Mẹ Việt Nam Anh hùng Phạm Thị Ngư: Huyền thoại 8 lần rỉ máu và căn cứ lõm thép (1912 - 2002)

Nếu nhắc đến sự hy sinh của các bà mẹ trong chiến tranh, chúng ta thường nghĩ đến những giọt nước mắt thầm lặng nơi hậu phương tiễn con ra trận. Nhưng với Mẹ Phạm Thị Ngư (thường gọi là Mẹ Ngư, quê ở Hàm Thuận, Bình Thuận), bà không chỉ là một người mẹ chịu đựng nỗi đau mất con, mà còn là một dũng sĩ, một người chỉ huy kiên cường trực tiếp cầm súng đối đầu với quân thù. Mẹ là một trong số rất hiếm những người phụ nữ được Nhà nước phong tặng đồng thời hai danh hiệu cao quý nhất: Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng và Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Gia đình Mẹ Ngư là một cái nôi của cách mạng tại vùng đất Bình Thuận khốc liệt. Trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, Mẹ đã động viên các con của mình lần lượt thoát ly theo cách mạng. Đau đớn thay, chiến tranh tàn nhẫn đã cướp đi của Mẹ 8 người con ruột thịt. Cứ mỗi lần nhận tin một người con ngã xuống, trái tim Mẹ lại như bị xé nát, nhưng Mẹ gạt đi nước mắt, biến đau thương thành hành động. Không chấp nhận ngồi yên, Mẹ Ngư đã biến chính ngôi nhà của mình thành một "căn cứ lõm" bí mật ngay sát nách đồn bót địch.

Mẹ tự tay đào những căn hầm bí mật dưới nền nhà để nuôi giấu các cán bộ cốt cán và thương binh. Ban ngày, Mẹ đóng vai một người phụ nữ nông thôn lam lũ, qua mắt bọn cảnh sát và chỉ điểm để đi dò la tin tức, mua từng viên thuốc, từng lon gạo tiếp tế cho du kích. Đêm xuống, Mẹ lại trở thành người dẫn đường, vận chuyển vũ khí, lựu đạn qua các trạm gác của địch. Có những lần giặc nghi ngờ, lùng sục và đánh đập Mẹ dã man, nhưng chúng không tài nào tìm ra miệng hầm bí mật giấu dưới những đống củi hay lu nước. Khí phách quật cường, vừa mang nỗi đau tột cùng của một người mẹ mất 8 đứa con, vừa mang bản lĩnh thép của một người chiến sĩ cách mạng, Mẹ Phạm Thị Ngư đã trở thành biểu tượng rực sáng nhất của vùng đất cực Nam Trung Bộ.