Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Ngay: Sự hy sinh thầm lặng của gia đình cách mạng Sơn Hải.

BÀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ NGAY

Sinh năm: 1920

Quê quán: Sơn Hải, Phước Dinh, Thuận Nam

Có con độc nhất liệt sĩ: Nguyễn Văn Loan

Lần cuối cùng trước khi thoát ly theo cách mạng, anh Nguyễn Văn Loan nói với người chú ruột bị tật nguyện của mình: "Chú ở nhà mạnh giỏi. Khi nào nước nhà yên, con sẽ về trả ơn cho chú". Kẻ đến người cháu hiếu thảo của mình, ông già bị mù hai mắt ấy lại nghẹn ngào, những giọt nước mắt lăn xuống gò má nhăn nheo. Ông bảo nó đúng là đứa cháu hiếu thảo.

Về người chị dâu của mình, ông cho biết: "Bà chị tui người làng Sơn Hải. Lấy chồng đâu khoảng năm hai mươi, hai mốt tuổi. Gia đình họ nghèo lắm, ông anh tui thì đi làm thuê, bốc vác mướn. Bà chị thì ở nhà làm nông, làm mướn. Mấy năm đó giặc giã liên miên, phải chạy tản cư vào trong núi rồi sau đó xuống Phú Thọ. Do sinh con còn nhỏ, sức khỏe yếu, bà bị bệnh rồi mất tại Phú Thọ năm 1948".

Anh Loan là con trai duy nhất của Mẹ Nguyễn Thị Ngay. Mới lên hai tuổi, biết đi chập chững, anh đã sớm chịu cảnh mồ côi mẹ. Vành khăn tang đặt lên đầu đứa trẻ còn quá non thơ khiến cho bà nội và người chú không khỏi đau đứt ruột gan. Sau đó cha anh - ông Nguyễn Quyên thoát ly đi theo cách mạng. Ông tham gia đơn vị thủy thủ, với những chuyến chở hàng trên tàu không số chỉ viện cho chiến trường Ninh Thuận, Bình Thuận. Con đường nhiều gian khó, hiểm nguy, đầy thử thách. Thuyền nan nhỏ bé một khi, cường quyết chiến đấu mang đi tất thành. Biết bao lần sóng mũi ghềnh. Vượt qua bể khổ để dành tự do. Mẹ mất, cha đi thủy thủ, anh Loan về ở với chú và bà nội. Chú anh - ông Nguyễn Văn Nại bị mù cả hai mắt nhưng đi biển lại rất giỏi. Ông lặn lội làm thế, làm mướn, chắt chiu từng đồng nuôi mẹ già, nuôi đứa cháu còn thơ dại.

Anh Loan lớn lên sớm đi theo cách mạng. Lúc đầu anh gia nhập đơn vị Đại đội 112 của huyện Thuận Nam, sau chuyển sang làm trinh sát viên công an. Anh đã từng tham gia đánh các trận tại chi khu Nha Trang. Anh anh dũng hy sinh tháng 7-1971 trong trận ở Phú Thọ khi chặn đánh bọn dân vệ nghễu. Mẹ Ngay đã mất trước khi đứa con độc nhất của Mẹ hy sinh, những Mẹ đã có công sinh thành ra người con chiến đấu dũng cảm, hy sinh anh dũng. Với công lao ấy, Mẹ đã được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý: Bà mẹ Việt Nam Anh hùng vào năm 1994.