MẸ THỨ – MỘT ĐỜI TIỄN CON RA TRẬN

MẸ THỨ – MỘT ĐỜI TIỄN CON RA TRẬN

Có những người mẹ đi qua chiến tranh bằng đôi chân trần trên mảnh đất quê hương. Có những người mẹ không cầm súng, nhưng cả cuộc đời lại trở thành một phần của lịch sử.

Ở vùng đất Điện Bàn, Quảng Nam, có một người mẹ như thế – Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ.

Mẹ sinh năm 1904. Trong những năm tháng đất nước trải qua hai cuộc kháng chiến, Mẹ lần lượt tiễn chồng, những người con và cháu lên đường làm nhiệm vụ. Sau chiến tranh, 9 người con trai, 1 người con rể và 2 người cháu ngoại của Mẹ đã hy sinh.

Những buổi chiều tiễn con

Ngày ấy, mỗi lần người con khoác ba lô lên đường, người mẹ lại đứng trước hiên nhà.

Mẹ không biết lần chia tay ấy có phải là lần cuối cùng hay không.

Chiến tranh khiến những lời dặn dò trở nên ngắn ngủi.

“Con đi nhớ giữ mình…”

Chỉ một câu nói giản dị như thế, nhưng phía sau là cả một trời thương nhớ.

Người con đi rồi, người mẹ lại trở về với căn nhà, mảnh vườn và những công việc thường ngày. Nhưng trong lòng Mẹ luôn có một nỗi chờ đợi không thể gọi thành tên.

Mái nhà giữa vùng chiến sự

Trong những năm chống Mỹ, quê hương Mẹ nằm trong vùng địch kiểm soát. Gia đình Mẹ vẫn kiên cường bám đất, đồng thời che chở, giúp đỡ cán bộ và du kích.

Khu vườn của gia đình từng có 5 hầm bí mật để nuôi giấu cán bộ cách mạng. Mẹ cùng người thân tìm cách bảo vệ những người đang hoạt động giữa vòng vây của chiến tranh.

Có những đêm, ánh đèn trong căn nhà nhỏ không chỉ soi bàn thờ tổ tiên mà còn như một tín hiệu bình yên cho những người con cách mạng trở về.

Mảnh vườn ấy vì thế không chỉ là nơi Mẹ trồng cây, nuôi sống gia đình, mà còn trở thành một địa điểm góp phần che chở cho cách mạng.

Nỗi đau không thể gọi thành lời

Chiến tranh càng kéo dài, những tin dữ càng nhiều.

Một tờ giấy báo tử.

Một người con không trở về.

Rồi thêm một người nữa…

Nỗi đau cứ nối tiếp nỗi đau.

Theo lời kể của con gái Mẹ là bà Lê Thị Trị, có thời gian Mẹ đã không thể khóc thêm được nữa, bởi nước mắt dường như đã cạn theo những năm tháng chờ đợi.

Nhưng Mẹ vẫn sống.

Vẫn làm lụng.

Vẫn chờ.

Vẫn đứng vững trên mảnh đất quê hương.

Người con ngã xuống trong ngày đất nước thống nhất

Một trong những mất mát đau đớn nhất đến với Mẹ vào những ngày cuối của cuộc chiến.

Người con trai cả Lê Tự Chuyển, một chiến sĩ biệt động Sài Gòn, đã hy sinh vào sáng 30/4/1975, khi đang dẫn đường cho đoàn quân giải phóng, chỉ vài giờ trước thời khắc miền Nam hoàn toàn giải phóng.

Ngày đất nước thống nhất đáng lẽ là ngày đoàn tụ.

Nhưng với Mẹ, đó lại là một ngày vừa vui vừa đau.

Đất nước đã hòa bình.

Nhưng những người Mẹ chờ đợi thì không còn trở về nữa.

Mẹ – ký ức của một thời hoa lửa

Mẹ Nguyễn Thị Thứ qua đời năm 2010, hưởng thọ 107 tuổi. Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam được lấy nguyên mẫu từ hình tượng của Mẹ.

Ngày nay, nhắc đến Mẹ Thứ là nhắc đến một người mẹ đã chịu đựng những mất mát đặc biệt lớn lao trong chiến tranh.

Nhưng câu chuyện về Mẹ không chỉ là câu chuyện của riêng một gia đình.

Đó còn là câu chuyện của biết bao bà mẹ Việt Nam trong những năm tháng đất nước chìm trong khói lửa: những người mẹ tiễn con đi, âm thầm chờ đợi, rồi nhận về những tin báo tử.

Có thể thời gian sẽ làm những tiếng súng năm xưa lùi xa.

Nhưng hình bóng người mẹ đứng trước hiên nhà, lặng lẽ nhìn theo bóng người con khuất dần sau con đường làng, sẽ còn ở lại.

Bởi có những người đã hy sinh tuổi trẻ cho đất nước, và có những người mẹ đã hy sinh cả cuộc đời để đất nước có ngày bình yên.

Mẹ Nguyễn Thị Thứ là một trong những biểu tượng như thế – một người mẹ của thời hoa lửa, một ký ức không thể nào quên trong lịch sử dân tộc.