Bài viết

Mối tình chiến sĩ Điện Biên và "cô mậu dịch"

Đại tá Nguyễn Đức Vân - người lính già đã qua tuổi 80, hướng về di ảnh của bà Nguyễn Thị Kim Thạch, người vợ qua đời đã gần đến giỗ đầu, giọng rưng rưng, nghẹn ngào...

Hà Tĩnh10/04/2026Ban Biên tập tổng hợp2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Đại tá Nguyễn Đức Vân - người lính già đã qua tuổi 80, hướng về di ảnh của bà Nguyễn Thị Kim Thạch, người vợ qua đời đã gần đến giỗ đầu, giọng rưng rưng, nghẹn ngào:

- 57 năm chung sống, bà nhà tôi không một lần nặng lời với tôi cháu ạ. Thời gian đầu khi bà ấy ra đi, tâm lý tôi nặng nề, con cháu tưởng tôi không qua nổi. Trong căn nhà này, nhìn nơi đâu tôi cũng thấy hình ảnh bà ấy, ấm áp, yêu thương. Khi chợt tỉnh, đối diện với sự thật, lòng tôi đau nhói. Đã nhiều đêm tôi khóc vì nhớ, vì thương. Không dám khóc ban ngày, sợ cháu, con nhìn thấy…

Ảnh cưới của ông Nguyễn Đức Vân. Ảnh do nhân vật cung cấp.

Trước lúc đến nhà ông, tôi đã được nghe đồng đội từ thời chiến đấu ở Điện Biên của ông, ông Tâm Trinh kể chuyện. Nhưng chỉ khi trực tiếp nghe ông Đức Vân tự truyện, tôi mới hiểu vì sao ông xót xa, bùi ngùi đến thế…

… Sau giải phóng Điện Biên, cũng như các cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 381, Trung đoàn 367, chiến sĩ Nguyễn Đức Vân được chuyển về Đại đoàn 305, đóng quân tại Phú Thọ, quê anh. Giặc giã tan rồi, lại đã đến tuổi lập gia đình, Đức Vân bắt đầu chú ý đến việc đi tìm vợ. Cô gái đầu tiên và duy nhất anh nghĩ đến ngày ấy là Kim Thạch. Cô cùng làng với anh. Khi còn ở nhà, anh đã thấy mến cô bởi cả nết lẫn người. Mấy năm gác bút nghiên đi đánh giặc, quên chuyện riêng tư. Nay về, nghe nói, cô đang bán hàng tại cửa hàng mậu dịch ở thị xã Phú Thọ, một lần, anh từ đơn vị về qua cửa hàng “xem mặt”. Chao ôi, cô bé thuở nào giờ đã là một thiếu nữ cao lớn, da trắng mịn màng, gương mặt đoan trang. Hình ảnh cô mậu dịch viên như hút lấy tâm trí anh bộ đội. Số lần anh về thăm nhà và nói chuyện với cô ngày một dày thêm nhưng anh vẫn chưa biết ý tứ của cô thế nào. Cho đến một chiều thứ bảy, xin đơn vị về tranh thủ, anh đạp xe thẳng về nhà Kim Thạch. Anh vừa về, bà nội cô đã bảo: Em Thạch nó cứ ngóng con luôn đấy… Nghe bà nói vậy, Đức Vân tạm yên lòng, chắc nàng cũng để ý đến mình đây. Anh ăn cơm tối với gia đình xong, bố Kim Thạch giữ anh ở lại, anh ở luôn. Đêm ấy ngủ với ông cụ trên cái sập. Anh đâu có hay, ngay từ lần gặp đầu tiên ở cửa hàng mậu dịch, Kim Thạch với anh cũng “tình trong như đã, mặt ngoài còn e”…

Ông Nguyễn Đức Vân và bà Nguyễn Thị Kim Thạch chụp ảnh kỷ niệm nhân dịp 50 năm ngày cưới.

Nửa năm sau, anh và cô tổ chức lễ cưới. Dịp ấy, một anh bộ đội, là cháu của Đại đoàn trưởng Lê Trọng Tấn cũng tổ chức cưới vợ, lại là cháu của Đức Vân. Thế là một đám cưới tập thể được tổ chức. Tướng quân Lê Trọng Tấn làm chủ hôn cho hai cặp cô dâu, chú rể. Bộ đội đơn vị tập trung kê bàn ghế, căng phông, bạt, vui và náo nức không khác gì không khí mừng chiến thắng hôm giải phóng Điện Biên 3 năm về trước.

Ông Đức Vân, do yêu cầu nhiệm vụ, sau này đã chuyển đơn vị hết về Bắc Giang, qua Ninh Bình rồi lên Hà Nội. Kết quả của mối tình ấy, 5 người con lần lượt ra đời. Khi ông đi công tác xa, cả 5 người con đều một tay bà nuôi nấng, dạy dỗ. Tiếp bước ông, đến giờ gia đình đã có tất thảy 8 người là Bộ đội Cụ Hồ. Con cả của ông bà, anh Nguyễn Đức Long giờ đã là Đại tá, Trưởng phòng Xe-Máy, Tổng cục Kỹ thuật.

Hồi ông về làm Trưởng phòng Tuyên huấn, Quân khu Thủ Đô, được quân đội cấp đất, ông xây nhà và đón bà về Hà Nội. Sống ở phường Khương Trung, ông rất tự hào vì cả ông và cháu ngoại Thùy Trang đều sinh hoạt đảng trong một chi bộ. Những người hàng xóm của ông nhìn vào cuộc sống của ông bà thì đều rất mực quý trọng. Dù đã về hưu và ở cái tuổi xưa nay hiếm, ông bà đi đâu cũng có nhau. Hình ảnh của đôi vợ chồng già mỗi sáng, mỗi chiều cùng nhau đi bộ; rồi đi chợ, đi dạo đã trở nên gần gũi, quen thuộc với mỗi người dân phường Khương Trung. Ở nhà, ông luôn giúp bà. Bà nấu cơm thì ông nhặt rau, vo gạo. Bà giặt quần áo thì ông phơi. Ông luôn hài lòng với người vợ trọn đời thủy chung, tần tảo. Có tuổi rồi, bà vẫn đẹp, vẫn nền nã, đoan trang nhất mực, với ông bà vẫn là cô hoa khôi Kim Thạch thuở nào. Bà hay nhắc nhở con cháu, phải yêu thương, kính trọng và chăm sóc ông, từ việc nhỏ như nhường ông chương trình trên ti vi mà ông thích.

Duy có một điều, những năm cuối đời, bà ốm đau triền miên. Bà bị nhiều chứng bệnh dày vò nhưng nặng nhất là bệnh tim. Khi bệnh của bà nặng, ở gần Đoàn Nghi lễ, không chịu được sự ồn ã những buổi tập của quân nhạc, ông và con cháu đã mua một căn nhà gần Hồ Tây để ông bà chuyển về đó ở. Ông cũng đưa bà đi khắp các bệnh viện lớn, tìm đến những thầy thuốc giỏi nhất chữa trị cho bà. Nhưng ngày 14-6-2013, bà đã ra đi. Ông bảo, sáng hôm ấy, ông đã nằm cạnh bà cả buổi, cho đến khi bà nhắm mắt. Ông đau khổ tưởng không gượng dậy nổi. Âu cũng là điều dễ hiểu. Gần 60 năm gắn bó, giờ bỗng nhiên đơn lẻ lúc tuổi già…

Nhưng bà, nơi chín suối, có lẽ đã rất mát lòng vì cái cây hạnh phúc ông bà vun trồng từ thuở ông là chiến sĩ Điện Biên giờ đã đơm trái ngọt. Con cháu của ông bà đều đề huề, phương trưởng, lấy sự mẫu mực của ông, bà làm gương để noi theo…

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn