Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ
Trong dòng chảy hun hút của thời gian, có những người phụ nữ mà cuộc đời họ đã
hóa thành huyền thoại, thành dáng hình của đất nước. Nếu như mẹ Trần Thị Viết là
chứng nhân của ba thế kỷ, thì Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ chính là
biểu tượng cao đẹp nhất cho sự hy sinh vô bờ bến, người đã hiến dâng những gì quý
giá nhất của đời mình cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ sinh
năm 1904 tại xóm Rừng, thôn Thanh Quýt, xã
Điện Thắng Trung, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng
Nam. Mẹ sinh ra và lớn lên trên mảnh đất
miền Trung đầy nắng gió, nơi mà lòng yêu nước
và ý chí quật cường đã thấm sâu vào từng tấc đất,
mạch máu. Cuộc đời Mẹ là một bản hùng ca
đau thương nhưng vô cùng oanh liệt, một minh
chứng sống động cho tinh thần "thà hy sinh
tất cả chứ nhất định không chịu mất nước".
Vùng đất Điện Bàn, Quảng Nam xưa nay
vốn là cái nôi của cách mạng. Trong những năm
tháng chiến tranh ác liệt, nơi đây là chiến
trường đối đầu trực diện với kẻ thù. Gia đình Mẹ Thứ cũng như bao gia đình nông
dân nghèo khác, sống bằng nghề nông và dệt vải. Nhưng khi tiếng súng kháng chiến
vang lên, nghe theo tiếng gọi của non sông, Mẹ đã lần lượt tiễn đưa chồng và những
người con thân yêu của mình ra trận.
Mẹ có tất cả 12 người thân là liệt sĩ, trong đó có 9 người con trai, 1 người con rể và 2
cháu ngoại đã ngã xuống trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Nỗi
đau chồng chất nỗi đau, cứ mỗi lần nhận tin một người con hy sinh, lòng Mẹ lại quặn
thắt. Người con trai đầu lòng của Mẹ, anh Lê Tự Xuyến, hy sinh năm 1948 trong
kháng chiến chống Pháp. Sau đó, lần lượt các người con: Lê Tự Hàn, Lê Tự Lem,
Lê Tự Nự, Lê Tự Mười, Lê Tự Trinh, Lê Tự Thịnh, Lê Tự Tân và cuối cùng là
Lê Tự Kiệt đã ra đi mãi mãi không về.
Có nỗi đau nào lớn hơn nỗi đau của người mẹ "chín lần tiễn con đi, mười hai lần khóc
thầm lặng lẽ". Người ta vẫn thường kể lại câu chuyện đầy xúc động về Mẹ: Trong
vườn nhà Mẹ có 5 hầm bí mật, nơi Mẹ nuôi giấu nhiều cán bộ, chiến sĩ cách mạng.
Suốt những năm tháng chiến tranh, Mẹ vừa lao động sản xuất, vừa làm giao liên, vừa
canh gác cho cán bộ ngay dưới chân mình. Kẻ thù nhiều lần ập đến, tra tấn, đe dọa
nhưng Mẹ vẫn một lòng kiên trung, bảo vệ bí mật đến cùng. Mẹ coi những chiến sĩ
như chính con đẻ của mình, chia sẻ từng bát cơm, củ khoai trong những ngày đói
kém.
Sau ngày đất nước thống nhất năm 1975, trong niềm vui chung của dân tộc, Mẹ Thứ
vẫn lặng lẽ ngồi bên mâm cơm với 9 bộ bát đũa được xếp sẵn, như thể các con của
Mẹ chỉ đi vắng rồi sẽ về. Hình ảnh người mẹ già tóc bạc trắng, đôi mắt mờ đục vì
khóc con, ngồi chờ đợi bên ngưỡng cửa đã trở thành một biểu tượng lay động hàng
triệu trái tim.
Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam Anh
hùng vào năm 1994. Cuộc đời của Mẹ đã trở thành nguyên mẫu cho quần thể Tượng
đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại tỉnh Quảng Nam – tượng đài lớn nhất Đông Nam Á,
để các thế hệ mai sau luôn ghi nhớ và tri ân những người mẹ đã dâng hiến "kho tàng"
quý giá nhất của mình là những đứa con cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Mẹ qua đời vào ngày 10 tháng 12 năm 2010, hưởng thọ 106 tuổi. Mẹ ra đi nhưng anh
linh của Mẹ vẫn còn mãi với non sông. Mẹ đã sống qua hai thế kỷ, chứng kiến sự đổi
thay của đất nước từ trong máu lửa đến ngày thái bình, thịnh vượng. Gia tài Mẹ để lại
không phải là vật chất son vàng, mà là một gia đình cách mạng mẫu mực, là niềm tự
hào về truyền thống yêu nước cho các thế hệ con cháu nối tiếp.
Trái tim của Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã ngừng đập, nhưng ngọn lửa yêu nước và đức hy
sinh của Mẹ sẽ mãi tỏa sáng như một vì sao trên bầu trời lịch sử. Mẹ không chỉ là mẹ
của những liệt sĩ, mà Mẹ đã trở thành người Mẹ chung của cả dân tộc Việt Nam –
người phụ nữ Việt Nam anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang



