MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG TRẦN THỊ HOA – MỘT ĐỜI ÂM THẦM CHỞ CHE CÁCH MẠNG

Chồng mất sớm, mẹ một mình xoay xở nuôi hai con trai là Dương Văn Thái, còn gọi là Trần Văn Láo, và Dương Văn Hiền, tên khác là Trần Văn Sơ. Để có miếng cơm manh áo, mẹ phải đi làm thuê, nấu cơm cho bà Cấm tại nhà thương điên Biên Hòa. Vì hoàn cảnh quá khó khăn, mẹ đành gửi Hiền cho người chị ruột là Trần Thị Giỏi nuôi giúp trong mấy năm. Sau này, khi cuộc sống dần ổn định, mẹ đi bước nữa, mong vun vén một mái ấm gia đình.

Sau Hiệp định Genève tháng 7/1954, vợ chồng mẹ trở về Bình Đa làm ăn, sinh sống. Mảnh đất Bình Đa vốn có vị trí quan trọng trong phong trào cách mạng ở Biên Hòa. Trong chín năm kháng chiến chống thực dân Pháp, nơi đây từng là căn cứ du kích, là bàn đạp để các đơn vị bộ đội tổ chức đánh địch trên các tuyến giao thông huyết mạch như Quốc lộ 1, Quốc lộ 15 và đường sắt. Nhiều cán bộ cách mạng từ Bình Đa tiến vào nội ô Biên Hòa hoặc đi Sài Gòn hoạt động. Bước sang cuộc kháng chiến chống Mỹ, địa bàn này tiếp tục là nơi bám trụ của cán bộ thị xã Biên Hòa và huyện Vĩnh Cửu.

Ngôi nhà của mẹ Hoa nằm ở nơi khuất nẻo, vắng vẻ, thuận lợi cho việc đi lại, liên lạc bí mật. Dù cuộc sống vẫn còn nhiều thiếu thốn, mẹ luôn sẵn lòng cưu mang, nuôi giấu và tiếp tế cho cán bộ cách mạng trong suốt nhiều năm. Sự đùm bọc âm thầm ấy là minh chứng cho lòng yêu nước và niềm tin của một người mẹ bình dị đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Khi hai người con trai đã lập gia đình, mỗi người có một con nhỏ, các đồng chí Lê Văn Chúc, Tư Gắt cùng một số cán bộ cách mạng đã tìm cách móc nối, giáo dục, động viên hai anh nhận thức rõ nhiệm vụ của mình trước vận mệnh đất nước. Khoảng tháng 8/1960, khi phong trào Đồng khởi đang lan rộng ở miền Nam, anh Hai Láo và anh Ba Sơ lần lượt thoát ly gia đình, lên đường tham gia kháng chiến. Anh Dương Văn Thái gia nhập đơn vị D.481 Bình Thuận; anh Dương Văn Hiền được phân công về C.486, bộ đội địa phương Bình Thuận.

Ngày các con lên đường, mẹ Hoa cùng hai người con dâu trẻ không khỏi thương nhớ, lo lắng. Nhưng giữa những năm tháng chiến tranh khốc liệt, gia đình chẳng có điều kiện thăm nom, cũng không biết các con đang chiến đấu ở nơi nào. Thời gian cứ lặng lẽ trôi qua, không một lá thư gửi về. Rồi những lời đồn đại về việc hai anh đã hy sinh dần đến tai mẹ. Nỗi đau mất con khiến lòng mẹ quặn thắt, nhưng khi chưa có tin tức xác thực, mẹ vẫn sống trong cảnh nửa tin nửa ngờ, mong mỏi một ngày được biết rõ tin con.

Mấy năm sau, trước hoàn cảnh gia đình và tương lai của các con dâu, mẹ đành đồng ý để hai chị đi bước nữa. Quyết định ấy hẳn chất chứa biết bao giằng xé, bởi mẹ không chỉ đau đớn trước sự mất mát của hai người con trai mà còn thương những đứa cháu nhỏ sớm chịu cảnh thiếu vắng cha. Nỗi đau riêng của mẹ cũng là nỗi đau của biết bao gia đình Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.

Mẹ Trần Thị Hoa qua đời ngày 7/7/1975, tức ngày 28 tháng 5 năm Ất Mão, khi chưa kịp biết chính xác ngày hy sinh của các con và chưa được hưởng chế độ, chính sách dành cho những người mẹ có công với cách mạng. Mãi những năm sau đó, nhờ sự giúp đỡ của đồng chí Lê Văn Chúc, người từng tổ chức cho hai anh lên đường, cùng đồng chí Ba Đôn, cán bộ chỉ huy Tỉnh đội Phan Thiết, hồ sơ mới được hoàn tất, làm rõ sự hy sinh của hai liệt sĩ. Liệt sĩ Dương Văn Thái hy sinh ngày 7/5/1962, tức ngày 4 tháng 4 năm Nhâm Dần; liệt sĩ Dương Văn Hiền hy sinh trong chiến đấu ngày 27/9/1963, tức ngày 10 tháng 8 năm Quý Mão.

Ghi nhận những hy sinh, cống hiến lớn lao của mẹ và gia đình đối với sự nghiệp cách mạng, Nhà nước đã truy tặng mẹ Trần Thị Hoa danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 394/KTCTN ngày 17/12/1994.

Cuộc đời mẹ Trần Thị Hoa là câu chuyện về một người phụ nữ bình dị, trải qua bao nhọc nhằn vẫn một lòng cưu mang cán bộ, động viên con thực hiện nghĩa vụ với quê hương, đất nước. Mẹ đã chịu đựng nỗi đau mất mát trong âm thầm, để rồi sự hy sinh của gia đình được ghi nhận như một phần không thể tách rời của lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc. Tên tuổi và cuộc đời mẹ mãi nhắc nhở các thế hệ hôm nay về giá trị của lòng yêu nước, đức hy sinh và sự tri ân đối với những người đã hiến dâng gia đình, tuổi trẻ và cả cuộc đời mình cho độc lập, tự do của Tổ quốc.