Miếu ông Mỵ

Miếu ông Mỵ ở phía Tây-Bắc thôn Hiển lộc. ở mé bắc giáp với đồng làng tả phan.

Miếu cách khu dân cư xóm Bắc Lộc khoảng 200m. Chung quanh miếu trong vòng bán kính 10 mét cóp 3 ngôi mộ vô chủ. khoảng mười cây cổ thụ loại sến, mã, gội nổi bật trên những lùm cây gai góc. cây cao nhất hơn 15 mét.

Giữa khuôn viên ấy là ngôi miếu nhỏ, vuông vắn 1 mét, cao 1,5 mét. trong miếu có 1 bàn thờ xây cố định, cách mặt đất 0,5 mét vừa đặt một đĩa ngũ quả, một lư hương và cây đèn dầu. bốn mái miếu đều nhau, lợp ngói liệt, góc mái công vuốt lên. miếu quay về hướng nam. Miếu này thờ người đơm chim lo bóng về Hiển lộc.

Trong thời kỳ đầu giặc Pháp tạm chiếm, các cán bộ như Nguyễn Khắc Đông, Nguyễn Mậu Bồng, Nguyễn Mậu Đảm, Nguyễn Mậu nghiếu đã dùng miếu Ông Mỵ làm nơi liên lạc và họp kín để bàn định chủ trương xây dựng lực lượng cách mạng ở làng. Đêm 15 tháng 7 năm 1949, sau khi phát lệnh bằng những tiếng trống liên hồi ở thôn Hiển Lộc mở màn cho phong trào Quảng Bình Quật khởi, mờ sáng ngảy 16 tháng 7 năm 1949, lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên ngọn cây cao nhất ở miếu Ông Mỵ làng Hiển Lộc, báo hiệu thế làm chủ của chính quyền cách mạng. Người treo cờ trên cây cao Miếu Ông Mỵ là chiến sỹ du kích Nguyễn Mậu Ninh. Cùng với tiếng trống Hiển Lộc, lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên ngoạn cây cao nhất ở Miếu Ông Mỵ đã cổ vũ nhân dân vùng Trung Châu huyện Quảng Ninh vùng lên xóa ách kìm kẹp của giặc pháp và bè lũ tay sai, xây dựng lại chính quyền cách mạng ở Hiển Lộc. Những năm tháng chống Pháp sau ngày Quảng Bình quật khởi, bộ đội địa phương và dân quân du kích thôn đã dùng ngọn cây cao nhất ở Miếu Ông Mỵ làm đài quan sát ở hướng Tây thôn, theo dõi mọi động tĩnh của địch ở Đồn Trần Xá kéo về trong các cuộc vây càn, để kịp thời ra phương án chiến đấu thích hợp, bảo đảm thắng lợi.

Năm 1967-1968, giặc Mỹ nhiều lần ném bom bắn phá vào Miếu Ông Mỵ, Miếu và cây cối tan nát, gốc cây được dùng làm hập trú ẩn phòng không cho nhà trẻ và dân quân.