Miếu Bàu Gõ và những hoạt động bí mật của chi bộ Đảng thời kỳ đầu
TÁM ĐỘ – BẢY SON: NHỮNG NGƯỜI ĐẢNG VIÊN TIÊN PHONG CỦA PHONG TRÀO CÁCH MẠNG TÂY NINH
Trong những năm đầu thập niên 1930, khi đồng chí Võ Văn Lợi hoạt động tại vùng Giồng Nần, ông Nguyễn Văn Độ và ông Đặng Văn Son đã tích cực gây dựng phong trào cách mạng tại vùng Long Giang, Long Khánh (huyện Châu Thành). Đây là giai đoạn phong trào cách mạng gặp nhiều khó khăn do sự đàn áp gắt gao của thực dân Pháp.
Sau khi đồng chí Võ Văn Lợi bị bắt, hai ông Tám Độ và Bảy Son cùng một số quần chúng cảm tình Đảng buộc phải chuyển sang hoạt động bí mật. Các đồng chí từng bước linh hoạt vận dụng điều kiện thực tế, dựa vào tập quán sinh hoạt của địa phương để tuyên truyền, vận động quần chúng tham gia cách mạng.
Miếu thờ thần tại Bàu Gõ trở thành điểm liên lạc, tụ họp bí mật của các đồng chí. Tại đây, nhiều hoạt động cách mạng được tổ chức như treo cờ, khẩu hiệu của Đảng trên các ngọn cây cao, gây hoang mang cho thực dân Pháp và tay sai, đồng thời cổ vũ tinh thần đấu tranh của nhân dân địa phương.
Trong giai đoạn này, chi bộ do Tám Độ và Bảy Son phụ trách vẫn duy trì liên lạc chặt chẽ với chi bộ Ba Ti, do đồng chí Bùi Sanh Tạo làm Bí thư, góp phần giữ vững mạch lạc tổ chức của Đảng trong điều kiện hoạt động bí mật.
Cuối năm 1930, hưởng ứng phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh, khẩu hiệu “Thả tù chính trị Nghệ An đỏ” được treo trên các ngọn tre tại nhiều vùng thuộc các xã Long Giang, Long Thuận, Long Khánh… thể hiện tinh thần đấu tranh mạnh mẽ của quần chúng nhân dân.
Trước sự phát triển của phong trào, thực dân Pháp tăng cường đàn áp. Đến năm 1931, từ chi bộ do Tám Độ và Bảy Son xây dựng đã phát triển thêm nhiều nhân tố mới, tiếp tục duy trì và mở rộng hoạt động cách mạng. Tháng 5/1931, trong một chuyến công tác, đồng chí Tám Độ bị địch bắt, bị tra tấn dã man nhưng vẫn kiên cường không khai báo. Sau đó, ông bị kết án 15 năm tù đày tại Côn Đảo.
Sau khi Tám Độ bị bắt, đồng chí Bảy Son tiếp tục bám trụ cơ sở, kiên trì gây dựng phong trào cách mạng. Đến năm 1934, ông được sự hỗ trợ của đồng chí Hai Giáp từ Ba Ti trở về hoạt động tại Châu Thành, góp phần khôi phục và phát triển phong trào.
Cả Tám Độ và Bảy Son đều là những đảng viên kiên trung, có quá trình hoạt động liên tục từ thời kỳ chống thực dân Pháp đến kháng chiến chống Mỹ. Hai ông được ghi nhận là những đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam đầu tiên của tỉnh Tây Ninh và đã được Nhà nước truy tặng Huân chương Độc lập hạng Nhất vào năm 1983.
Ngày nay, tấm gương kiên trung của Tám Độ – Bảy Son vẫn là niềm tự hào của Đảng bộ và nhân dân Tây Ninh, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
