Mộc mạc và giản dị

Thủ tướng Phạm Văn Đồng có lẽ là vị Thủ tướng nghèo nhất Thế giới.

Ông có 95 năm tuổi đời, 75 năm làm cách mạng, 35 năm là ủy viên Bộ chính trị, 32 năm là thủ tướng, 10 năm là cố vấn Ban chấp hành Trung ương Đảng. Ấy vậy mà, đồng chí Phạm Văn Đồng chỉ có 2 chỉ vàng làm quà cưới cho vợ chồng người con trai duy nhất của mình, đó là Thiếu tướng Phạm Sơn Dương à vợ Phan Minh Châu trong một đám cưới đặc biệt, chỉ có nước trà, bánh kẹo, thuốc lá.

Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã dành trọn đời mình theo đuổi và tận hiến, trở thành người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nắm giữ vị trí Thủ tướng lâu nhất trong Chính phủ. Những gì đất nước có được hôm nay, tự thân đã nói lên tầm vóc của sự nghiệp ấy.

Dù là con trai duy nhất của đồng chí Phạm Văn Đồng nhưng Thiếu tướng Phạm Sơn Dương gia nhập quân đội từ năm 15 tuổi, học tại Trường Quân chính quân khu Tả Ngạn, và phục vụ tại Bộ tư lệnh Thông tin. Trong cuộc Tổng tiến công mùa Xuân 1975, ông muốn ra chiến trường và được Thủ tướng Phạm Văn Đồng viết thư giới thiệu để đi B2.

Nhà thơ Việt Phương- người thư ký gắn bó với Thủ tướng Phạm Văn Đồng 53 năm kể rằng:

“Phạm Sơn Dương hiền lành, ít nói và rất gắn bó với gia đình bên ngoại. Những người trong gia đình bên ngoại cũng vốn có tính cách khiêm tốn. Được sự dạy dỗ của cha và các cậu, các dì bên ngoại nên Phạm Sơn Dương rất hiền lành, ít nói. Tôi chưa bao giờ thấy Phạm Sơn Dương cậy thế cha mình là Thủ tướng mà lên mặt với người khác".

"Lúc sinh thời, Thủ tướng Phạm Văn Đồng là người ăn uống rất giản dị nên con trai ông cũng quen với nếp sinh hoạt giản dị như thế từ bé. Tôi còn nhớ, hồi đó nhà bếp thường nấu gạo ngon cho Thủ tướng Phạm Văn Đồng ăn vì ưu tiên ông bị bệnh dạ dày. Phạm Sơn Dương ăn cùng cha nên đương nhiên được hưởng chế độ đó. Nhưng Dương không hề thích ăn loại gạo ngon này. Cứ mỗi lần đến bữa ăn, Phạm Sơn Dương lại mang bát cơm của mình ra đổi lấy nắm cơm của mấy anh lính bảo vệ. Cơm của lính thì nấu bằng gạo thường, ăn không ngon nhưng Phạm Sơn Dương lại ăn rất ngon lành”.

Dương lại ăn rất ngon lành”.

Là con trai của Thủ tướng đương nhiệm khi đó nên khi bước vào tuổi trưởng thành, Phạm Sơn Dương nhận được không ít lời đề nghị cấp học bổng của các nước bạn, nhưng Thủ tướng Phạm Văn Đồng từ chối tất cả những lời đề nghị đó. Ông không muốn con trai mình hưởng đặc quyền đặc lợi mà yêu cầu con trai mình phải tự rèn luyện bản thân. Vì thế, thay vì cho con đi học nước ngoài, ông quyết định cho con vào quân đội. Quãng thời gian đi học, Phạm Sơn Dương được đối xử như một học sinh bình thường chứ không phải con trai của Thủ tướng.

Vì công việc bận rộn nên khi đó Thủ tướng Phạm Văn Đồng cũng rất ít khi có thời gian lên thăm con. Ông thường nhờ cấp dưới lên thăm và động viên con trai học hành. Khi có thời gian rảnh rỗi hay khi tiện việc đi công tác, ông qua thăm con trai ở trường, nhưng lần nào của ông cũng rất kín đáo, không hề rình rang, nên hiếm ai biết có Thủ tướng ghé qua. Hiểu tính cách của cha mình nên sau này, Phạm Sơn Dương cũng sống rất khiêm tốn.

Đi sơ tán hay đi làm việc, không bao giờ Phạm Sơn Dương nói mình là con của Thủ tướng để tránh nhận được sự quan tâm đặc biệt từ mọi người.

Trước khi qua đời, Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã dặn dò con trai duy nhất của mình: “Ba không có tài sản gì để lại cho con. Ba chỉ để lại một sự nghiệp để tiếp tục. Ba yêu cầu con chăm sóc má con, chăm lo dạy bảo các con của con mạnh khỏe, ngoan ngoãn, học giỏi trở thành người có ích cho xã hội, cho đất nước, xứng đáng là người sĩ quan của quân đội ta”.