Mẹ Nguyễn Thị Dương và bóng cả hậu phương trên đất Nam Định
Về với vùng đồng bằng Bắc Bộ, tại huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định, chúng ta gặp gỡ Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Dương. Mẹ là đại diện tiêu biểu cho những người mẹ miền Bắc "Ba đảm đang", vừa sản xuất giỏi để chi viện cho tiền tuyến, vừa nén đau thương mất mát để giữ vững tinh thần hậu phương. Mẹ có 5 người con trai ra trận và cả 5 người đều mãi mãi nằm lại nơi chiến trường phía Nam.
Cuộc đời mẹ Dương gắn liền với những mùa vụ trên đồng ruộng chiêm trũng. Trong những năm tháng chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, mẹ không quản ngại bom đạn, hăng hái tham gia lao động sản xuất để đảm bảo mục tiêu "thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người". Mỗi lần tiễn một người con lên đường, mẹ lại dặn: "Con đi chân cứng đá mềm, việc nhà đã có mẹ và các em dâu lo". Nhưng rồi, những người con lần lượt ra đi và không bao giờ trở về. Có những ngày, mẹ nhận đến hai tấm giấy báo tử cùng lúc. Nỗi đau ấy như muốn quật ngã người mẹ già, nhưng nhìn những đứa cháu nhỏ dại, mẹ lại gượng đứng dậy.
Mẹ Dương sống một cuộc đời thanh bạch, giản dị trong căn nhà cấp bốn cổ kính. Suốt mấy mươi năm, mẹ vẫn giữ thói quen thắp nhang và trò chuyện với các con qua những tấm bằng Tổ quốc ghi công treo trên vách. Với mẹ, các con không bao giờ mất đi, họ vẫn hiện hữu trong từng hạt lúa, củ khoai và trong sự bình yên của xóm làng. Mẹ qua đời ở tuổi 102, để lại trong lòng người dân Nam Định niềm kính trọng vô biên về một người mẹ đã dâng hiến tất cả những gì quý giá nhất cho ngày độc lập.



