MẸ SUỐT – NGƯỜI LÁI ĐÒ ANH HÙNG TRÊN DÒNG SÔNG NHẬT LỆ

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, khi nhắc đến những người mẹ Việt Nam anh hùng, nhiều người sẽ nhớ ngay đến hình ảnh Mẹ Suốt – người phụ nữ bình dị với mái tóc bạc, ngày đêm chèo đò đưa bộ đội qua sông Nhật Lệ giữa mưa bom, bão đạn. Cuộc đời của mẹ là biểu tượng của lòng yêu nước, sự dũng cảm và đức hy sinh thầm lặng, để lại bài học sâu sắc cho các thế hệ hôm nay.

Mẹ Suốt tên thật là Nguyễn Thị Suốt, sinh năm 1908 tại xã Bảo Ninh, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Sinh ra trong một gia đình ngư dân nghèo, từ nhỏ mẹ đã quen với sóng nước và cuộc sống lao động vất vả. Những năm tháng mưu sinh trên dòng sông Nhật Lệ đã rèn luyện cho mẹ sức khỏe dẻo dai, ý chí bền bỉ và tình yêu sâu nặng với quê hương.

Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ diễn ra ác liệt, Quảng Bình trở thành tuyến đầu của miền Bắc, thường xuyên hứng chịu các trận đánh phá dữ dội từ không quân Mỹ. Sông Nhật Lệ là tuyến giao thông quan trọng để đưa bộ đội, thanh niên xung phong, thương binh, lương thực và vũ khí sang bờ bên kia tiếp tục hành quân vào chiến trường.

Lúc ấy, Mẹ Suốt đã ngoài năm mươi tuổi. Nhiều người khuyên mẹ nên ở nhà vì công việc quá nguy hiểm, nhưng mẹ chỉ mỉm cười và nói: “Các chú còn trẻ còn không sợ, huống chi mẹ.” Với mẹ, được góp một phần công sức cho đất nước là niềm vinh dự lớn lao.

Từ đó, ngày cũng như đêm, mẹ cần mẫn chèo chiếc đò nhỏ vượt dòng Nhật Lệ. Mỗi chuyến đò đều đầy ắp bộ đội, thương binh hoặc hàng hóa phục vụ chiến trường. Máy bay địch thường xuyên quần thảo trên bầu trời, bom đạn có thể trút xuống bất cứ lúc nào. Nhiều lần, bom nổ ngay sát mép nước, sóng đánh nghiêng con đò, nhưng mẹ vẫn bình tĩnh ghì chặt mái chèo, đưa mọi người cập bến an toàn.

Có những đêm tối đen như mực, chỉ nghe tiếng mái chèo khua nhẹ trên mặt nước. Mẹ thuộc từng con nước, từng luồng lạch của dòng sông. Dù mưa gió hay rét buốt, mẹ vẫn không quản ngại. Có hôm vừa đưa bộ đội sang bờ bên kia, mẹ lại lập tức quay về đón chuyến tiếp theo. Đôi bàn tay mẹ chai sần vì cầm chèo, nhưng chưa bao giờ mẹ than phiền.

Những người lính trẻ gọi mẹ bằng cái tên thân thương là “Mẹ Suốt”. Với họ, mẹ không chỉ là người lái đò mà còn là người mẹ luôn hỏi han, động viên và dành cho họ những tình cảm ấm áp trước khi bước vào chiến trường. Nhiều chiến sĩ sau này kể lại rằng, hình ảnh mẹ đứng bên bến sông với mái chèo trên tay đã tiếp thêm cho họ niềm tin và nghị lực để vượt qua những ngày tháng gian khổ.

Không chỉ chèo đò, mẹ còn tích cực tham gia nhiều công việc phục vụ kháng chiến như vận chuyển lương thực, cứu giúp người bị nạn và hỗ trợ các lực lượng làm nhiệm vụ. Đối với mẹ, chỉ cần còn sức khỏe thì còn cống hiến cho đất nước.

Nhờ lòng dũng cảm và những đóng góp to lớn ấy, Mẹ Suốt được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động năm 1967. Tuy nhiên, mẹ vẫn giữ lối sống giản dị như bao người dân quê khác. Mẹ luôn nói rằng mình chỉ làm việc mà bất kỳ người dân yêu nước nào cũng sẽ làm trong hoàn cảnh ấy.

Ngày 11 tháng 10 năm 1968, trong một trận ném bom ác liệt của không quân Mỹ xuống khu vực Đồng Hới, Mẹ Suốt đã anh dũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ. Sự ra đi của mẹ để lại niềm tiếc thương sâu sắc trong lòng nhân dân Quảng Bình và những người lính từng được mẹ đưa qua sông.

Hình ảnh Mẹ Suốt đã đi vào thơ ca, âm nhạc và ký ức của nhiều thế hệ. Bài thơ “Mẹ Suốt” của nhà thơ Tố Hữu đã khắc họa sinh động hình ảnh người mẹ già dũng cảm giữa bom đạn, trở thành một tác phẩm nổi tiếng trong nền văn học Việt Nam.

Ngày nay, bên dòng Nhật Lệ hiền hòa có tượng đài Mẹ Suốt hiên ngang hướng ra dòng sông. Mỗi năm, rất nhiều đoàn viên, thanh niên, học sinh và du khách đến dâng hương, tìm hiểu về cuộc đời của mẹ. Đứng trước tượng đài ấy, ai cũng cảm nhận được sức mạnh của lòng yêu nước được tạo nên từ những con người bình dị.

Câu chuyện về Mẹ Suốt gửi đến thế hệ trẻ hôm nay một bài học quý giá: lòng yêu nước không nhất thiết phải thể hiện bằng những việc làm lớn lao. Chỉ cần mỗi người biết sống trách nhiệm, tận tụy với công việc, sẵn sàng giúp đỡ người khác và cống hiến cho cộng đồng, chúng ta đã góp phần xây dựng đất nước ngày càng tốt đẹp hơn.

Mẹ Suốt đã ra đi, nhưng hình ảnh người mẹ với mái chèo trên dòng Nhật Lệ vẫn mãi là biểu tượng đẹp của người phụ nữ Việt Nam anh hùng. Tấm gương của mẹ sẽ luôn nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau biết trân trọng hòa bình, sống nhân ái, trách nhiệm và xứng đáng với những hy sinh to lớn của cha ông để bảo vệ Tổ quốc.