MÓN NỢ VỚI ĐỒNG ĐỘI

Có những món nợ có thể trả bằng tiền bạc.

Có những món nợ có thể trả bằng thời gian.

Nhưng cũng có những món nợ, người ta mang theo suốt cả cuộc đời mà không bao giờ trả hết được.

Đối với ông Nguyễn Văn Nhuận, đó là món nợ với những người đồng đội đã nằm lại nơi chiến trường.

Ông thường nói rằng, mình chỉ là một trong số ít những người may mắn được trở về.

Trong khi đó, biết bao người đã mãi mãi dừng lại ở tuổi đôi mươi.

Họ chưa kịp trở về thăm cha mẹ.

Chưa kịp xây dựng gia đình.

Chưa kịp thực hiện những ước mơ rất đỗi bình dị của cuộc đời.

Mỗi lần nhớ lại trận đánh ngày 17 tháng 4 năm 1984 tại điểm cao Xuân Sán, lòng ông vẫn nặng trĩu.

Ông nhớ Đại đội trưởng Nguyễn Đình Hùng.

Nhớ Đại đội phó Hoàng Giáp.

Nhớ những đồng đội đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng.

Ông nhớ từng khuôn mặt.

Từng giọng nói.

Từng kỷ niệm trong những ngày hành quân dọc biên giới.

Chiến tranh đã lùi xa.

Nhưng ký ức về họ vẫn còn nguyên vẹn.

Có người hỏi ông:

"Điều gì khiến bác day dứt nhất sau chiến tranh?"

Ông không trả lời ngay.

Ông lặng im rất lâu.

Rồi chậm rãi nói:

"Tôi còn sống.

Nhiều anh em không còn nữa."

Chỉ một câu nói ngắn gọn.

Nhưng chứa đựng biết bao cảm xúc của một người đã đi qua chiến tranh.

Ông chưa bao giờ xem việc mình còn sống là điều hiển nhiên.

Ông luôn nghĩ rằng, sự sống của mình hôm nay có phần của đồng đội.

Có những người đã xông lên trước.

Có những người đã lấy thân mình che chở cho đồng đội.

Có những người đã ngã xuống để người khác được tiếp tục chiến đấu.

Bởi vậy, mỗi ngày bình yên trôi qua đều nhắc ông phải sống có trách nhiệm hơn.

Ông không thể sống thay phần những người đã hy sinh.

Nhưng ông có thể kể lại câu chuyện của họ.

Có thể nhắc tên họ.

Có thể giúp thế hệ sau hiểu rằng, đằng sau mỗi trang sử vẻ vang của dân tộc là sự hy sinh thầm lặng của biết bao con người.

Đó cũng là lý do ông luôn nhận lời tham gia các buổi gặp mặt truyền thống, giao lưu với đoàn viên, thanh niên và học sinh.

Ông không mong mình trở thành nhân vật chính.

Ông chỉ mong những người đồng đội của mình vẫn được nhắc nhớ.

Đối với ông, đó là cách thiết thực nhất để trả món nợ ân tình với những người đã không trở về.

Ông tin rằng, khi còn người kể, lịch sử sẽ còn sống.

Khi còn người lắng nghe, sự hy sinh sẽ không bị lãng quên.

Và khi thế hệ trẻ biết trân trọng quá khứ, những người đã ngã xuống sẽ luôn hiện diện trong trái tim của dân tộc.

Ở tuổi ngoài sáu mươi, mái tóc đã bạc, bước chân không còn nhanh như thời trai trẻ.

Nhưng mỗi lần kể chuyện, ánh mắt ông vẫn ánh lên niềm xúc động.

Đó không chỉ là ký ức của riêng một người lính.

Đó là ký ức của cả một thế hệ đã dâng hiến tuổi xuân cho Tổ quốc.

Ông Nguyễn Văn Nhuận luôn tâm niệm rằng, người còn sống có trách nhiệm gìn giữ ký ức về người đã khuất.

Đó không phải là sự níu kéo quá khứ.

Mà là sự tiếp nối của lòng biết ơn.

Để mỗi mùa hòa bình đi qua, mỗi thế hệ trưởng thành đều hiểu rằng, cuộc sống hôm nay được xây dựng từ sự hy sinh của biết bao người lính vô danh.

Và đó cũng là món nợ thiêng liêng mà mỗi người Việt Nam đều cần gìn giữ bằng lòng biết ơn, bằng trách nhiệm và bằng những việc làm thiết thực để xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu mạnh.