Mẹ Việt Nam Anh hùng Văn Thị Thừa: Ngọn Hương Sống Suốt Giữa Đêm Trường Và Khúc Tráng Ca Đất Quảng
Tác giả:Tạ Thị Phương Linh
"Mẹ thắp nén hương giữa canh trường giá lạnh
Báo hiệu hiểm nguy để giữ lấy những đoàn quân
Mẹ nuốt nước mắt vào trong, giấu đi phần cay đắng
Hóa ngọn đuốc thiêng soi sáng lối quân về."
Trong bản tráng ca bi tráng về những người mẹ xứ Quảng trung dũng, kiên cường, cuộc đời của Mẹ Việt Nam Anh hùng Văn Thị Thừa (sinh năm 1915, tại xã Duy An, nay là thị trấn Nam Phước, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam) hiện lên như một huyền thoại xúc động đến thắt lòng. Mẹ không chỉ gánh chịu những mất mát, đau thương tột cùng của chiến tranh, mà còn dùng chính trí tuệ, sự mưu trí và trái tim gan góc của mình để bảo vệ an toàn cho biết bao thế hệ cán bộ, bộ đội cách mạng ngay trong lòng địch.
Năm 1967 – 1968: Khi Định Mệnh Giáng Những Đòn Đau Xé Lòng
Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Duy Xuyên giàu truyền thống yêu nước, cuộc đời của mẹ Văn Thị Thừa gắn liền với những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu quốc vô cùng ác liệt. Khi tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc cất lên, gia đình mẹ trở thành điểm tựa vững chắc cho cách mạng, nhưng cũng là mục tiêu tàn khốc của kẻ thù.
Chiến tranh chưa bao giờ buông tha cho những người mẹ nghèo. Chỉ riêng trong năm 1967, gánh nặng đau thương đổ sập xuống đôi vai gầy guộc của mẹ khi đón nhận liền ba tang tóc lớn:
Chồng mẹ – ông Nguyễn Thừa – anh dũng hy sinh.
Hai người con trai yêu quý là Nguyễn Thứ và Nguyễn Y lần lượt vĩnh viễn nằm lại trong những trận chiến đấu vô cùng ác liệt tại huyện Quế Sơn.
Đau đớn đến cạn khô nước mắt, vết thương lòng chưa kịp liền sẹo, thì chỉ một năm sau (1968), định mệnh nghiệt ngã tiếp tục cướp đi thêm hai người con trai nữa của mẹ là Nguyễn Nuôi và Nguyễn Yên – hai anh em cũng đồng lòng ngã xuống vì sự nghiệp độc lập tự do của dân tộc.
Chồng và bốn người con trai lần lượt ra đi không bao giờ trở lại. Ngôi nhà nhỏ của mẹ giữa miền quê cát trắng chìm trong tang tóc, lạnh lẽo. Những ngày tháng cuối đời, người mẹ già ấy thui thủi sống bên cạnh một người cháu gái còm cõi phụng dưỡng. Nỗi đau mất chồng, mất con lớn lao đến mức tưởng chừng có thể bóp nghẹt mọi hy vọng sống, nhưng mẹ Thừa vẫn đứng vững bằng bản lĩnh thép của người phụ nữ Việt Nam.
Ám Hiệu Nén Hương Đêm: Trí Tuệ Và Lòng Quả Cảm Giữa Vùng Tranh Chấp
Không chỉ hiến dâng những người thân yêu nhất cho Tổ quốc, mẹ Văn Thị Thừa còn trực tiếp tham gia chiến đấu, biến ngôi nhà nhỏ của mình thành cơ sở cách mạng vô cùng quan trọng.
Nhà mẹ Thừa nằm ở vị trí hiểm yếu: sát cánh đồng, gần bờ sông (khu vực Phước Mỹ 3, Nam Phước ngày nay) – đây là tuyến đường huyết mạch, là nơi ẩn nấp, dừng chân và di chuyển của rất nhiều cán bộ, du kích trong và sau chiến dịch Mậu Thân 1968. Vùng đất này thường xuyên bị địch lùng sục, càn quét gắt gao nhằm bịt kín các cửa ngõ ra vào của lực lượng cách mạng.
Để bảo vệ sự an toàn cho các đoàn cán bộ và bộ đội ta, mẹ Thừa đã nghĩ ra một sáng kiến vô cùng thông minh, tinh tế mà đầy mạo hiểm: dùng hương đốt làm ám hiệu cảnh báo.
Những đêm đông lạnh giá, khi quân địch lén lút vào làng rình rập, phục kích, mẹ Thừa lặng lẽ dùng một nắm hương lớn đốt lên rồi cắm vào lư hương trước nhà.
Mẹ ngầm quy ước với lực lượng của ta: Nếu giặc đi ít thì thắp ít hương, còn nếu không thấy thắp hương nghĩa là vùng đất đang an toàn, bộ đội có thể qua lại.
Nhờ vào ánh lửa đỏ chập chờn của những nén hương giữa đêm sâu và sự cảnh giác cao độ của mẹ, rất nhiều đoàn cán bộ, chiến sĩ du kích đã kịp thời nắm bắt tình hình, tránh được những ổ phục kích đẫm máu của địch, bảo toàn lực lượng để tiếp tục bám trụ chiến đấu. Kẻ thù dù tàn độc đến đâu cũng không thể ngờ rằng, ngay trước mắt chúng, một người mẹ già tóc bạc đã dùng chính sự bình tĩnh và tình yêu thương bao la đối với bộ đội để qua mặt chúng, cứu sống bao nhiêu người con của cách mạng.
Khúc Tráng Ca Sống Mãi Cùng Non Sông Đất Nước
Năm 1994, Mẹ Việt Nam Anh hùng Văn Thị Thừa trút hơi thở cuối cùng, khép lại hành trình 79 năm cuộc đời đầy giông bão, hy sinh nhưng vô cùng cao đẹp. Sự cống hiến vĩ đại của mẹ đã được Đảng và Nhà nước ghi nhận bằng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Mẹ Việt Nam Anh hùng.
Mẹ đã đi về cõi vĩnh hằng để đoàn tụ với người chồng và bốn người con trai yêu dấu ở thế giới bên kia, nhưng câu chuyện về "nén hương đêm báo động" của mẹ sẽ mãi mãi là huyền thoại, là khúc tráng ca bất tử trong lịch sử đấu tranh kiên cường của quê hương Quảng Nam trung dũng, kiên cường.
Bảy mươi chín năm trọn nghĩa với non sông
Mẹ thắp nén hương, giữ trọn ấm lòng
Đất nước thanh bình, ngời sáng tên mẹ
Văn Thị Thừa – tượng đài giữa dòng sông.
