Mẹ VNAH Nguyễn Thị Hảo - Ba lần tiễn biệt dưới mái nhà Hưng Lộc

Trong ngôi nhà nhỏ ở xã Hưng Lộc, huyện Thống Nhất, ông Ngô Văn Thuận vẫn giữ gìn cẩn thận những tấm Bằng Tổ quốc ghi công của cha và hai anh chị. Mỗi khi con cháu quây quần, ông lại kể về mẹ Nguyễn Thị Hảo – người phụ nữ đã trải qua gần trọn cuộc đời trong chiến tranh, chứng kiến những người thân yêu nhất lần lượt ngã xuống nhưng chưa bao giờ đánh mất niềm tin vào ngày đất nước hòa bình. Mẹ Nguyễn Thị Hảo sinh năm 1920 tại xã Đại Minh, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam. Tuổi trẻ của mẹ gắn với những năm tháng đất nước chìm trong khói lửa. Sau khi lập gia đình với ông Ngô Hảo, hai vợ chồng sinh được bảy người con. Cuộc sống còn nhiều thiếu thốn nhưng gia đình luôn nuôi dưỡng tinh thần yêu nước và lòng tự hào dân tộc cho các con. Theo lời ông Thuận, cha mẹ thường dạy các con rằng quê hương có thể nghèo nhưng lòng yêu nước thì không bao giờ được nghèo. Chính từ những lời dạy ấy, các anh chị trong gia đình sớm ý thức được trách nhiệm của mình với đất nước. Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, ông Ngô Hảo tham gia hoạt động cách mạng. Dù hiểu con đường phía trước đầy hiểm nguy, mẹ vẫn lặng lẽ động viên chồng hoàn thành nhiệm vụ. Mọi công việc trong gia đình, từ nuôi con, làm rẫy đến chăm sóc cha mẹ già, mẹ đều gánh vác để chồng yên tâm công tác. Năm 1967, giấy báo tử của ông Ngô Hảo được gửi về. Người trụ cột của gia đình đã anh dũng hy sinh. Ông Thuận kể rằng khi ấy mình còn nhỏ nhưng vẫn nhớ hình ảnh mẹ ngồi thật lâu bên bàn thờ mới lập. Sau đêm ấy, mẹ lại đứng dậy tiếp tục chăm lo cho đàn con đông đúc mà không một lời than trách. Chiến tranh chưa kịp lắng xuống thì người con gái Ngô Thị Năm tiếp tục lên đường làm nhiệm vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam. Mẹ tiễn con bằng nụ cười động viên, nhưng trong lòng luôn canh cánh nỗi lo. Ngày 20 tháng 5 năm 1968, gia đình nhận được giấy báo tử. Trên giấy chỉ ghi vỏn vẹn rằng chị là chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam đã hy sinh tại chiến trường miền Nam. Không có nhiều thông tin về trận đánh hay nơi an nghỉ của con gái, điều đó trở thành nỗi day dứt theo mẹ suốt nhiều năm sau. Ông Thuận kể rằng mẹ nhiều lần cầm tờ giấy báo tử đọc đi đọc lại, mong tìm thêm một dòng thông tin về nơi chị nằm xuống nhưng không có. Mẹ chỉ biết thắp nén nhang và cầu mong con được yên nghỉ nơi đất mẹ. Người con trai Ngô Văn Tứ tiếp tục nối bước cha và chị tham gia quân đội. Anh trưởng thành trong chiến đấu, trở thành Tiểu đoàn phó thuộc Sư đoàn 2 Quân đội nhân dân Việt Nam. Mỗi lần đơn vị gửi thư về, mẹ đều đọc rất kỹ rồi cất cẩn thận vào chiếc hộp gỗ nhỏ. Với mẹ, từng lá thư là niềm an ủi lớn nhất giữa những ngày mong ngóng. Năm 1974, khi chiến trường Tây Nguyên đang diễn ra vô cùng ác liệt, giấy báo tử của anh Ngô Văn Tứ lại được gửi về. Anh đã anh dũng hy sinh trong khi làm nhiệm vụ. Đó là lần thứ ba chiến tranh cướp đi người thân yêu nhất của mẹ. Ông Thuận nhớ mãi hình ảnh mẹ lặng lẽ bước ra sau vườn sau khi nhận tin. Không ai nghe thấy tiếng khóc. Mãi đến tối, mẹ mới trở vào nhà, thắp ba nén hương lên bàn thờ chồng và hai người con rồi nói nhỏ: "Cha con có các anh chị bầu bạn rồi." Dù mang trong mình nỗi đau quá lớn, mẹ chưa bao giờ dạy các con nuôi lòng hận thù. Điều mẹ luôn nhắc là phải biết trân trọng hòa bình, sống tử tế và có ích cho xã hội. Mẹ thường căn dặn: "Cha và các anh chị con hy sinh để các con được sống. Phải sống sao cho xứng đáng." Sau ngày đất nước thống nhất, mẹ cùng các con xây dựng cuộc sống mới tại Hưng Lộc, huyện Thống Nhất. Mẹ luôn tích cực tham gia các hoạt động ở địa phương, sống chan hòa với bà con và trở thành tấm gương về sự mẫu mực, giản dị. Ông Thuận kể rằng dù được Nhà nước quan tâm, mẹ chưa bao giờ đòi hỏi điều gì ngoài những chính sách chung. Mẹ luôn dạy con cháu phải biết lao động, tự lập và giúp đỡ người khác khi có điều kiện. Đối với con cháu trong gia đình, mẹ không chỉ là người giữ lửa truyền thống mà còn là người kể lại những câu chuyện về cha và các anh chị đã hy sinh để thế hệ sau hiểu giá trị của độc lập, tự do. Năm 2008, Nhà nước phong tặng mẹ Nguyễn Thị Hảo danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng để ghi nhận những cống hiến và hy sinh to lớn của mẹ cùng gia đình đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc. Mẹ cũng được trao tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhì và Huân chương Kháng chiến hạng Ba. Khép lại câu chuyện, ông Ngô Văn Thuận xúc động nói: "Điều mẹ để lại cho chúng tôi không chỉ là niềm tự hào về một gia đình có chồng và hai người con hy sinh vì Tổ quốc. Điều quý giá hơn là cách mẹ đối diện với mất mát. Mẹ không sống trong đau thương mà biến đau thương thành động lực để nuôi dạy các con sống tốt, sống có trách nhiệm. Với chúng tôi, đó chính là di sản lớn nhất của một Bà mẹ Việt Nam Anh hùng."