Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Hán

Mẹ Lê Thị Hán sinh năm 1923 tại xã Phong Chương, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế. Mẹ lấy chồng là ông Nguyễn Văn Lanh, một nông dân hiền lành chất phác, chăm chỉ làm ăn ở cùng làng, sinh được 2 người con là Nguyễn Thị Lân (sinh năm 1949) và Nguyễn Văn Lợi (sinh năm 1952). Thời kháng chiến chống Pháp, mẹ công tác ở Ban Chấp hành Hội Phụ nữ xã Phong Chương, còn ông Nguyễn Văn Lanh thì thường xuyên tiếp tế nuôi quân. Ngày 27/3/1953, quân Pháp về bao vây càn quét làng, mẹ Lê Thị Hán cùng với chị em trong Hội Phụ nữ vận động bà con biểu tình phản đối không cho giặc đốt làng thì bị quân Pháp xả súng bắn ngay vào ngực. Mẹ Hán hy sinh lúc mới 30 tuổi, con trai nhỏ Nguyễn Văn Lợi mẹ bồng trên tay cũng trúng đạn, thương tật 61%. Mẹ không còn, chồng mẹ “gà trống nuôi con” suốt ngày ngoài ruộng bòn mót từng hột lúa nuôi con. Ở nhà chị gái 4 tuổi chăm em 1 tuổi, cảnh gia đình thật thê lương. Lớn lên, con gái Nguyễn Thị Lân của mẹ vừa xinh đẹp vừa đảm đang được biết bao trai làng ngấp nghé, nhưng chị quyết theo gương mẹ đánh giặc, chừng nào nước nhà độc lập chị mới lập gia đình. Chị Nguyễn Thị Lân thoát ly, làm du kích công khai. Tổ chức cách mạng địa phương chuẩn bị đưa chị Lân là con liệt sĩ ra miền Bắc để đào tạo thì bất hạnh đã ập đến. Trong một trận quân Mỹ cùng thủy quân lục chiến quân đội Sài Gòn càn vào làng, đội du kích xã Phong Chương kết hợp với lực lượng vũ trang huyện Phong Điền chống trả quyết liệt. Đến ngày thứ 3 địch tạm rút, chị Lân cùng 7 đồng đội trong đội du kích tạm nghỉ dưới hầm thì địch bất ngờ ập vào, thảy lựu đạn rồi bắn xả xuống hầm khiến cả 8 đội viên du kích hy sinh, trong đó có liệt sĩ Nguyễn Thị Lân (ngày 14/4/1969). Dã man hơn, địch còn lấy đống tranh người dân định lợp nhà ở gần đó đốt cháy thi thể các đội viên du kích. Năm đó, liệt sĩ Nguyễn Thị Lân vừa tròn 20 tuổi, chưa có người yêu, chưa lập gia đình. Sau này, ông Nguyễn Văn Lợi chuyển vào sinh sống ở xã Bàu Hàm 2, huyện Thống Nhất và thờ cúng mẹ tại đây. Mẹ Lê Thị Hán đã được Nhà nước truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 2393/QĐ-CTN ngày 26/9/2014.