Mẹ Trần Thị Mít – Người Mẹ Kiên Cường Giữa Vùng Đất Lửa Hải Lăng
Mẹ Trần Thị Mít – Người Mẹ Kiên Cường Giữa Vùng Đất Lửa Hải Lăng
Trong lịch sử hai cuộc kháng chiến cứu nước, Quảng Trị luôn là một trong những địa bàn phải gánh chịu những thử thách và sự tàn phá khốc liệt nhất. Tại mảnh đất Hải Phú, huyện Hải Lăng, câu chuyện về Mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Mít hiện lên như một minh chứng đặc biệt, đầy trầm hùng cho những hy sinh vô bờ bến của các gia đình cách mạng miền Nam Trung Bộ. Mẹ có chồng, sáu người con, một con dâu và một cháu nội là liệt sĩ (một số nguồn báo chí còn thống kê mẹ có tới chín người con là liệt sĩ tùy theo cách tính hồ sơ gia đình).
Mái nhà tranh hóa thành cơ sở cách mạng giữa lòng địch
Gia đình Mẹ Trần Thị Mít đã sớm giác ngộ và tham gia phong trào cách mạng từ những ngày đầu tiên. Thân phụ của những người con anh dũng – cụ Nguyễn Năng Hải (chồng mẹ Mít), là một công nhân đường sắt, hoạt động cách mạng bí mật từ năm 1939 và vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng Cộng sản Việt Nam. Trước thềm Cách mạng Tháng Tám, cụ đã kiên cường giữ vững đường dây liên lạc của huyện, đóng góp tích cực vào phong trào giành chính quyền tại địa phương.
Bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, ngôi nhà nhỏ đơn sơ của mẹ đã trở thành nơi nuôi giấu cán bộ và bộ đội cách mạng. Đây là một nhiệm vụ vô cùng hiểm nguy và cân não, bởi khu vực Hải Lăng lúc bấy giờ nằm sâu trong vùng kiểm soát gắt gao của kẻ thù. Mỗi đợt càn quét của địch, việc bảo vệ và che giấu một chiến sĩ hay cán bộ trong nhà có thể đẩy toàn bộ gia đình mẹ vào ranh giới sinh tử, đối mặt với nguy cơ bị bắt bớ, tra khảo dã man hoặc thậm chí bị sát hại.
Những người con dũng cảm ngã xuống trên quê hương
Chiến tranh càng về sau càng khốc liệt, và gia đình mẹ Mít tiếp tục đóng góp những người con ưu tú cho phong trào cách mạng. Năm 1960, người con gái kế út của mẹ là Nguyễn Thị Tiếp, khi mới bước vào tuổi 19 đầy hoài bão, đã trở thành một nữ du kích quả cảm. Trong một lần trở về làng để lấy gạo và cơm tiếp tế cho bộ đội, chị không may bị địch bắt và bị sát hại vô cùng dã man. Sự hy sinh của chị Nguyễn Thị Tiếp chính là tấm gương sáng ngời cho vai trò kiên cường của lực lượng phụ nữ trong cuộc chiến đấu thầm lặng, từ giao liên, vận chuyển lương thực đến trực tiếp bảo vệ cơ sở cách mạng.
Vượt lên nỗi đau mất con, gia đình mẹ vẫn giữ vững ý chí kiên trung. Năm 1964, một dấu mốc quân sự cụ thể gắn liền với sự hy sinh của gia đình mẹ là trận Phường Sắn (nay thuộc khu vực thôn Phú Hưng, xã Hải Phú, huyện Hải Lăng). Trong trận chiến không cân sức này, người con trai của mẹ – liệt sĩ Nguyễn Văn Để cùng bảy chiến sĩ khác đã kiên quyết bám trụ chiến đấu chống lại một lực lượng bộ binh lớn của đối phương có xe tăng yểm trợ. Với vũ khí thô sơ và hạn chế, các chiến sĩ đã chiến đấu kiên cường đến viên đạn cuối cùng, tiêu diệt 64 quân địch và làm nhiều người khác bị thương. Sự hy sinh anh dũng của liệt sĩ Nguyễn Văn Để ngay trên chiến trường quê hương là một nốt nhạc bi tráng trong thời hoa lửa của gia đình mẹ Mít.
Nỗi đau khốc liệt năm 1968 và "trận địa" thầm lặng của Mẹ
Năm 1968, chiến sự bước vào giai đoạn quyết liệt nhất với cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân. Đây cũng là năm gia đình mẹ Mít phải gánh chịu dồn dập những mất mát to lớn. Người con trai Nguyễn Thành đã anh dũng hy sinh tại chiến khu Ba Lòng; con trai Nguyễn Năng Kể cùng người con dâu Phạm Thị Tiết (vợ của liệt sĩ Nguyễn Văn Để) cũng lần lượt ngã xuống vì bom đạn.
Sự tàn khốc của chiến tranh đã cướp đi của mẹ những người con thân yêu nhất, lan sang cả thế hệ con dâu và các cháu. Giữa muôn vàn đau thương, mẹ Trần Thị Mít vẫn gắng gượng đứng vững để thay thế những người con đã khuất, dang tay nuôi dưỡng những người cháu nhỏ dại nên người.
Dù không trực tiếp cầm súng chỉ huy chiến dịch quân sự, mẹ Mít đã xây dựng và bảo vệ một "trận địa" thầm lặng nhưng vững chắc vô cùng. Mỗi bồ thóc trong nhà mẹ, mỗi thửa ruộng quê hương và mỗi căn hầm bí mật dưới lòng đất Hải Lăng đều trở thành tấm lá chắn chở che cho cán bộ, bộ đội vững vàng đi qua giông bão. Sự hy sinh thầm lặng của mẹ chính là biểu tượng cao đẹp cho sức mạnh của cuộc chiến tranh nhân dân, nơi hậu phương và tiền tuyến hòa làm một để dệt nên khúc khải hoàn thống nhất.
