Mẹ Việt Nam anh hùng Phạm Thị Buội

Vừa tần tảo nuôi con, mẹ vừa tích cực tham gia công tác phụ nữ, tuyên truyền, vận động người dân địa phương ra sức ủng hộ và giúp đỡ cách mạng. Nhiều năm sau, được tổ chức vun vén, mẹ se duyên với ông Lê Bạn (sinh năm 1901), một Trung đội trưởng du kích dũng cảm, gan dạ của xã Điện Dương, huyện Điện Bàn.

Mẹ và ông Lê Bạn có 8 người con gồm 1 trai và 7 gái. Anh Lê Văn Đãi (sinh năm 1952) là con trai chung duy nhất. Năm 16 tuổi, anh Đãi thoát ly theo cách mạng, là Tiểu đội trưởng, đảng viên trẻ nhất ở đơn vị K2, Thị đội Buôn Ma Thuột những năm chống Mỹ. Năm 1971, trong một trận đánh không cân sức với quân địch trên địa bàn huyện Ayun Pa, tỉnh Gia Lai, anh Đãi trúng đạn hy sinh. Nhận được giấy báo tử của anh, gia đình không ai dám nói cho mẹ biết. Thế nhưng với tình mẫu tử thiêng liêng, mẹ như linh cảm được sự mất mát vừa xảy đến. Ốm liệt giường nhưng suốt cả tháng liền, ngày nào mẹ cũng hỏi tin anh. Biết không thể giấu mãi, sau này gia đình và đơn vị đành nói thật với mẹ. Cứ nghĩ mẹ sẽ chẳng thể vượt qua, thế nhưng gạt đi hai dòng nước mắt, mẹ thắp nén hương trước bàn thờ tổ tiên và di ảnh anh Đãi rồi nói với các con: “Các con hãy học anh để sống cho xứng đáng”. Noi gương anh Đãi, ba người em gái của anh lần lượt xung phong nhập ngũ, trực tiếp tham gia chiến đấu trên chiến trường Tây Nguyên cho đến ngày giải phóng.

Đất nước hòa bình, niềm vui đoàn tụ chưa được bao lâu, mẹ lại đón tin sét đánh: Năm 1966, trong trận đánh vào thị trấn Duy Xuyên (huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam), anh Nguyễn Tuất đã hy sinh. Nỗi đau mất con của mẹ như được xoa dịu phần nào vào năm 2003, khi một người đồng đội cũ của anh Đãi từ Phú Yên tìm đến cung cấp thông tin, sơ đồ mộ chí của anh. Nhờ vậy, gia đình và chính quyền địa phương đã quy tập được hài cốt anh Đãi về Nghĩa trang liệt sĩ huyện Cư M’gar hương khói. Bốn năm sau, mộ anh Tuất cũng được tìm thấy và quy tập về Nghĩa trang liệt sĩ xã Điện Dương.