MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG TRẦN THỊ KIM CÚC – BIỂU TƯỢNG BẤT KHUẤT GIỮA VÙNG ĐẤT LỬA QUỚI THIỆN

Những ngày cuối tháng 11/2025, Đoàn cơ sở Sở y tế tỉnh Vĩnh Long có dịp đến thăm, trò chuyện với Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Kim Cúc. Ở tuổi 91, Mẹ Trần Thị Kim Cúc vẫn khỏe mạnh, minh mẫn. Giọng nói rành rẽ, ánh mắt sáng của Mẹ như đưa người nghe trở lại những tháng năm khói lửa, nơi Mẹ đã kiên trung đứng giữa bom đạn, trải qua những mất mát không gì bù đắp nhưng vẫn trọn niềm tin vào ngày đất nước độc lập. Cuộc đời Mẹ là biểu tượng bất khuất của vùng đất lửa cù lao Thanh Bình – Quới Thiện.

Người phụ nữ "thép" giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt

Trong căn nhà nhỏ nép mình giữa vườn cây trái ở ấp Phước Thạnh, xã Quới Thiện, dáng người gầy gò nhưng cứng cỏi của Mẹ Cúc khiến ai gặp cũng kính trọng. Nhắc lại những ngày hoạt động cách mạng, ký ức đau thương mà anh dũng ấy vẫn nguyên vẹn trong tâm trí người mẹ đã dành cả đời cho Tổ quốc.

Sinh năm 1934, khi vừa đôi mươi, Mẹ cùng chồng là ông Huỳnh Văn Sở tham gia cách mạng: làm liên lạc, che giấu và nuôi dưỡng cán bộ ngay giữa vùng địch kiểm soát. Năm 1968, chồng Mẹ hy sinh trong một chuyến công tác từ Mỏ Cày sang Mỹ Tho. Khi ấy Mẹ mới 35 tuổi, gánh nặng gia đình dồn lên đôi vai người phụ nữ trẻ.

Nỗi đau mất chồng không làm Mẹ lùi bước. Người con trai thứ tư của Mẹ tiếp tục theo con đường chiến đấu và hy sinh tại chiến trường Campuchia. Mất mát chồng chất mất mát, nhưng Mẹ vẫn kiên định với lý tưởng cách mạng. Khi được hỏi điều gì giúp Mẹ vượt qua, Mẹ chỉ nói một câu mộc mạc mà kiên cường: “Ăn thua là do cái đầu của mình. Gan góc thì làm cách mạng được.”

Trong hai cuộc kháng chiến, Mẹ đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ: vận động bà con ủng hộ cách mạng, tiếp tế lương thực – thuốc men, chuyển tài liệu, làm liên lạc báo tin hoạt động của địch. Nhờ sự nhanh nhẹn, khéo léo, Mẹ nhiều lần thoát khỏi sự dò xét, truy lùng của quân địch.

Bị nghi ngờ có liên hệ với cán bộ, địch bắt Mẹ đưa vào Khám lớn Vĩnh Long để tra tấn dã man nhằm khai thác thông tin. Mẹ kể:

“Chúng đánh vào miệng, đóng đinh vào mười ngón tay làm tóe máu, mưng mủ… nhưng có đánh tới đâu cũng không khai.”

Mỗi nhát đánh, mỗi cây đinh là một lần thử thách nhịp tim và ý chí. Nhưng Mẹ vẫn im lặng bất khuất. Không khai thác được gì, địch phải thả Mẹ về, tiếp tục theo dõi và gây nhiều khó khăn, nhưng không gì có thể lung lay tinh thần của người phụ nữ Nam Bộ kiên trung ấy.

Mẹ chỉ cười hiền khi kể lại: “Thời đó mà sống được đã là may mắn.”

...và người Mẹ Việt Nam anh hùng hôm nay

Ghi nhận sự hy sinh lớn lao của Mẹ, ngày 24/5/1994, Chủ tịch nước Trần Đức Lương ký quyết định tặng thưởng Mẹ Huy chương Kháng chiến hạng Nhì.
Đến ngày 14/12/2015, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang ký quyết định phong tặng Mẹ danh hiệu Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng – phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước dành cho những gia đình có nhiều cống hiến, hy sinh vì độc lập dân tộc.

Mẹ xúc động chia sẻ: “Hàng tháng đều có người đến nhà trao tiền chính sách, đi khám bệnh thì được cấp thuốc miễn phí.”

Sau ngày giải phóng, Mẹ trở về quê hương Quới Thiện, tiếp tục lao động, sống chan hòa với bà con, gìn giữ truyền thống nghĩa tình của vùng đất anh hùng. Ở tuổi 91, mái tóc bạc trắng theo thời gian, dáng Mẹ đã nhỏ lại, nhưng ánh mắt và giọng nói vẫn cứng cỏi – như chính tinh thần kiên trung đã giúp Mẹ vượt qua ranh giới sinh – tử trong chiến tranh.

Bài học sâu sắc gửi đến thanh niên hôm nay

Cuộc đời Mẹ Việt Nam anh hùng Trần Thị Kim Cúc không chỉ là trang sử bi tráng của một thời chiến tranh gian khổ, mà còn là bài học sống động, thấm thía dành cho thế hệ trẻ trong thời bình.

Thứ nhất – Bản lĩnh, ý chí vượt khó: Từ tinh thần “gan góc thì làm cách mạng được” của Mẹ, thanh niên hôm nay cần nuôi dưỡng bản lĩnh, dám nghĩ, dám làm, dám chấp nhận thử thách để trưởng thành.

Thứ hai – Lòng biết ơn và trách nhiệm với Tổ quốc: Sự hy sinh của Mẹ nhắc nhở rằng hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng máu xương của biết bao người. Thanh niên cần thể hiện tri ân bằng hành động: học tập tốt, sống đẹp, cống hiến cho cộng đồng và đất nước.

Thứ ba – Nghị lực vươn lên trong nghịch cảnh: Cuộc đời Mẹ là lời nhắc rằng không có gian nan nào đủ lớn nếu con người giữ vững niềm tin và lý tưởng. Trong học tập, khởi nghiệp hay cuộc sống, thanh niên càng phải kiên trì, bền bỉ.

Thứ tư – Nghĩa tình, đoàn kết và nhân ái: Mẹ sống chan hòa, gắn bó với bà con, là minh chứng cho vẻ đẹp truyền thống của người Việt. Thanh niên dù sống trong thời đại số vẫn cần giữ tình người, truyền thống và lòng sẻ chia.

Hình ảnh người Mẹ Việt Nam anh hùng ở tuổi 91 vẫn cứng cỏi, minh mẫn là lời nhắc nhở mạnh mẽ: thế hệ trẻ hôm nay phải sống xứng đáng với sự hy sinh to lớn của cha ông, bằng tri thức, nhân cách và những đóng góp thiết thực cho quê hương – đất nước.