Mẹ Nguyễn Thị Suốt: Cứu nước mình chờ chi ai!
Quảng Bình những năm 1964, cái nắng của miền Trung không chỉ hầm hập bởi cát trắng mà còn nóng rực bởi mùi thuốc súng. Dòng sông Nhật Lệ vốn hiền hòa là thế, nay trở thành "túi bom" mà không quân Mỹ điên cuồng cày xới nhằm chặt đứt tuyến đường chi viện vào miền Nam. Giữa cái không gian đặc quánh sự chết chóc ấy, có một người đàn bà tóc đã bạc phơ vẫn ngày đêm bám trụ trên mặt nước. Người ta gọi mẹ bằng cái tên thân thương: Mẹ Suốt.
Khúc sông rực lửa
Năm ấy, mẹ Nguyễn Thị Suốt đã bước sang tuổi 60. Ở cái tuổi lẽ ra được quây quần bên con cháu, mẹ lại chọn cho mình một "trận địa" không súng, không hào nhưng lại đối mặt với tử thần trong từng tích tắc. Công việc của mẹ là chèo đò đưa bộ đội, thương binh và vận chuyển đạn dược qua sông Nhật Lệ.
Ngày đó, máy bay phản lực Mỹ gầm rú trên bầu trời Bảo Ninh như những bầy diều hâu đói mồi. Mặt sông Nhật Lệ thường xuyên bị xới tung bởi bom nổ chậm và những đợt bắn phá dữ dội. Nhưng mặc cho mặt nước chao đảo, mặc cho tiếng nổ rung chuyển cả đôi bờ, người ta vẫn thấy dáng hình nhỏ nhắn, chắc nịch của mẹ đứng trên mạn thuyền, đôi tay gân guốc nhịp nhàng khua mái chèo đẩy con đò tiến về phía trước.
"Gan chi gan rứa, mẹ nờ?"
Có những đêm mưa tầm tã, hay những ngày nắng cháy da người, con đò của mẹ vẫn đều đặn qua lại. Một lần, giữa lúc máy bay địch đang quần thảo, tiếng bom nổ chát chúa ngay sát mạn thuyền, những chiến sĩ trẻ trên đò lo lắng nhìn mẹ, có người thốt lên: – "Mẹ ơi, sao mẹ không đợi dứt đợt bom rồi hãy qua? Mẹ gan chi mà gan rứa?"
Mẹ Suốt khẽ mỉm cười, lau những giọt mồ hôi trộn lẫn nước sông trên trán, giọng nói rành rọt của người dân vùng biển Quảng Bình vang lên: – "Các con là bộ đội, còn trẻ, còn phải vào Nam đánh giặc dài dài. Mẹ già rồi, chết cũng chẳng tiếc, chỉ sợ không đưa kịp các con qua sông để đánh Mỹ thôi. Các con cứ yên tâm, có mẹ đây rồi!"
Câu nói giản dị ấy của mẹ đã trở thành động lực tiếp thêm sức mạnh cho hàng ngàn chiến sĩ mỗi khi đặt chân lên con đò ấy. Với mẹ, mỗi chuyến đò thành công là một niềm vui, là một lần mẹ cảm thấy mình đang góp sức cùng cả nước giữ lấy từng tấc đất quê hương.
Chuyến đò cuối cùng và sự bất tử
Suốt những năm tháng ấy, mẹ đã thực hiện hàng ngàn chuyến đò an toàn. Năm 1967, mẹ vinh dự được nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhưng niềm vui ấy không làm mẹ rời xa mái chèo. Mẹ nói: "Chừng nào còn giặc, chừng đó mẹ còn chèo".
Vào một ngày định mệnh tháng 10 năm 1968, trong một trận oanh tạc điên cuồng của không quân Mỹ, một quả bom đã rơi xuống sát con đò khi mẹ đang thực hiện nhiệm vụ. Mẹ Suốt đã ngã xuống ngay trên dòng sông mà mẹ gắn bó cả đời. Mẹ ra đi, nhưng đôi tay ấy dường như vẫn còn nắm chặt mái chèo, và linh hồn mẹ vẫn hòa quyện vào sóng nước Nhật Lệ.
Mẹ Suốt nằm xuống, nhưng hình ảnh người mẹ Việt Nam anh hùng, "ngẩng đầu mái tóc mẹ rung", hiên ngang trước họng súng kẻ thù đã trở thành một tượng đài bất tử trong lòng dân tộc. Ngày nay, bên bến đò Bảo Ninh, tượng đài Mẹ Suốt vẫn đứng đó, mắt hướng ra biển lớn, tay nắm chắc mái chèo như một lời nhắc nhở cho thế hệ mai sau về một thời kỳ vàng son, nơi những con người bình thường đã làm nên những điều phi thường nhất.



