Mẹ Út và một đời không khuất phục

Tôi tìm đến nhà mẹ Út vào một buổi trưa nắng nhẹ. Căn nhà nhỏ nằm sâu trong con hẻm ở ấp Bình Thạnh, xã Bình Thành, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre – vùng đất giàu truyền thống cách mạng. Năm nay mẹ đã hơn một trăm tuổi. Mái tóc bạc trắng như sương, đôi tay run run theo năm tháng, nhưng ánh mắt mẹ vẫn sáng, hiền hậu và bền bỉ, như mang trong đó cả một thế kỷ thăng trầm của đất nước.

Khi tôi bước vào, mẹ nở nụ cười mộc mạc, bàn tay gầy nhưng ấm áp đặt nhẹ lên tay tôi. Chỉ một cử chỉ giản dị ấy thôi cũng đủ khiến người đối diện cảm nhận được sự bao dung và nghị lực của một người phụ nữ đã đi trọn gần cả đời trong chiến tranh và mất mát.

Nhắc về quá khứ, mẹ kể chậm rãi, giọng đều đều nhưng dứt khoát:

“Mẹ đi theo cách mạng từ năm 1940, lúc đó còn trẻ lắm. Giặc vô làng, đốt nhà, bắt dân đi phu. Thấy cảnh đó mà chịu không nổi, nên mẹ xin làm liên lạc.”

Ngày ấy, để che mắt địch, mẹ Út gánh hàng rong đi khắp các con đường làng. Trong đôi quang gánh mộc mạc ấy là thư từ, tài liệu, thuốc men, có khi cả lựu đạn được chuyển cho lực lượng du kích. Mỗi lần băng qua chốt gác, tim mẹ đập dồn dập, nhưng ý chí của người phụ nữ Nam Bộ chưa từng nao núng. Với mẹ, đó không chỉ là nhiệm vụ, mà là trách nhiệm của một người dân trước vận mệnh quê hương.

Nhắc đến chồng, mẹ lặng đi giây lát. Chồng mẹ – ông Võ Văn Lành – tham gia lực lượng vũ trang từ rất sớm và hy sinh năm 1948 trong một trận phục kích chống quân Pháp.

“Hồi đó mẹ còn trẻ lắm… nhưng chiến tranh mà con, đau cũng phải nén, để tiếp tục đứng lên.”

Nỗi đau chưa kịp nguôi thì chiến tranh lại cướp đi của mẹ ba người con trai. Hai người con cả hy sinh trong những năm chống Mỹ, người con út ngã xuống trong một trận đấu súng ác liệt năm 1972. Khi nhắc đến các con, mắt mẹ rưng rưng, nhưng giọng vẫn vững vàng:

“Mất con đau lắm… nhưng tụi nó chết cho Tổ quốc, mẹ thương mà mẹ cũng tự hào.”

Sau ngày đất nước thống nhất, mẹ Út tiếp tục tham gia công tác phụ nữ tại địa phương, vận động bà con đoàn kết, xây dựng cuộc sống mới. Người dân trong xóm ai cũng kính trọng mẹ – không chỉ bởi những hy sinh thầm lặng, mà bởi cách mẹ chọn sống: bao dung, nhân hậu và chưa từng oán trách số phận.

Chiều hôm ấy, trước khi tôi ra về, mẹ nắm chặt tay tôi, giọng run run mà ấm áp:

“Con ráng học, ráng sống cho tử tế. Đời tụi mẹ hy sinh để tụi con được bình an hôm nay. Nhớ mà giữ lấy.”

Lời dặn dò giản dị ấy như một ngọn lửa âm thầm lan tỏa trong tim tôi. Giữa thời bình, khi những thanh âm của chiến tranh đã lùi xa, câu chuyện về mẹ Út nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay rằng hòa bình không tự nhiên mà có – đó là thành quả được đánh đổi bằng máu xương, nước mắt và cả một đời người.

Mẹ Út – người mẹ hơn trăm tuổi với đôi mắt vẫn sáng như lửa – không chỉ là nhân chứng của lịch sử, mà còn là biểu tượng sống động của phẩm chất kiên trung, lòng yêu nước và sức mạnh tinh thần bất khuất của người phụ nữ Việt Nam trong những năm tháng hoa lửa.