Một chiếc xe đạp và cả một chiến dịch

Có một hình ảnh rất đặc biệt của Điện Biên Phủ:

người dân công đi bộ bên cạnh chiếc xe đạp chất đầy hàng.

Họ không ngồi lên xe.

Họ đi bộ và đẩy xe.

Vì hàng hóa nặng.

Vì đường núi.

Vì chiếc xe phải được giữ thăng bằng.

Một trong những người từng làm công việc ấy là Nguyễn Văn Chuyên.

Chiếc xe của ông không phải loại xe đặc biệt.

Chỉ là một chiếc xe đạp bình thường được cải tiến.

Nhưng sau khi gia cố, nó trở thành phương tiện vận chuyển.

Trên xe có gạo.

Có muối.

Có đạn.

Có những vật dụng cần thiết.

Mỗi chuyến, ông phải đẩy xe hàng chục cây số.

Đến nơi, giao hàng.

Sau đó quay về.

Rồi lại đi.

Điều đáng kinh ngạc là số lượng những chiếc xe như vậy lên đến hàng chục nghìn.

Mỗi chiếc chỉ đóng góp một phần nhỏ.

Nhưng hàng nghìn chiếc cộng lại tạo thành một hệ thống vận tải khổng lồ.

Người ta thường nói Điện Biên Phủ là cuộc đối đầu giữa pháo binh và pháo binh.

Nhưng có một cuộc đối đầu khác ít được nhìn thấy hơn:

Pháo binh cần đạn, và đạn phải được đưa đến trận địa.

Đằng sau một viên đạn được bắn ra có thể là hàng chục cây số đường rừng.

Có người đẩy xe.

Có người sửa đường.

Có người làm cầu.

Có người gùi hàng.

Có người nấu cơm.

Và cuối cùng, viên đạn mới đến được nơi người lính cần nó.

Vì vậy, mỗi chiếc xe đạp thồ không chỉ là một phương tiện.

Nó là một mắt xích của cả chiến dịch.