Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Út Chót

Ngọn lửa trong tim Mẹ

Kể về Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Út Chót – thành phố Cần Thơ

Có những người mẹ không trực tiếp cầm súng nơi tuyến đầu, nhưng cuộc đời của họ lại là một bản anh hùng ca lặng lẽ. Họ tiễn chồng, tiễn con vào chiến trường; mở cửa nhà làm nơi che chở cán bộ; chấp nhận tù đày, tra tấn mà không một lời khuất phục. Khi đất nước hòa bình, điều còn lại với họ không phải là những tấm huân chương lấp lánh, mà là những khoảng trống không gì bù đắp được trong lòng.

Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Út Chót là một trong những người mẹ như thế.

Mẹ sinh năm 1937, quê ở xã Trường Long, huyện Châu Thành, tỉnh Cần Thơ (nay là xã Trường Long, huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ). Với những cống hiến to lớn cho cách mạng và sự hy sinh của gia đình, ngày 12/3/2014, Chủ tịch nước đã phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng cho Mẹ. Người con trai của Mẹ là liệt sĩ Phan Văn Tư, đã anh dũng hy sinh ngày 21/6/1970 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Những năm chiến tranh, vùng Trường Long là địa bàn thường xuyên hứng chịu các cuộc càn quét của địch. Ban ngày, xóm làng tưởng chừng bình yên, nhưng khi màn đêm buông xuống, những con đường nhỏ, những bờ mương, những vườn cây lại trở thành tuyến hành lang của lực lượng cách mạng.

Trong hoàn cảnh ấy, ngôi nhà nhỏ của Mẹ Út Chót trở thành một điểm tựa tin cậy.

Mẹ lặng lẽ nấu từng nồi cơm, giấu từng bao gạo, chuẩn bị từng can nước cho cán bộ hành quân. Có những đêm, tiếng chó sủa bất chợt cũng khiến cả nhà nín thở. Chỉ cần một sơ suất nhỏ, cả gia đình có thể phải trả giá bằng tính mạng.

Nhưng Mẹ chưa bao giờ chùn bước.

Đối với Mẹ, nuôi giấu cán bộ không phải là việc phi thường. Đó đơn giản là bổn phận của người dân yêu nước.

Có lần, địch bất ngờ bao vây khu vực. Chúng lục soát từng căn nhà, dùng đủ mọi cách để tìm lực lượng cách mạng. Trong lúc hiểm nguy nhất, Mẹ vẫn bình tĩnh đối đáp, tạo điều kiện để cán bộ rút lui an toàn.

Chính vì những hoạt động ấy, Mẹ nhiều lần bị nghi ngờ và sau đó bị bắt giam.

Những trận đòn roi, những cuộc tra khảo kéo dài không làm Mẹ khuất phục. Địch muốn Mẹ khai báo cơ sở cách mạng, nhưng đáp lại chỉ là sự im lặng.

Sau này, những người từng hoạt động cùng Mẹ vẫn nhắc lại rằng:

"Có người cầm súng chiến đấu giữa chiến trường, còn Mẹ Út Chót chiến đấu bằng sự gan góc và lòng trung thành tuyệt đối."

Trong cuộc đời Mẹ, nỗi đau lớn nhất không phải những trận đòn tra tấn.

Đó là ngày nhận tin con trai hy sinh.

Liệt sĩ Phan Văn Tư ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ. Tin dữ đến trong một buổi chiều mưa. Người đưa tin đứng rất lâu ngoài cổng mới đủ can đảm bước vào.

Mẹ lặng người.

Không tiếng khóc.

Không lời than.

Chỉ có đôi mắt đỏ hoe nhìn thật lâu về phía con đường mà ngày con lên đường nhập ngũ.

Đêm hôm ấy, Mẹ ngồi trước ngọn đèn dầu leo lét.

Chiếc võng con từng nằm vẫn còn đó.

Chiếc áo cũ vẫn còn treo trên vách.

Mọi thứ như đang đợi một người sẽ không bao giờ trở về nữa.

Người mẹ nào mà chẳng đau khi mất con.

Nhưng Mẹ hiểu, con mình đã chọn con đường của một người chiến sĩ.

Nỗi đau riêng phải đặt sau độc lập của dân tộc.

Sáng hôm sau, Mẹ vẫn tiếp tục công việc như bao ngày.

Vẫn tiếp tục nuôi giấu cán bộ.

Vẫn tiếp tục làm giao liên.

Vẫn tiếp tục giữ trọn niềm tin vào ngày thống nhất.

Có người từng hỏi Mẹ:

"Con hy sinh rồi, sao Mẹ vẫn tiếp tục?"

Mẹ chỉ cười hiền:

"Nếu ai cũng sợ mất mát thì đất nước làm sao có ngày hòa bình."

Một câu nói giản dị.

Nhưng chứa đựng cả tấm lòng của một người mẹ Việt Nam.

Chính những người mẹ như Mẹ Út Chót đã tạo nên hậu phương vững chắc cho tiền tuyến.

Không có họ, sẽ không có những căn hầm bí mật.

Không có những bữa cơm nuôi quân.

Không có những chuyến đưa đường trong đêm.

Không có những chiến công vang dội.

Ngày đất nước thống nhất năm 1975, tiếng súng đã ngừng.

Người dân trở về dựng lại nhà cửa.

Ruộng đồng xanh trở lại.

Nhưng với Mẹ, có một khoảng trống không bao giờ lấp đầy.

Đó là chiếc ghế của người con trai.

Là những ngày giỗ chỉ còn khói hương.

Là nỗi nhớ kéo dài suốt cuộc đời.

Mỗi dịp 27 tháng 7, các đoàn cán bộ, đoàn viên thanh niên đến thăm.

Ai cũng xúc động khi nghe Mẹ kể về người con đã nằm lại chiến trường.

Mẹ không kể bằng nước mắt.

Mẹ kể bằng niềm tự hào.

"Mất con thì đau lắm.

Nhưng con mình hy sinh cho đất nước, Mẹ không hối tiếc."

Năm 2014, Nhà nước phong tặng Mẹ danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng để ghi nhận sự hy sinh, cống hiến của gia đình Mẹ đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc.