MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG ĐÀO THỊ VUI – MỘT ĐỜI KIÊN TRUNG VỚI CÁCH MẠNG
Ở tuổi 102, Mẹ Việt Nam anh hùng Đào Thị Vui, ở thôn Đại An Khê, xã Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị vẫn minh mẫn khi nhắc lại những năm tháng chiến tranh. Cuộc đời Mẹ gắn với hoạt động cách mạng trên vùng đất lửa Quảng Trị, với những lần bị địch bắt, tra tấn nhưng kiên quyết bảo vệ cán bộ; đồng thời mang nỗi đau mất cả chồng và người con trai duy nhất trong hai cuộc kháng chiến.

Mẹ Đào Thị Vui sinh ngày 5/5/1923. Từ những năm tháng tuổi đôi mươi, Mẹ cùng chồng là Lê Hồi tham gia hoạt động cách mạng, làm nhiệm vụ liên lạc, che giấu cán bộ, đào hầm bí mật ngay trong vùng địch kiểm soát.
Công việc của Mẹ diễn ra trong điều kiện hết sức nguy hiểm. Cán bộ cách mạng được che giấu ngay dưới những căn hầm bí mật, trong khi các cuộc càn quét, lùng sục của đối phương thường xuyên diễn ra. Nhiều lần bị bắt, đánh đập, Mẹ vẫn kiên quyết không khai báo, bảo vệ an toàn cho cán bộ và cơ sở cách mạng.
Năm 1949, chồng Mẹ hy sinh trong một trận càn.
Khi ấy, Mẹ Vui mới ngoài đôi mươi. Một mình nuôi người con trai duy nhất là Lê Thịnh, Mẹ vừa làm cha, vừa làm mẹ, vừa tiếp tục tham gia nuôi giấu, bảo vệ cán bộ cách mạng giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt.
Lớn lên trong gia đình có truyền thống cách mạng, Lê Thịnh tiếp bước cha mẹ, trở thành cán bộ kinh - tài, hoạt động bí mật trong kháng chiến chống Mỹ.
Năm 1969, anh Lê Thịnh hy sinh trong một trận chiến khi mới 22 tuổi.
Sau người chồng, người con trai duy nhất của Mẹ cũng không trở về.
Nỗi đau của một người vợ, người mẹ mất đi những người thân yêu nhất không khiến Mẹ Vui dừng bước. Mẹ tiếp tục bám quê hương, tham gia hoạt động, bảo vệ cán bộ cách mạng.
Bị tra tấn vẫn quyết không chỉ hầm bí mật
Những năm 1966 – 1972, Hải Thượng là một trong những địa bàn bị đánh phá ác liệt của chiến trường Quảng Trị.
Trong khoảng thời gian này, Mẹ Vui nhiều lần bị bắt khi đang hoạt động gần những căn hầm bí mật có cán bộ cách mạng ẩn náu.
Một trong những lần nguy hiểm nhất diễn ra vào giữa tháng 11/1968.
Thời điểm đó, trong một căn hầm bí mật có một chính trị viên tiểu đoàn và 16 chiến sĩ đang trú ẩn.
Mẹ Vui bị đối phương bắt giữ.
Để buộc Mẹ khai ra vị trí căn hầm, chúng dùng gậy đánh đập, đổ nước xà phòng vào mũi, miệng và sử dụng nhiều biện pháp tra khảo.
Nhưng Mẹ không khai.
Sự im lặng của người phụ nữ Quảng Trị khi ấy đồng nghĩa với việc bảo vệ tính mạng của những cán bộ, chiến sĩ đang ở ngay gần nơi Mẹ bị tra khảo.
Đó cũng chỉ là một trong nhiều lần Mẹ phải đối mặt với sự sống và cái chết trong quá trình hoạt động cách mạng.
Sau này, khi nhắc lại những trận đòn từng phải chịu, Mẹ cho biết điều khiến mình kiên quyết không khai chính là suy nghĩ về những đồng đội đang ẩn nấp và sự an toàn của cách mạng.
Người mẹ của vùng đất có 95 Mẹ Việt Nam anh hùng
Sự hy sinh của gia đình Mẹ Đào Thị Vui cũng là một phần trong lịch sử đấu tranh đặc biệt của quê hương Hải Thượng.
Xã Hải Thượng cũ từng có tới 95 người mẹ được phong tặng và truy tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng.
Trong những năm chiến tranh, đây là địa bàn có vị trí quan trọng, nối giữa miền núi, đồng bằng và đô thị, án ngữ phía nam thị xã Quảng Trị cũ. Vì vậy, khu vực thường xuyên trở thành mục tiêu đánh phá ác liệt.
Những người mẹ nơi đây đã đào hàng trăm hầm bí mật để nuôi giấu cán bộ, che chở lực lượng cách mạng. Nhiều người tiễn chồng, tiễn con ra chiến trường rồi vĩnh viễn không được đón người thân trở về.
Năm 1969, Hải Thượng được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng, trở thành xã anh hùng đầu tiên của Quảng Trị.
Với những đóng góp và hy sinh trong hai cuộc kháng chiến, năm 1994, Mẹ Đào Thị Vui được phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng.
Mẹ còn được trao Huân chương Kháng chiến hạng Nhì, Huân chương Độc lập hạng Ba cùng nhiều phần thưởng cao quý. Gia đình Mẹ được tặng Bảng gia đình vẻ vang chống Mỹ, cứu nước.
Sau ngày đất nước thống nhất, Mẹ trở về cuộc sống đời thường, lao động sản xuất cùng bà con quê hương.
Trong số 95 Mẹ Việt Nam anh hùng của xã Hải Thượng cũ, đến nay Mẹ Đào Thị Vui là người duy nhất còn sống.
Niềm tin gửi lại cho thế hệ trẻ
Ngày 26/7/2025, nhân dịp kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng đoàn công tác đến thăm, tặng quà Mẹ Đào Thị Vui.
Trong căn nhà nhỏ, hình ảnh người mẹ 102 tuổi nắm tay rồi ôm Thủ tướng đã để lại nhiều xúc động.
Ở tuổi đã đi qua hơn một thế kỷ, điều Mẹ Vui nhắc đến không chỉ là những mất mát của gia đình hay những năm tháng chiến tranh.
Điều Mẹ quan tâm là tương lai.
Mẹ mong thế hệ sau biết giữ gìn hòa bình, yêu nước, thương dân và chung sức xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp.
Một hoạt động đặc biệt khác cũng được tuổi trẻ dành tặng Mẹ. Từ những tư liệu còn lại, các bạn trẻ đã sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để phục dựng hình ảnh Mẹ bên người con trai liệt sĩ Lê Thịnh và tạo một đoạn video về cuộc đoàn viên của hai mẹ con.
Người con trai Mẹ tiễn đi năm nào đã dừng lại ở tuổi 22.
Còn Mẹ đã đi qua hơn nửa thế kỷ kể từ ngày nhận tin con hy sinh.
Ở tuổi 102, Mẹ Đào Thị Vui vẫn sống giữa quê hương Quảng Trị – vùng đất từng chịu biết bao bom đạn nhưng cũng là nơi sản sinh những con người kiên trung trong chiến tranh.
Cuộc đời Mẹ là câu chuyện về một thế hệ phụ nữ Việt Nam đã âm thầm đóng góp cho cách mạng: đào hầm, nuôi giấu cán bộ, làm liên lạc, chịu đòn tra khảo để bảo vệ đồng đội; tiễn chồng, tiễn con vào cuộc chiến và chấp nhận những mất mát lớn lao vì độc lập của Tổ quốc.
Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, lời nhắn gửi của Mẹ tới thế hệ hôm nay cũng thật giản dị: trân trọng hòa bình, yêu nước, thương dân và góp sức xây dựng đất nước.



