Mẹ Phạm Thị Ngư – Người mẹ kiên trung, hiến dâng chín người thân cho Tổ quốc

1. Người con gái kiên cường của vùng đất đỏ Hàm Hiệp

Sinh năm 1913 trong một gia đình nông dân nghèo tại xã Hàm Hiệp, huyện Hàm Thuận Bắc, từ thủa thiếu thời, Mẹ Phạm Thị Ngư đã sớm chứng kiến cảnh nước mất nhà tan, người dân phải sống trong cảnh áp bức bóc lột của thực dân phong kiến. Những bất công ấy đã sớm hun đúc trong lòng người con gái Bình Thuận một tinh thần yêu nước nồng nàn và một ý chí kiên định.

Khi ngọn lửa cách mạng lan tỏa khắp quê hương, Mẹ đã không ngần ngại dấn thân. Lấy chồng, sinh con rồi bước vào giai đoạn tiền khởi nghĩa, cuộc đời Mẹ gắn liền với hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ. Ở một vùng quê là tâm điểm đánh phá, càn quét liên miên của địch như Hàm Thuận Bắc, việc giữ vững tấm lòng son sắt với Đảng, với cách mạng đòi hỏi một lòng dũng cảm phi thường. Ngôi nhà tranh vách đất của gia đình Mẹ không chỉ là nơi che mưa che nắng cho đàn con thơ, mà đã sớm trở thành một "địa chỉ đỏ", một trạm dừng chân an toàn cho cán bộ, chiến sĩ hoạt động bí mật.

2. Đi qua bão đạn, chở che mạch máu cách mạng

Trong suốt hai cuộc kháng chiến, Mẹ Phạm Thị Ngư vừa là người lao động trụ cột trong gia đình, vừa là một chiến sĩ thầm lặng trên mặt trận hậu phương. Bất chấp hệ thống kìm kẹp, do thám gắt gao của kẻ thù với những đồn bốt bủa vây, Mẹ đã mưu trí đào hầm bí mật ngay trong chính khuôn viên nhà mình. Dưới những lớp đất đá, những căn hầm của Mẹ đã chở che, nuôi giấu an toàn cho hàng chục cán bộ cốt cán của tỉnh và huyện, bảo vệ dòng máu cách mạng không bị đứt gãy trước những trận càn quét dữ dội của địch.

Không dừng lại ở đó, Mẹ còn đảm nhận vai trò của một giao liên và tiếp tế viên xuất sắc. Ban ngày, Mẹ lam lũ trên những cánh đồng, vừa cày cuốc nuôi con, vừa tranh thủ nghe ngóng tình hình, dò la tin tức quân sự của địch. Đêm xuống, khi bóng tối bao trùm, Mẹ lại một mình băng qua những lối mòn, mang theo từng nắm cơm, từng viên thuốc men, tấm áo ấm để tiếp tế cho du kích và bộ đội ngoài căn cứ. Đã có không biết bao nhiêu lần Mẹ phải đối mặt với họng súng của giặc trong đêm, nhưng bằng sự thông minh, bình tĩnh và bản lĩnh của người phụ nữ Nam Bộ, Mẹ đều khéo léo vượt qua, bảo vệ an toàn cho vũ khí và tài liệu cách mạng.

3. Chín lần khúc ruột đứt rời – Nỗi đau hóa huyền thoại

Người ta thường nói, hạnh phúc lớn nhất của người mẹ là được nhìn thấy con cái trưởng thành, lập gia đình và sống trong hòa bình. Nhưng đối với Mẹ Phạm Thị Ngư, mỗi người con lớn lên lại là một lần Mẹ tiễn con vào nơi hòn tên mũi đạn. Lần lượt, những người con trai, con gái yêu dấu của Mẹ, nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, đã khoác lên mình chiếc áo lính, tạm biệt mẹ già để ra đi giữ nước.

Và rồi, sự tàn khốc của chiến tranh đã dội xuống mái đầu người mẹ già những nỗi đau thấu tận tâm can. Những tấm giấy báo tử lần lượt gửi về, nhuộm trắng mái nhà của Mẹ bằng khăn tang. Tổng cộng, Mẹ có đến 8 người con ruột và 1 người con rể đã mãi mãi nằm lại nơi đất mẹ chiến trường. Có những thời điểm, nỗi tang thương này chưa kịp nguôi ngoai, vệt nước mắt trên má Mẹ chưa kịp ráo, Mẹ lại phải đón nhận thêm tin dữ của đứa con khác. Tám lần đứt ruột tiễn con đi là tám lần khúc ruột ấy vĩnh viễn không trở về, cùng với người con rể hiền lành cũng ngã xuống khi hạnh phúc lứa đôi còn dang dở.

Biết Mẹ là cơ sở cách mạng, lại có nhiều con tham gia kháng chiến, kẻ thù đã nhiều lần bắt giữ, tra tấn Mẹ bằng những đòn roi tàn độc nhất. Chúng dùng cả danh lợi lẫn sự đe dọa, dồn Mẹ vào cảnh tù đày hòng bẻ gãy ý chí của người mẹ liệt sĩ. Thế nhưng, giặc đã hoàn toàn bất lực trước một tinh thần thép. Nỗi đau mất con không khiến Mẹ gục ngã hay oán hận, mà nó kết tinh thành một ngọn lửa căm thù giặc sâu sắc. Sau mỗi lần gạt nước mắt chịu tang con, Mẹ lại càng kiên cường hơn, tiếp tục bám đất, bảo vệ hầm bí mật, dồn hết sức lực và tình thương còn lại để chăm sóc cho những người đồng đội của con mình – những chiến sĩ cách mạng mà Mẹ coi như con ruột.

4. Khúc vĩ thanh bất tử của "Mẹ của non sông"

Mùa xuân năm 1975, ngày đất nước trọn niềm vui, non sông thu về một mối, màu xanh thanh bình trở lại trên những cánh đồng Hàm Hiệp cũng là lúc mái đầu Mẹ đã bạc trắng vì sương gió và nỗi đau. Những đứa con của Mẹ không về nữa, nhưng xương máu của các anh, các chị đã hòa vào lòng đất mẹ, đổi lấy bình yên cho thế hệ mai sau.

Ghi nhận những cống hiến đặc biệt xuất sắc và sự hy sinh hiến dâng trọn vẹn, không bờ bến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, ngày 06/11/1994, Mẹ Phạm Thị Ngư đã vinh dự được Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam phong tặng danh hiệu cao quý: Mẹ Việt Nam anh hùng. Mẹ là một trong những người mẹ đầu tiên trên cả nước được nhận danh hiệu thiêng liêng này ngay trong đợt phong tặng đầu tiên.

Mẹ Phạm Thị Ngư đã nhẹ bước về cõi vĩnh hằng vào năm 2002, hưởng thọ 89 tuổi, về đoàn tụ cùng người chồng và đàn con thân yêu của mình phía bên kia thế giới. Sự ra đi của Mẹ để lại niềm tiếc thương vô hạn cho nhân dân Bình Thuận nói riêng và cả nước nói chung.

Câu chuyện về cuộc đời của Mẹ Phạm Thị Ngư không chỉ là một trang sử vàng của mảnh đất cực Nam Trung Bộ, mà đã hóa thành một bài ca bất tử về lòng yêu nước, đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" và tinh thần tận hiến của người phụ nữ Việt Nam. Hình ảnh của Mẹ – người mẹ hằn sâu những nếp nhăn thời gian nhưng ánh mắt vẫn ngời sáng đức tin – chính là biểu tượng cao đẹp nhất để thế hệ trẻ hôm nay soi mình, thấu hiểu hơn cái giá của hòa bình và sống trách nhiệm hơn với giang sơn, gấm vóc.