò ngang, cuộc sống của người dân nơi đây hoàn toàn gắn liền với ruộng đồng vất vả. Đất đai không mấy phì nhiêu, gia đình mẹ Mua lại thuộc diện nghèo trong xã, hai vợ chồng chỉ chắt chiu canh tác trên vỏn vẹn một mẫu ruộng. Dù quanh năm bán mặt cho đất, bán lưng cho trời, đổ biết bao mồ hôi nước mắt mới đủ trang trải bữa ăn cho sáu người con đang tuổi ăn tuổi lớn, mái nhà tranh xiêu vẹo của vợ chồng mẹ vẫn luôn tràn ngập tình yêu thương và sự đùm bọc. Chính cuộc sống gian lao nhưng ấm áp tình nghĩa ấy đã sớm hun đúc nên trong tâm hồn các con của mẹ lòng nhân ái, sự gan dạ và tình yêu sâu sắc đối với xóm làng, quê hương.

Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn quyết liệt, đặc biệt là sau phong trào Đồng khởi bùng nổ từ cuối năm 1960, vùng đất Long Thành - Nhơn Trạch trở thành địa bàn chiến lược quan trọng và là chiến trường diễn ra nhiều trận đụng độ gay gắt giữa ta và địch. Trước khí thế cách mạng lên cao, lực lượng bộ đội địa phương và du kích phát triển nhanh chóng, tiếng gọi của Tổ quốc đã thức tỉnh trái tim của những người thanh niên giàu lòng nhiệt huyết. Gia đình mẹ Mua cũng đứng trước những bước ngoặt lịch sử lớn lao. Tháng 2 năm 1962, người con trai Nguyễn Văn Cảnh (thường gọi là anh Ba Cảnh, sinh năm 1935), sau thời gian được cán bộ huyện và xã âm thầm vận động, móc nối, đã quyết định gạt nước mắt chia tay mẹ già để thoát ly gia đình, gia nhập Đại đội 240 Biên Hòa. Chỉ hai tháng sau, người con trai tiếp theo của mẹ là Nguyễn Văn Thảnh (anh Năm Thảnh), khi đó mới 25 tuổi, trước nguy cơ bị chính quyền Sài Gòn cưỡng bức đi lính để cầm súng chống lại đồng bào mình, đã kiên quyết nối gót người anh Ba Cảnh, tìm đường vào chiến khu gia nhập cùng đơn vị Đại đội 240.

Đối với bất kỳ người mẹ nào, việc lần lượt tiễn những đứa con do chính mình mang nặng đẻ đau vào chốn bom đạn mịt mùng luôn là một quyết định đớn đau và dằn xé khôn nguôi. Mẹ Mua thấu hiểu sâu sắc rằng con đường cách mạng mà các con lựa chọn sẽ phải đối mặt với muôn vàn gian khổ, hiểm nguy, ranh giới giữa sống và chết vô cùng mong mỏng. Nhưng vượt lên trên tình cảm cá nhân và nỗi lo âu thường trực, mẹ hiểu rằng nếu đất nước chưa được tự do, xóm làng chưa hết bóng giặc thì gia đình cũng không thể có được hạnh phúc trọn vẹn. Mẹ gạt nước mắt, ân cần dặn dò các con giữ vững khí tiết người chiến sĩ rồi âm thầm làm hậu phương vững chắc ở lại quê nhà. Nơi bến đò Phú Đông, ngày ngày mẹ vừa tảo tần lao động nuôi sống gia đình, vừa khéo léo che chở cho cán bộ cách mạng, ánh mắt lúc nào cũng đáu đẩu hướng về phía chiến khu. Mỗi tiếng súng vọng về từ xa, mỗi thông tin chiến sự từ mặt trận gửi tới đều khiến trái tim người mẹ già thấp thỏm, vừa hy vọng vừa lo âu.

Chiến tranh ngày càng leo thang khốc liệt, vùng đất Nhơn Trạch trở thành "vùng trắng" chịu nhiều đợt càn quét, oanh kích dữ dội của bom đạn đối phương. Những người con của mẹ đã kiên cường sát cánh cùng đồng đội trải qua hàng chục trận đánh gian khổ, và rồi điều thương tâm nhất cũng đã đến: các con của mẹ đã lần lượt hy sinh anh dũng trên chiến trường, hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập của Tổ quốc. Mỗi tấm giấy báo tử gửi về là một lần trái tim người mẹ như bị băm vạt, nỗi đau mất con như xé ruột xé gan. Thế nhưng, giữa muôn vàn mất mát thương đau ấy, mẹ Mua không hề gục ngã hay nản chí. Mẹ nén chặt nỗi đau vào lòng, cắn răng đứng vững để tiếp tục làm chỗ dựa cho các con còn lại và kiên trì phụng sự cách mạng cho đến ngày đất nước hoàn toàn thống nhất. Sự hy sinh của mẹ không có tiếng súng, không có những chiến công rực rỡ ghi dấu trên chiến trường, nhưng đó là sự hy sinh thầm lặng, bền bỉ và vô cùng vĩ đại của một người mẹ hậu phương – người đã trao tặng những gì vô giá nhất của đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Mua tạ thế năm 1986 trong sự thương tiếc khôn của gia đình, xóm giềng và chính quyền địa phương. Để ghi nhận và tri ân sâu sắc những cống hiến, tổn thất to lớn ấy, Đảng và Nhà nước đã truy tặng mẹ danh hiệu cao quý "Bà mẹ Việt Nam Anh hùng". Cuộc đời, sự nghiệp và tấm lòng bao la của mẹ đã được trân trọng lưu danh trong cuốn sách Sáng ngời chất ngọc anh hùng – Bà mẹ Việt Nam anh hùng tỉnh Đồng Nai do Nhà xuất bản Đồng Nai ấn hành. Tên tuổi của mẹ tuy bắt đầu từ một mái nhà tranh nghèo bên những dòng sông vắng ở vùng đất Nhơn Trạch gian lao, nhưng hình ảnh về một người mẹ Nam Bộ bình dị, kiên cường, giàu lòng yêu nước và đức hy sinh sẽ mãi mãi là biểu tượng cao đẹp, là bài học lịch sử vô giá soi đường cho các thế hệ hôm nay và mai sau trên con đường xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.