Mẹ Việt Nam Anh hùng Đồng Thị Se

Mẹ Đồng Thị Se, sinh năm 1913 tại xã Bình Hòa, huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai Trong kháng chiến chống thực dân Pháp và Mỹ, mẹ Đồng Thị Se và gia đình đã có nhiều cống hiến, hy sinh cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Hầu như cả đại gia đình mẹ Đồng Thị Se đều tham gia 2 cuộc kháng chiến của dân tộc, trong đó nhiều người đã anh dũng hy sinh.

Cha chồng của mẹ là ông Huỳnh Văn Ký, cán bộ tài chính tỉnh Biên Hòa, hy sinh trong kháng chiến chống Pháp ngày 24/4/1947. Mẹ chồng Lê Thị Thao là Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Chồng mẹ, liệt sĩ Huỳnh Ngọc Lễ, là cán bộ UBND tỉnh, cũng hy sinh ngày 24/4/1947 cùng với cha chồng (Bằng Tổ quốc ghi công theo Quyết định số 69CT/KT do Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Phạm Văn Đồng ký ngày 25/2/1983).

Con trai và con dâu của mẹ trong kháng chiến chống Mỹ đều là Tỉnh ủy viên của Tỉnh ủy Biên Hòa U1 và hy sinh anh dũng. Đó là liệt sĩ Huỳnh Văn Nghi, Tỉnh ủy viên Biên Hòa U1, từng giữ nhiệm vụ Bí thư Huyện ủy Vĩnh Cửu, hy sinh ngày 21/11/1971 tại căn cứ Tỉnh ủy Biên Hòa U1 (nay thuộc xã Thanh Bình, huyện Trảng Bom) khi giữ nhiệm vụ Trưởng Ban Kinh tài Tỉnh ủy Biên Hòa U1 (Bằng Tổ quốc ghi công số Mm-910 theo Quyết định số 557/TTga do Thủ tướng Chính phủ Phạm Văn Đồng ký ngày 10/12/1976). Theo đồng đội kể lại, khi địch càn vào căn cứ, đồng chí Huỳnh Văn Nghi bị trúng đạn trọng thương, lúc ấy đồng chí đang giữ trên người một số tiền lớn để mua lương thực, thuốc men (khoảng 1,1 triệu đồng tiền của Chính quyền Sài Gòn). Bọn địch đã thủ tiêu đồng chí Huỳnh Văn Nghi để chiếm đoạt số tiền trên.

Con dâu của mẹ là Nguyễn Thị Thanh Vân (Năm Hiền), vợ của liệt sĩ Huỳnh Văn Nghi, là Tỉnh ủy viên Tỉnh ủy Biên Hòa U1 phụ trách khu vực Biên Hòa, đặc biệt là vùng Cù Lao Phố (xã Hiệp Hòa, TP. Biên Hòa ngày nay) hy sinh rất oanh liệt. Ngày 26/4/1969, đội phó đội biệt động Biên Hòa là Tô Hoàng Thắng ra chiêu hồi và đưa tiểu đoàn biệt động quân, bảo an, cảnh sát, dân vệ về Hiệp Hòa để chỉ điểm khui hầm bí mật. Các đồng chí trong đội biệt động chống trả quyết liệt, một số đã hy sinh. Lúc này, đồng chí Năm Hiền ở dưới hầm bí mật đã bình tĩnh đốt hết số tiền người dân đóng góp cho cách mạng khoảng 1,5 triệu đồng cùng những tài liệu quan trọng, sau đó dụ hỏa lực địch về phía mình, hy sinh cho một số đồng chí khác thoát khỏi vòng vây của địch. Liệt sĩ Nguyễn Thị Thanh Vân đã được truy tặng Bằng Tổ quốc ghi công số Mm- 909 theo Quyết định số 557 do Thủ tướng Chính phủ Phạm Văn Đồng ký ngày 10/12/1976. Con trai và con dâu đều hy sinh, để lại 3 người con là Huỳnh Xuân Nhị (bác sĩ Bệnh viện đa khoa Đồng Nai, đã nghỉ hưu), Huỳnh Thanh Bình (Giám đốc Sở Tài chính), Huỳnh Xuân Yến (công tác tại Tổng công ty phát triển khu công nghiệp Sonadezi).

Mẹ Đồng Thị Se qua đời sớm vào ngày 22/7/1953, lúc mới 40 tuổi tại Khu B, ấp Thới Sơn, xã Bình Hòa, huyện Vĩnh Cửu, Đồng Nai. Mẹ được phong tặng Huân chương Độc lập hạng Nhất vào năm 1985.

Mẹ Đồng Thị Se được Nhà nước truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 945/QĐ-CTN ngày 16/5/2016 của Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Hiện nay, con út Huỳnh Huệ Trí thờ cúng mẹ.