MỘT CHUYẾN XE GIỮA TRẬN ĐỊA BOM ĐẠN

Bác cựu chiến binh Đỗ Như Lai, sinh năm 1957, nhập ngũ năm 1972, xuất ngũ năm 1987, là người từng trải qua những năm tháng quân ngũ đầy gian khổ. Trong thời gian phục vụ, bác mang quân hàm Trung tá, lái xe, Tỉnh đội Thanh Hóa, Quân khu 4.

Nhắc về chiến tranh, bác Lai thường nói rằng người lính lái xe tuy không trực tiếp đứng ở tuyến đầu, nhưng mỗi chuyến xe vào chiến trường đều là một lần đối mặt với hiểm nguy. Trên những cung đường bom đạn, người lái xe phải đưa người, đưa hàng đến nơi an toàn rồi trở về, bất kể ngày hay đêm.

Trong rất nhiều chuyến xe năm ấy, bác nhớ nhất một chuyến xe diễn ra trong một đêm mà bom đạn phủ kín con đường.

Lệnh lên đường

Đêm hôm ấy, đơn vị nhận được lệnh khẩn.

Một chuyến xe phải nhanh chóng đưa hàng và vật tư đến một đơn vị đang gặp khó khăn phía trước.

Trời đã tối.

Mưa lất phất.

Con đường phía trước không dễ đi.

Một đồng đội hỏi bác:

“Đường hôm nay nguy hiểm lắm, anh Lai có đi được không?”

Bác kiểm tra lại chiếc xe rồi bình tĩnh đáp:

“Đường có nguy hiểm thì càng phải đi cẩn thận. Anh em phía trước đang chờ.”

Bác cùng mọi người kiểm tra hàng hóa, che chắn cẩn thận rồi lên đường.

Chiếc xe từ từ rời khỏi vị trí.

Đèn xe được hạn chế tối đa.

Con đường trong đêm gần như chỉ còn một màu đen.

Hai bên là rừng.

Phía trước là chiến trường.

Con đường dưới bom

Xe chạy được một đoạn thì tiếng máy bay bắt đầu vọng lại.

Bác Lai lập tức giảm tốc độ.

Một đồng đội trên xe nói:

“Có máy bay!”

Bác đáp:

“Bình tĩnh. Theo dõi phía trước.”

Chưa đầy một phút sau—

ẦM!

Một tiếng nổ vang lên phía trước.

Đất đá bắn tung.

Bác lập tức phanh xe.

Chiếc xe dừng lại giữa con đường.

Một quả bom vừa đánh xuống cách đó không xa.

Khói bụi phủ kín.

Người trên xe hỏi:

“Có đi tiếp không anh?”

Bác Lai nhìn về phía trước.

Con đường vẫn còn đi được.

Bác nói:

“Kiểm tra xe. Nếu xe còn chạy được thì tiếp tục.”

Mọi người nhanh chóng kiểm tra.

May mắn chiếc xe chỉ bị ảnh hưởng nhẹ.

Bác nổ máy.

Chiếc xe tiếp tục lăn bánh.

Trận đánh bất ngờ

Đi thêm một đoạn, tiếng bom lại vang lên.

Lần này liên tiếp.

ẦM! ẦM! ẦM!

Cả khu vực sáng lóe.

Đất đá rơi xuống nóc xe.

Bác Lai lập tức cho xe nép vào một vị trí có địa hình che chắn.

Một đồng đội nói:

“Anh Lai, chờ hết bom rồi đi.”

Bác nhìn đồng hồ.

Rồi nhìn về phía trước.

Bác nói:

“Nếu dừng quá lâu, anh em phía trước sẽ thiếu hàng. Nhưng phải bảo đảm an toàn. Chờ thời cơ.”

Mọi người im lặng.

Tiếng bom vẫn vang lên.

Một lúc sau, khoảng cách giữa các đợt bom thưa dần.

Bác Lai khởi động xe.

Chiếc xe tiếp tục tiến về phía trước.

Đột nhiên—

ẦM!

Một tiếng nổ rất lớn ngay phía trước.

Một đoạn đường bị phá.

Đất đá chắn ngang.

Bác phanh xe.

Mọi người xuống kiểm tra.

Một chiến sĩ nói:

“Không đi được rồi!”

Bác Lai nhìn đoạn đường.

Rồi bác nói:

“Không đi được bằng đường này thì phải tìm đường tránh.”

Mọi người nhanh chóng tìm một lối vòng qua.

Trong ánh sáng yếu ớt, từng người phối hợp đưa xe qua đoạn đường khó.

Bánh xe nhiều lần trượt xuống bùn.

Có lúc tưởng như xe không thể đi tiếp.

Nhưng cuối cùng chiếc xe cũng vượt qua.

Người lái xe giữa lằn ranh sinh tử

Đường càng vào sâu càng nguy hiểm.

Tiếng bom phía trước vẫn vang lên.

Bác Lai phải tập trung cao độ.

Có đoạn đường chỉ vừa đủ cho một chiếc xe đi qua.

Có đoạn đầy hố bom.

Có đoạn cây đổ chắn ngang.

Bác vừa lái vừa quan sát.

Một đồng đội nói:

“Anh Lai, phía trước có hố bom!”

Bác lập tức đánh lái.

Chiếc xe nghiêng mạnh.

Bánh xe trượt xuống mép hố.

Mọi người trên xe đồng loạt giữ chặt.

Bác Lai bình tĩnh điều khiển.

Sau vài giây căng thẳng, chiếc xe thoát khỏi miệng hố.

Một chiến sĩ thở phào:

“Thoát rồi!”

Bác chỉ cười:

“Chưa đến nơi thì chưa được mừng.”

Rồi bác tiếp tục lái.

Đến được nơi cần đến

Gần sáng, chiếc xe cuối cùng cũng đến vị trí đơn vị đang chờ.

Những người lính phía trước chạy ra.

Họ nhanh chóng tiếp nhận hàng hóa.

Một cán bộ nói:

“May quá, các anh đến kịp!”

Bác Lai nhìn những người lính đang khẩn trương chuyển hàng rồi chỉ nói:

“Anh em cần thì chúng tôi phải đưa vào.”

Không có lời nói lớn lao.

Chỉ một câu rất giản dị.

Nhưng đó chính là trách nhiệm của những người lính lái xe trong chiến tranh.

Sau khi bàn giao xong, bác Lai lại chuẩn bị quay về.

Một chiến sĩ hỏi:

“Anh không nghỉ một chút sao?”

Bác cười:

“Còn phải đưa xe về. Đường về cũng phải đi.”

Bình minh trên con đường trở về

Trời bắt đầu sáng.

Chiếc xe lại lăn bánh.

Phía sau là đơn vị vừa được tiếp tế.

Phía trước vẫn là con đường đầy hố bom.

Bác Lai nhìn qua kính chắn gió.

Sau một đêm căng thẳng, khuôn mặt bác vẫn bình tĩnh.

Bác hiểu rằng chuyến xe này chỉ là một trong rất nhiều chuyến xe mà người lính lái xe phải thực hiện.

Có những chuyến đi thuận lợi.

Có những chuyến đi gặp bom đạn.

Có những người may mắn trở về.

Cũng có những người đã nằm lại trên những cung đường ấy.

Nhưng khi có lệnh, người lái xe vẫn phải lên đường.

Bởi phía trước luôn có những người đồng đội đang chờ.

Ký ức của người lính lái xe

Năm 1987, bác Đỗ Như Lai xuất ngũ.

Những năm tháng quân ngũ khép lại, nhưng ký ức về những cung đường bom đạn vẫn theo bác suốt cuộc đời.

Bác nhớ những đêm lái xe không ánh đèn.

Nhớ tiếng máy bay trên đầu.

Nhớ những hố bom giữa đường.

Nhớ những lần xe mắc lầy giữa rừng.

Và nhớ nhất những người đồng đội từng cùng mình đi qua những cung đường nguy hiểm.

Bác tâm sự:

“Lái xe thời chiến không có con đường nào thật sự an toàn. Mỗi chuyến đi đều có thể gặp bom. Nhưng phía trước là đồng đội, là nhiệm vụ. Chỉ cần xe còn chạy được thì mình còn phải đi.”

Đó là suy nghĩ giản dị nhưng thể hiện rõ tinh thần trách nhiệm của một người lính.

Bác không coi những chuyến xe năm xưa là chiến công của riêng mình.

Bác nói rằng để một chuyến xe đến được nơi cần đến là công sức của cả tập thể: người chuẩn bị hàng, người dẫn đường, người bảo vệ, người sửa xe và người lái.

Mỗi người một nhiệm vụ.

Tất cả cùng hướng về phía trước.

Những người lính lái xe năm ấy không trực tiếp cầm súng ở tuyến đầu, nhưng họ đã góp phần giữ cho mạch vận chuyển không bị đứt, đưa người và vật tư vượt qua những cung đường bom đạn để đến với đồng đội.

Đó là một cuộc chiến thầm lặng.

Không phải lúc nào cũng có tiếng súng.

Nhưng luôn có hiểm nguy.

Và mỗi chuyến xe hoàn thành nhiệm vụ đều là một lần vượt qua ranh giới sinh tử.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua.

Bác Đỗ Như Lai nay đã trở về cuộc sống đời thường.

Nhưng mỗi khi nhớ lại những năm tháng ấy, bác vẫn nhớ hình ảnh chiếc xe trong đêm, tiếng bom vang lên hai bên đường và những người đồng đội ngồi phía sau.

Bác nói:

“Điều quý nhất là mình đã đưa được anh em và hàng hóa đến nơi, rồi mọi người lại cùng nhau trở về. Chiến tranh gian khổ như thế, nhưng tình đồng đội thì không bao giờ quên được.”

Và có lẽ, đó chính là câu chuyện đẹp nhất về người lính lái xe:

Giữa những cung đường đầy bom đạn, họ không hỏi con đường phía trước nguy hiểm đến đâu. Họ chỉ nghĩ một điều: phía trước có đồng đội đang chờ, và mình phải đưa chuyến xe đến nơi.