Mẹ Lương Thị Dói – Nỗi đau cạn lệ và ước nguyện bách niên tìm lại bóng hình xưa

Mẹ Lương Thị Dói sinh năm 1939 tại xóm Lũng Chỉa, xã Lương Thiện, huyện Phục Hòa (nay thuộc huyện Quảng Hòa), tỉnh Cao Bằng. Đầu năm 1961, mẹ nên duyên vợ chồng cùng ông Mông Văn Sính (sinh năm 1938). Hạnh phúc ngắn chẳng tày gang, ngay sau Tết Nguyên Đán, ông Sính nghe theo tiếng gọi của Tổ quốc lên đường nhập ngũ tham gia kháng chiến chống Mỹ. Đến năm 1963, ông xuất ngũ về địa phương và hai người hạnh phúc đón cậu con trai cả Mông Văn Hải chào đời. Thế nhưng, trước cảnh nước nhà vẫn bị chia cắt, giặc Mỹ điên cuồng tàn phá, người cựu binh ấy lại quyết định gạt tình riêng sang một bên để tái ngũ vào tháng 5/1965, giữa lúc mẹ đang mang thai đứa con thứ hai. Một mình mẹ gắng gượng vượt cạn, nuôi con, phụng dưỡng cha mẹ chồng già yếu và mong ngóng ngày chồng về. Nhưng chiến tranh tàn khốc đã cướp đi người chồng thân yêu; tháng 5/1969, mẹ nhận tin ông Sính đã anh dũng hy sinh trên mặt trận phía Nam khi đang giữ chức vụ Đại đội phó, bỏ lại người con trai út chưa một lần được nhìn mặt cha.

Nỗi đau mất chồng vừa nguôi ngoai theo năm tháng, năm 1981, cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc lại bùng nổ ác liệt. Phát huy truyền thống cách mạng của gia đình, người con trai cả Mông Văn Hải khi đó mới 17 tuổi, đang ngồi trên ghế nhà trường lớp 10, đã hăng hái xung phong viết đơn nhập ngũ vào Trung đoàn 531, Sư đoàn 347, Quân khu 1. Mẹ Lương Thị Dói lại một lần nữa nuốt nước mắt vào tim, tiễn khúc ruột đầu tiên của mình ra trận. Nhưng một lần nữa, định mệnh nghiệt ngã đã dội xuống đời mẹ: chỉ vài tháng sau khi nhập ngũ, vào tháng 8 năm 1981, anh Mông Văn Hải đã anh dũng hy sinh tại mặt trận Hà Quảng. Ngày nhận giấy báo tử của con, lòng mẹ quặn thắt, đớn đau tột cùng khi vĩnh viễn mất đi người con trai hiếu học, luôn rạng rỡ nụ cười tươi.

Vượt lên trên những mất mát, hy sinh tưởng chừng không thể gượng dậy, mẹ Lương Thị Dói vẫn kiên cường bám trụ, một mặt nuôi dạy người con còn lại khôn lớn, mặt khác tích cực tham gia các phong trào công tác xã hội ở địa phương. Với tính tiên phong, gương mẫu của một người chiến sĩ cộng sản kiên trung, hết lòng phục vụ nhân dân, mẹ đã vinh dự được Đảng và Nhà nước trao tặng Huy hiệu 50 năm tuổi Đảng và danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, nước mắt khóc chồng, thương con giờ đã cạn khô, mẹ Dói vẫn đau đáu một nỗi niềm chưa trọn: Hài cốt của cả chồng và con trai mẹ vẫn đang nằm lại đâu đó cùng đồng đội giữa đại ngàn mà chưa được quy tập. Ngày ngày, trước ban thờ nghi ngút khói hương, người mẹ anh hùng ở tuổi xế chiều vẫn cầu mong có một phép màu để tìm thấy phần mộ của hai người thân yêu, đưa họ về yên nghỉ tại đất mẹ quê hương.