Mịch Quang – nhà nghiên cứu, soạn giả sân khấu tuồng cả đời gắn bó với nghệ thuật dân tộc

Mịch Quang tên thật là Nguyễn Thế Khoán, sinh năm 1917 tại Tuy Phước, Bình Định, trong một gia đình yêu nước có truyền thống khoa bảng. Từ thuở thiếu thời, ông đã quen thuộc với sân khấu hát bội, thường theo bạn bè đi xem các gánh hát do những học trò của danh nhân Đào Tấn đảm nhiệm, và tình yêu với bộ môn này theo ông suốt những năm học tập.

Trong kháng chiến chống Pháp, ông công tác với vai trò cán bộ tuyên văn của một trung đoàn ở Liên khu 5. Năm 1954, ông tập kết ra miền Bắc và tiếp tục hoạt động trên nhiều lĩnh vực văn học nghệ thuật, góp phần xây dựng nền sân khấu cách mạng.

Trên cương vị soạn giả, ông viết nhiều vở tuồng được giới sân khấu đánh giá cao như Đường về Lam Sơn, Quang Trung, Phất cờ nương tử và Thanh gươm hát bội. Trong đó, Thanh gươm hát bội, lấy cảm hứng từ danh nhân Đào Tấn, đã đoạt Huy chương vàng tại Hội diễn sân khấu tuồng và dân ca kịch toàn quốc năm 1990.

Về lĩnh vực nghiên cứu, ông có nhiều công trình chuyên sâu về nghệ thuật tuồng và âm nhạc dân tộc như Đặc trưng nghệ thuật tuồng, Khơi nguồn mỹ học dân tộc và Thân thế và sự nghiệp Đào Tấn. Ông cũng là người đầu tiên giới thiệu đầy đủ cuộc đời và sự nghiệp của Đào Tấn, và nhiều công trình của ông đã được Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam trao giải A.

Với vốn tri thức rộng về nhiều ngành khoa học và am hiểu cả chữ Hán lẫn văn học phương Tây, Mịch Quang là nhà nghiên cứu có tầm bao quát liên ngành. Những đóng góp của ông đã được Nhà nước ghi nhận bằng nhiều huân chương và các giải thưởng cao quý.

Ông từ trần năm 2018 tại Hà Nội, để lại một di sản lớn về văn hóa nghệ thuật. Với thế hệ trẻ, cuộc đời Mịch Quang là minh chứng cho việc kiên trì học hỏi, trân trọng vốn cổ của dân tộc và không ngừng cống hiến cho nghệ thuật truyền thống.

Nguồn tham khảo: Wikipedia tiếng Việt – "Mịch Quang" (https://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%8Bch_Quang), nội dung được biên soạn lại theo giấy phép CC BY-SA 4.0.