Mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Nhi

Mẹ Trần Thị Nhi sinh năm 1919 tại xã Hồng Sơn, huyện Hàm Thuận (nay là huyện Hàm Thuận Bắc), tỉnh Bình Thuận. 18 tuổi, mẹ lập gia đình với ông Hàn Quang Điểu (sinh năm 1915) là người cùng quê.

Mẹ sinh được 6 người con (4 trai, 2 gái).

Trong số 2 thị trấn và 15 xã của huyện Hàm Thuận Bắc, Hồng Sơn quê mẹ Nhi là vùng khô hạn nhất. Ở Hồng Sơn đâu đâu cũng nhìn thấy những cồn cát trắng, cát vàng, cát đỏ. Những bữa cơm của người dân Hồng Sơn chan đầy gió nóng và cát. Người dân Hồng Sơn lại không có nghề gì khác ngoài làm ruộng, giành với thiên nhiên từng hạt lúa, củ khoai. Vợ chồng mẹ Nhi quanh năm sấp ngửa kiếm miếng ăn cho đàn con đông đúc đã hụt hơi.
Thế nhưng, trong 2 cuộc kháng chiến, nhất là giai đoạn kháng chiến chống Mỹ, Hàm Thuận Bắc là vùng căn cứ địa cách mạng với chiến khu Saloun nổi tiếng, là nơi đóng chân của Tỉnh ủy Bình Thuận và các cơ quan như: Đơn vị 2/9 - lực lượng vũ trang đầu tiên của tỉnh Bình Thuận, Xưởng quân giới Cao Thắng, Ban An ninh, Trường Đảng tỉnh Bình Thuận,

Ban Thông tin (điện đài), Ban Kinh tài, Xưởng dệt, Ban Dân y. Saloun là tên một khu rừng có diện tích hàng ngàn hécta của huyện Hàm Thuận Bắc, địa hình hiểm trở, nằm bên cạnh những cồn cát khó di chuyển. Saloun được xem là “Thủ đô kháng chiến” của Tỉnh ủy Bình Thuận. Chính vì vậy, địch đã tổ chức nhiều trận càn quét, xúc tát dân vùng ven chiến khu, ném bom hủy diệt rừng Saloun... Hồng Sơn quê mẹ ngày càng trở nên ác liệt dần theo mức độ đánh phá của địch. Trong tình hình đó, cả 2 con trai lớn của mẹ đều thoát ly theo cách mạng (2 người con trai còn lại đều còn nhỏ), trong đó con trai lớn Hàn Bá Linh là Đại đội trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam thuộc Khu VI, còn con trai kế Hàn Bá Liêm là bộ đội thuộc Tỉnh đội Bình Thuận.

Năm 1972, bị địch xúc tát khỏi quê nhà, gia đình mẹ Nhi chuyển về quận Hàm Tân, tỉnh Bình Tuy (nay là huyện Hàm Tân, tỉnh Bình Thuận) sinh sống. Bình Tuy là tỉnh mới lập, hơn nửa dân số là người tứ xứ quy tụ về nhưng phong trào cách mạng ở đây cũng sôi sục. Từ năm 1971-1975, tỉnh này lần lượt thay đổi tới 6 tỉnh trưởng. Con trai mẹ, Hàn Bá Linh hy sinh tại mặt trận Bình Tuy.

Tháng 4/1975, mẹ lại theo dòng người tản cư vào ở ấp Hòa Bình, xã Bảo Hòa, huyện Xuân Lộc và sinh sống ổn định tại đây cho đến nay. Sau ngày đất nước thống nhất, mẹ mới nhận được tin con trai Hàn Bá Liêm hy sinh ngay tại quê nhà.

Những năm tháng cuối đời, mẹ Nhi được sống thành thản, ổn định ở quê hương thứ 2 Xuân Lộc. Mẹ qua đời ngày 4/10/2005, được Nhà nước truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 2383/KTCTN ngày 9/12/2014.

Hiện, con gái Hàn Thị Thông thờ cúng mẹ.