Mẹ Việt Nam Anh Hùng Nguyễn Thị Thứ ( 1904 - 2010 ) - Biểu tượng vĩnh hằng của Mẹ Việt Nam Anh Hùng

​Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc Việt Nam, hình ảnh người phụ nữ luôn gắn liền với sự hy sinh và lòng dũng cảm. Đặc biệt, khi nhắc đến danh hiệu cao quý 'Mẹ Việt Nam Anh hùng', chúng ta không thể không nhắc đến mẹ Nguyễn Thị Thứ. Mẹ không chỉ là một nhân vật lịch sử, mà còn là nguyên mẫu của Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam, biểu trưng cho ý chí và sức mạnh của hàng triệu người mẹ trên khắp dải đất hình chữ S.Mẹ Thứ quê tại Điện Bàn, Quảng Nam, là người mẹ có nhiều con cháu hy sinh nhất trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Mẹ có 9 con trai, 1 con rể và 2 cháu ngoại là liệt sĩ.

​Trong những năm tháng chiến tranh ấy, ngôi nhà nhìn bề ngoài đơn sơ, bình thường nhưng ở trong ấy lại là nơi nuôi giấu cán bộ, nó còn là "trận địa lòng dân". Mẹ đã đào 5 hầm bí mật trong vườn nhà để bảo vệ các chiến sĩ cách mạng. Nhiều người dân nơi đây vẫn còn nhớ từng chi tiết về gia đình mẹ Thứ: vợ chồng mẹ cùng con gái đầu bám trụ xóm làng vừa sản xuất, vừa đào hầm nuôi giấu cán bộ. Hàng trăm cán bộ, bộ đội, du kích đã được gia đình mẹ Thứ che chở, chăm sóc…

Nuôi con cháu trong cảnh lận đận, đói nghèo nhưng khi Tổ quốc cần, mẹ Thứ động viên tiễn các con ra chiến trường. Mẹ biết "1 lần ra đi là khó trở về", thử hỏi có người mẹ nào mà không đau khi mất con chứ. Từ 1948 - 1954, trong vòng 6 năm, mẹ Thứ mất mát 5 người con. Đau thương dồn dập nhưng cứ khi con trưởng thành mẹ lại động viên, tiễn con ra chiến trường

Sự mất mát, hy sinh của gia đình mẹ Thứ không có bút mực nào diễn tả hết. Nhiều cựu lãnh đạo, cán bộ vẫn còn kể câu chuyện, vào năm 1998 khi một đoàn khách nước ngoài về thăm mẹ Thứ, một nhà báo, cựu chiến binh người Hàn Quốc đã hỏi mẹ: “Thưa bà, với quan niệm người Á Đông, con cái là phúc lộc, là tài sản. Khi người con thứ tư, thứ năm tử trận, tại sao bà vẫn tiếp tục động viên những người con khác ra mặt trận”?Mẹ Thứ điềm tĩnh trả lời: “Ở nước tôi, Cụ Hồ đã dạy là “Không có gì quý hơn độc lập tự do” nên cứ là người Việt Nam, trong đó có các con, các cháu tôi đều sẵn sàng chiến đấu, hy sinh để giành lấy độc lập, tự do. Nếu còn chiến tranh, các con tôi, rồi cháu tôi vẫn sẽ tiếp tục ra trận để giành độc lập, tự do, bình yên mà hôm nay chúng tôi đang hưởng”.