Người hoạt động cách mạng trước năm 1945

MỞ ĐƯỜNG, GÓP SỨC KHÔI PHỤC ĐẤT NƯỚC

“Ngày đó, bom đạn Mỹ trút xuống như mưa. Chúng tôi làm đường trong rừng sâu, có khi vừa xúc đất, vừa phải nằm rạp xuống tránh máy bay. Nhiều khi đang đào hố, chưa kịp đứng dậy thì bom đã nổ ngay bên kia dốc.”

Bắc Ninh01/04/2026LÊ HẢI YẾN (TRƯỜNG THCS YÊN LƯ)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Tháng 12 năm 1975, dưới lời kêu gọi của nhân dân và Đảng, hàng nghìn thanh niên, bộ đội xuất ngũ và người dân khắp mọi miền Tổ quốc đã lên đường đi mở đường, góp sức khôi phục giao thông, nối lại những tuyến đường bị bom đạn tàn phá trong chiến tranh. Họ mang theo niềm tin, lòng nhiệt huyết và khát vọng xây dựng lại đất nước sau ngày toàn thắng . Chàng trai Nguyễn Văn Quyên ( sinh năm 1955 tại TDP Bùi Bến, Yên Dũng, Bắc Ninh ) khi ấy tròn 20 tuổi đã xếp bút nghiên lên đường nhập ngũ .

“Tôi còn nhớ như in những năm tháng mở đường Trường Sơn năm ấy,” – ông Quyên, một cựu thanh niên xung phong, chậm rãi kể lại. “Ngày đó, bom đạn Mỹ trút xuống như mưa. Chúng tôi làm đường trong rừng sâu, có khi vừa xúc đất, vừa phải nằm rạp xuống tránh máy bay. Nhiều khi đang đào hố, chưa kịp đứng dậy thì bom đã nổ ngay bên kia dốc.” Ông nói, khó khăn lớn nhất là thiếu thốn đủ thứ – từ cái ăn, cái mặc đến dụng cụ lao động. “Cơm không đủ no, chỉ có sắn khô, ngô rang mang theo. Nhiều đêm chúng tôi phải chặt cây làm cầu, gùi đá lấp hố bom trong ánh đuốc leo lét. Mưa rừng xối xả, bùn ngập đến đầu gối, quần áo ướt suốt nhiều ngày.” Bên cạnh đó, nguy hiểm luôn rình rập. Máy bay trinh sát của địch quần thảo cả ngày, chỉ cần lộ một ánh lửa nhỏ là chúng ném bom ngay. “Có đồng đội vừa cười nói buổi sáng, chiều đã nằm lại bên đường,” bác nghẹn giọng. “Nhưng chúng tôi không ai lùi bước, chỉ biết làm sao cho con đường sớm thông, xe chở hàng ra mặt trận kịp giờ". Ông Quyên bảo, “Dù gian khổ thế nào, ai cũng tin rằng mỗi mét đường mở ra là thêm một cơ hội cho chiến thắng. Chúng tôi sống trong bom đạn, nhưng lòng đầy niềm tin vào ngày đất nước thống nhất.”

Ông nhớ mãi một kỷ niệm đau mà không quên được. “Hôm ấy, bom địch đánh trúng đoạn đường vừa làm xong. Tôi và mấy anh em lao ra khắc phục. Một quả bom nổ chậm phát nổ ngay bên hông dốc, đất đá bay mù mịt. Khi khói tan, tôi thấy anh Hùng – đồng đội thân nhất – đã nằm lại. Anh ấy chỉ kịp nói 'Đừng để đường tắc, xe còn phải qua!' rồi nhắm mắt.” Bác dừng lại, giọng nghẹn lại vì xúc động. Sau đó, cả đội gần như không ai nói với ai, chỉ lặng lẽ làm việc suốt đêm. “Chúng tôi nghĩ, làm xong con đường ấy là cách tốt nhất để tiễn anh Hùng,” bác nói. “Đến sáng, đoàn xe đầu tiên vượt qua an toàn, ai cũng rưng rưng nước mắt.” .Những năm tháng ấy đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng trong lòng người lính già, kỷ niệm vẫn nguyên vẹn. Bác Năm khẽ bảo: “Chúng tôi không nghĩ mình anh hùng gì đâu. Chỉ là người lính bình thường, góp một phần nhỏ bé để đất nước thống nhất. Giờ nhìn thấy con đường Trường Sơn hôm nay, rộng và đẹp, tôi thấy mọi gian khổ năm xưa đều xứng đáng.” Cuộc đời của những người đi mở đường trong kháng chiến chống Mỹ là bản anh hùng ca thầm lặng, chan chứa mồ hôi, máu và niềm tin vào ngày thống nhất. Họ là những chiến sĩ, thanh niên xung phong trẻ tuổi, rời quê hương, cầm cuốc xẻng thay cho súng đạn để san núi, bạt rừng, lấp hố bom giữa mưa bom bão đạn.

Cuộc sống nơi rừng Trường Sơn vô cùng khắc nghiệt: cơm nắm độn sắn, nước suối thay canh, quần áo ướt sũng, đêm ngủ trong tiếng bom gầm rú. Nhiều người đã ngã xuống ngay trên con đường mình vừa mở, để lại tuổi xuân giữa đại ngàn. Thế nhưng, họ vẫn kiên cường, lạc quan, tin rằng mỗi mét đường hoàn thành là thêm một bước tiến gần hơn đến chiến thắng. Cuộc đời họ giản dị nhưng cao đẹp, là biểu tượng của tinh thần dũng cảm, lòng yêu nước và sự hy sinh lớn lao của dân tộc Việt Nam.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn