Mẹ Việt Nam Anh Hùng Nguyễn Thị Xền
Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Xền(1916-1948). Ấp Xóm Đồng, xã Tân Phú Trung, huyện Củ Chi.
Cũng như nhiều Bà mẹ Việt Nam anh hùng khác, mẹ Nguyễn Thị Xền sinh ra trong bối cảnh đất nước bị thực dân Pháp xâm lược, lớn lên trên quê hương và trong một gia đình có truyền thống đấu tranh cách mạng lâu đời. Mẹ là người phụ nữ Việt Nam bình dị nhưng mang trong mình tinh thần kiên cường, bất khuất, sẵn sàng hy sinh vì sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước.
Sau khi lập gia đình, mẹ theo chồng về sinh sống tại ấp Xóm Đồng, xã Tân Phú Trung, huyện Củ Chi. Gia đình mẹ làm nghề nông, thuộc diện khá giả trong vùng. Mẹ sinh được 4 người con (3 trai, 1 gái), gồm: Trần Văn Còn, Trần Thị Lùm, Trần Văn Xựa và Trần Hải. Trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt, mẹ và chồng vừa trực tiếp tham gia hoạt động cách mạng, vừa chăm lo nuôi dạy các con trưởng thành, giáo dục con cháu tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm và sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc.
Từ năm 1945, mẹ Nguyễn Thị Xền đã tham gia hoạt động trong Hội Phụ nữ xã Tân Phú Trung. Mẹ cùng bà con nhiều lần tham gia các cuộc đấu tranh biểu tình tại dinh quận Hóc Môn, phản đối ách áp bức của kẻ thù. Không chỉ vậy, mẹ còn thường xuyên cung cấp lương thực, thực phẩm, thuốc men cho Chi đội 12 hoạt động trong vùng.
Năm 1948, trong một lần vận chuyển lương thực và thuốc men tiếp tế cho cách mạng, do bị Việt gian chỉ điểm, mẹ bị địch phát hiện, bắt giữ và bắn chết, sau đó chúng thả xác mẹ trôi xuống sông Cầu Xáng (Hóc Môn). Mẹ Nguyễn Thị Xền đã anh dũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ, để lại tấm gương sáng ngời về lòng trung kiên, bất khuất của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến.
Chồng mẹ – Liệt sĩ Trần Văn Mừng (bí danh Năm Kỳ), sinh năm 1915 tại ấp Xóm Đồng, xã Tân Phú Trung, tham gia hoạt động cách mạng từ trước năm 1940. Trong quá trình công tác, ông bị bọn Việt gian chỉ điểm, địch vây bắt và bắn chết tại xã Vĩnh Lộc A, huyện Bình Chánh vào ngày 1/7/1961. Thời điểm hy sinh, ông là Huyện ủy viên huyện Bình Tân. Ông được Nhà nước truy tặng Huân chương Lao động hạng Ba.
Con trai của mẹ – Liệt sĩ Trần Văn Xựa (bí danh Trần Sơn), sinh năm 1943, tham gia hoạt động cách mạng từ năm 1960, công tác tại cơ quan Đoàn Thanh niên quận Củ Chi. Năm 1964, trong khi trên đường đi công tác vào ấp chiến lược, anh bị địch phục kích và hy sinh tại cống Cây Da, xã Tân Thông Hội, huyện Củ Chi.
Ngoài ra, mẹ còn hai người con trai khác tham gia hoạt động cách mạng, tiếp nối truyền thống của gia đình:
Trần Văn Còn, sinh năm 1937, tham gia cách mạng từ năm 1953, thuộc Đoàn 170 An ninh vũ trang Miền (B2). Năm 1960, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Sau ngày giải phóng 30/4/1975, ông giữ quân hàm Thượng úy, Phó Ban Tham mưu Kế hoạch – Phòng Hậu cần. Đến năm 1981, ông là Thượng tá, Chủ nhiệm Hậu cần Trung đoàn 597 – Đoàn 32. Năm 1985, ông nghỉ hưu, về sinh sống tại xã Tân Phú Trung và từ trần năm 2010.
Trần Hải, sinh năm 1946, tham gia cách mạng từ năm 1964, chiến đấu và công tác tại nhiều địa bàn. Sau ngày giải phóng, ông giữ chức Bí thư Huyện ủy huyện Di Linh, tỉnh Lâm Đồng, đến năm 1990 thì nghỉ hưu.
Nguồn: Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ



