MẸ NGUYỄN THỊ THỨ

Trong dòng chảy lịch sử dân tộc, có những con người bình dị nhưng đã làm nên những điều vĩ đại. Họ không phải những vị tướng chỉ huy trận tuyến, cũng không phải những nhà lãnh đạo xuất hiện trên báo chí hay sử sách, nhưng họ chính là những viên gạch vô danh đã góp phần xây nên nền độc lập cho Tổ quốc. Trong số đó, câu chuyện về Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ, ở vùng đất Điện Bàn, Quảng Nam, luôn là dấu ấn sâu đậm trong trái tim biết bao thế hệ. Thuở còn xuân sắc, mẹ Thứ là một trong những cô gái đẹp bên dòng sông Thu Bồn hiền hòa. Cuộc sống của mẹ tưởng như sẽ mãi lặng lẽ trôi theo những mùa lúa, tiếng võng đưa và bếp lửa quê nhà. Nhưng khi cuộc kháng chiến lan rộng, lòng yêu nước trong mẹ đã biến một người phụ nữ nông thôn bình dị trở thành điểm tựa vững chãi cho cả một lực lượng chiến đấu, gánh vác trên vai những mất mát vượt quá sức chịu đựng của một con người. Suốt ba mươi năm hoa lửa, căn nhà nhỏ và khu vườn rộng của mẹ ở xóm Rừng (thôn Thanh Quýt) đã trở thành cơ sở bí mật nuôi giấu cách mạng. Ban ngày, mẹ vẫn tần tảo lam lũ với ruộng vườn, chăn bò, cắt cỏ như bao người nông dân khác. Nhưng dưới lòng đất của khu vườn ấy là cả một hệ thống gồm 5 căn hầm bí mật ngụy trang khéo léo. Khi vắng bóng quân thù, mẹ hé mở cửa hầm để các chiến sĩ dễ thở; khi có động, mẹ lại vờ đi coi bò để sửa sang, che đậy lại vết hầm. Đêm đêm, ngọn đèn trên bàn thờ nhà mẹ luôn thắp sáng – đó là ám hiệu an toàn dẫn lối cho cán bộ, du kích băng qua đồn bốt tìm về hoạt động. Không chỉ che chở bộ đội, hiếm có người mẹ nào trên thế giới này phải mang nhiều nỗi đau và hy sinh như mẹ Thứ. Đất nước gọi, mẹ không giữ riêng cho mình. Mẹ có 12 người con thì có đến 9 người con trai lần lượt ngã xuống. Những năm tháng ấy, trái tim mẹ như nghẹn lại khi liên tục nhận về những giấy báo tử dồn dập. Chỉ trong vòng 6 năm thời kỳ chống Pháp, mẹ mất đi 5 người con. Rồi cuộc kháng chiến chống Mỹ tiếp diễn, mẹ lại tiễn những đứa con tiếp theo ra trận, để rồi nhận thêm tin dữ của người con trai út, người con rể và hai đứa cháu ngoại yêu quý. "Chín lần tiễn con đi, chín lần khóc thầm lặng lẽ. Nước mắt mẹ chảy vào trong, cạn khô theo năm tháng. Hòa bình lập lại, người ta vẫn mãi ám ảnh bởi khoảnh khắc mẹ Thứ ngồi lặng lẽ bên mâm cơm với 9 chén cơm, 9 đôi đũa – một sự chờ đợi vô vọng nhưng thiêng liêng đến xé lòng. " Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã thanh thản về với đất, đoàn tụ cùng chồng và các con vào năm 2010 ở tuổi 106. Mẹ không còn nữa, nhưng tên tuổi của mẹ đã trở thành một phần máu thịt của non sông, được lấy làm nguyên mẫu cho Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng vĩ đại tại Quảng Nam. Giữa nhịp sống yên bình hôm nay, câu chuyện thời hoa lửa của mẹ Thứ vẫn luôn nhắc nhở thế hệ trẻ về cái giá của hòa bình, về biểu tượng của một người mẹ nông dân xứ Quảng đã hiến dâng cả cuộc đời cho Tổ quốc hồi sinh.