Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Suốt
Bà Nguyễn Thị Suốt (1906–1968) là nữ dân công nổi tiếng trong kháng chiến chống Mỹ, được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Bà được nhân dân gọi thân thương là “Mẹ Suốt” – người mẹ chèo đò trên sông Nhật Lệ (Quảng Bình) đưa đón bộ đội, dân công và vũ khí ra tiền tuyến trong mưa bom bão đạn.
Sinh ra trong một gia đình nghèo làm nghề chài lưới, bà Suốt sớm gắn bó với sông nước. Khi chiến tranh phá hoại lan tới Quảng Bình, bà tình nguyện chèo đò phục vụ kháng chiến. Ngày đêm, bà chở hàng trăm lượt bộ đội, đạn dược, thương binh qua sông Nhật Lệ giữa lúc bom đạn rải thảm. Tinh thần dũng cảm của bà trở thành biểu tượng của lòng kiên trung và ý chí bất khuất của người phụ nữ Việt Nam.
Năm 1967, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký quyết định phong tặng bà danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Bà mất năm 1968, để lại hình ảnh người mẹ sông nước hiền hậu, gan góc. Năm 1980, tượng đài Mẹ Suốt được dựng bên bờ sông Nhật Lệ, do điêu khắc gia Nguyễn Hải sáng tác, trở thành địa chỉ đỏ của thành phố Đồng Hới. Bà cũng được đưa vào sách giáo khoa, thơ ca, và nhiều tác phẩm nghệ thuật như bài thơ “Mẹ Suốt” của Tố Hữu.
Hình tượng Mẹ Suốt khắc sâu trong ký ức tập thể Việt Nam như biểu tượng của lòng yêu nước, đức hy sinh và sức mạnh phụ nữ trong chiến tranh. Tên bà được đặt cho nhiều đường phố, trường học ở Quảng Bình và khắp cả nước, nhắc nhớ tinh thần “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” của thời kỳ gian khổ nhưng anh hùng.
