Mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Thứ

Từ lâu, Mẹ Thứ đã trở thành một biểu tượng đặc biệt trong lòng đồng bào và chiến sĩ cả nước. Mẹ là một trong những Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng có sự hy sinh lớn nhất và cũng sống thọ nhất. Cuộc đời của Mẹ đã đi vào thơ ca, nhạc họa và nhiều tác phẩm nghệ thuật khác. Nhà thơ Lê Anh Dũng từng viết:

“Thời gian xin đừng trôi mau

Mẹ bây chừ mây trắng trên đầu...”

Khi còn sống, Mẹ Thứ thường nằm trên chiếc giường nhỏ kê ở góc nhà. Không gian căn nhà phần lớn dành cho bàn thờ các con. Ông Lê Tự Thận nhớ lại, Mẹ Thứ qua đời lúc 10 giờ ngày 14-12-2010, hưởng thọ 106 tuổi. Hôm tiễn Mẹ về nơi an nghỉ cuối cùng, rất đông người dân từ khắp mọi miền đất nước đã về xóm Rừng để thắp nén nhang tiễn biệt. Với nhiều người, đó không chỉ là lễ tiễn đưa một Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng, mà còn là dịp để bày tỏ lòng biết ơn đối với thế hệ những người mẹ đã âm thầm hy sinh cho độc lập dân tộc.

Mẹ Thứ đã đi theo các con của Mẹ. Nhưng trong căn nhà nhỏ ở khối phố Thanh Quýt 2, hình bóng của Mẹ vẫn hiện hữu qua từng di ảnh, từng nén hương, từng câu chuyện được người dân địa phương kể lại cho con cháu nghe. Bước vào căn nhà ấy, nhìn 9 ngọn nến tượng trưng cho 9 người con liệt sĩ của Mẹ, mỗi người đều cảm nhận sâu sắc hơn giá trị của hòa bình hôm nay.

Mẹ Thứ là biểu tượng của đức hy sinh, của lòng yêu nước và sức chịu đựng bền bỉ, phi thường của người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh. Cuộc đời của Mẹ nhắc nhở các thế hệ hôm nay về cái giá to lớn của độc lập, tự do và về trách nhiệm giữ gìn những giá trị mà biết bao thế hệ cha anh đã đánh đổi bằng máu xương để giành lại. Cũng bởi thế mà tượng đài Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam, lấy nguyên mẫu từ Mẹ Thứ, không chỉ là công trình nghệ thuật tưởng niệm, mà còn thể hiện khát vọng hòa bình, sự tri ân đối với những người mẹ đã dành trọn cuộc đời cho đất nước. Họa sĩ Đinh Gia Thắng, tác giả tượng đài, từng nhận xét rằng Mẹ Thứ có vẻ đẹp rất đặc biệt, dung dị, nhân hậu nhưng có nghị lực lớn lao của người phụ nữ Việt Nam.