Mẹ Việt Nam Anh hùng: Vũ Thị Gái
Mẹ Vũ Thị Gái sinh năm 1906; dân tộc Kinh; quê ở xã Nghĩa Thịnh, huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định; đã từ trần và an táng tại xã Lục Ba, huyện Đại Từ (nay là xã Đại Từ), tỉnh Thái Nguyên. Có 1 con là liệt sĩ hi sinh trong cuộc kháng chiến chống Pháp và 2 con là liệt sĩ hi sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Mẹ Vũ Thị Gái sinh trưởng trong một gia đình nông dân ở vùng quê chiêm trũng. Trước cách mạng tháng 8-1945, sống dưới ách thống trị tàn bạo của thực dần, phong kiến, cũng như bao nhiêu người phụ nữ khác, mẹ Vũ Thị Gái đã từng phải chịu một cuộc sống tủi nhục, đọa đầy của một người ở đợ, làm thuê cho địa chủ, phú nông để kiếm sống.
Năm 1925, mẹ lấy chồng. Chồng mẹ là Phan Gia Tường sinh năm 1899, người cùng quê. Mẹ sinh được 7 người con trai và 3 người con gái. Tuy phải chịu nhiều khó khăn, vất vả trong cuộc sống của một gia đình đông con, nhưng mẹ đã cùng chồng thức khuya, dậy sớm, tần tảo ruộng vườn, cấy thuê, gánh mướn... để kiếm cho các con có miếng cơm ăn và manh áo mặc. Không phụ công nuôi dưỡng, dạy bảo cuả mẹ, các con của mẹ đều khỏe mạnh, ngoan ngoãn và khôn lớn. Trong 7 người con trai, mẹ đã động viên 5 người đi bộ đội đánh Pháp và đánh Mỹ. Đó là các anh:
1. Phan Gia Bảng, sinh năm 1926
2. Phan Gia Khánh, sinh nắm 1929.
3. Phan Gia Chấu, sinh năm 1942.
4. Phan Gia Ngọc, sinh năm 1946.
5. Phan Gia Ngà, sinh năm 1948
Trong 5 người con trai của mẹ đi đánh giặc, có 3 người con đã vĩnh viễn nằm lại ở các chiến trường. Đó là các liệt sĩ:
1. Phan Gia Bảng, nhập ngũ tháng 3-1946, Trung đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 517, Tỉnh đội dân quân tỉnh Vĩnh Phúc, đã anh dũng hy sinh trong chiến đấu tại Bắc Giang ngày 26-7-1949.
2. Phan Gia Ngọc, nhập ngũ tháng 1-1966, hạ sĩ, chiến sĩ thuộc đơn vị KN, hy sinh ngày 11-9-1969 tại Mặt trận phía Nam.
3. Phan Gia Châu, nhập ngũ năm 1966, hy sinh ngày 10-2-1971 cũng tại Mặt trận phía Nam.
Các con hy sinh, mẹ đau đớn vô cùng. Thương nhớ các con đang yên nghỉ nơi núi đồi xa vắng, đã bao đêm mẹ ngồi bó gối khóc thầm. Vượt lên trên mọi nỗi đau, mẹ đã nuôi dạy các con còn lại khôn lớn, trưởng thành, lo cho các con yên bề gia thất. Tháng 11-1980 mẹ ốm nặng rồi từ trần. Hiện nay người con trai út của mẹ là Phan Gia Ngà đang đảm nhiệm việc hương khói, thờ cúng mẹ.
Xét công lao mẹ đã sinh thành, nuôi dưỡng và cống hiến 3 người con cho các cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ vĩ đại của dân tộc, ngày 17-12-1994 Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chu nghĩa Việt Nam đã truy tặng mẹ danh hiệu vinh dự "Bà mẹ Việt Nam anh hùng".



