Mẹ VNAH Hồ Thị Ba
Người ta kể rằng, Mẹ Hồ Thị Ba sinh năm 1912, là người phụ nữ hiền lành, chịu thương chịu khó của vùng quê Mỹ Cẩm. Mẹ lập gia đình với đồng chí Phan Văn Khỏe, người cùng quê, rồi sinh được năm người con – một trai, bốn gái. Cuộc sống gia đình tuy không dư dả, nhưng ấm áp nghĩa tình. Thế rồi chiến tranh đến, cuốn theo bao phận người, trong đó có gia đình nhỏ của Mẹ.
Trong một lần về cơ sở, tôi được nghe các cô, các chú cao niên ở xã Mỹ Cẩm, huyện Càng Long kể lại câu chuyện về Bà mẹ Việt Nam anh hùng Hồ Thị Ba. Câu chuyện không được kể bằng những lời hoa mỹ, mà bằng giọng trầm lắng, chậm rãi, đan xen giữa ký ức và niềm xúc động, khiến người nghe như tôi không khỏi nghẹn lòng.
Người ta kể rằng, Mẹ Hồ Thị Ba sinh năm 1912, là người phụ nữ hiền lành, chịu thương chịu khó của vùng quê Mỹ Cẩm. Mẹ lập gia đình với đồng chí Phan Văn Khỏe, người cùng quê, rồi sinh được năm người con – một trai, bốn gái. Cuộc sống gia đình tuy không dư dả, nhưng ấm áp nghĩa tình. Thế rồi chiến tranh đến, cuốn theo bao phận người, trong đó có gia đình nhỏ của Mẹ.
Theo lời kể của các bậc cao niên, ông Phan Văn Khỏe sớm tham gia cách mạng từ năm 1949, là đảng viên, chiến đấu trong Đại đội 57, Tiểu đoàn 306. Ông là người gan dạ, trách nhiệm, thường xuyên làm nhiệm vụ dẫn đường cho bộ đội. Ngày 12/3/1967, trong một lần đưa đơn vị đi đóng quân, ông không may bị địch bắn và hy sinh. Tin dữ truyền về, Mẹ Hồ Thị Ba lặng người đi, rồi chỉ lặng lẽ thắp nén nhang cho chồng, nước mắt chảy ngược vào trong. Người ta nói, từ hôm ấy, Mẹ ít cười hơn, nhưng vẫn vững vàng, bởi Mẹ hiểu chồng mình đã ngã xuống vì đất nước.
Chưa kịp nguôi ngoai nỗi đau mất chồng, Mẹ lại phải tiễn người con trai duy nhất ra chiến trường. Liệt sĩ Phan Văn Sở, sinh năm 1948, tham gia cách mạng từ năm 1965, là chiến sĩ quân giải phóng thuộc C57 – D306, mang cấp bậc Hạ sĩ. Người ta kể, ngày con lên đường, Mẹ chỉ dặn một câu ngắn gọn: “Ráng làm tròn nhiệm vụ, con nghe.” Đến ngày 10/02/1968, anh Sở anh dũng hy sinh trong cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Lần thứ hai nhận tin dữ, trái tim người mẹ như vỡ ra từng mảnh, nhưng Mẹ vẫn nén đau, vẫn gắng gượng sống để làm chỗ dựa tinh thần cho các con gái còn lại.
Những người từng sống gần Mẹ kể rằng, suốt những năm tháng sau chiến tranh, Mẹ Hồ Thị Ba sống rất giản dị, âm thầm, không bao giờ kể công, cũng không than thở về nỗi đau của mình. Với Mẹ, sự hy sinh của chồng và con là mất mát lớn lao, nhưng cũng là niềm tự hào thiêng liêng.
Mẹ mất năm 2002. Đến ngày 26/3/2014, Nhà nước truy tặng Mẹ danh hiệu cao quý “Bà mẹ Việt Nam anh hùng” theo Quyết định số 720/QĐ-CTN. Khi nhắc đến điều này, các cô chú trong xóm đều bảo: “Danh hiệu ấy là xứng đáng, nhưng với tụi tui, Mẹ đã là anh hùng từ rất lâu rồi.”
Nghe kể lại câu chuyện về Mẹ Hồ Thị Ba, tôi hiểu rằng có những hy sinh không cần phải nói lớn, không cần phải ghi chép nhiều, nhưng vẫn sống mãi trong lòng quê hương. Và chính những câu chuyện được truyền miệng như thế đã nuôi dưỡng tình yêu đất nước, nhắc nhở thế hệ trẻ chúng tôi phải sống sao cho xứng đáng với những người đã lặng lẽ hy sinh cả cuộc đời mình cho Tổ quốc.



