Một dòng chữ làm người lính bật khóc

Chiều ấy, mưa vừa tạnh.

Đơn vị nghỉ bên một khoảng rừng ẩm ướt. Người giao liên mang đến vài lá thư từ quê.

Nguyễn Văn Được nhận được thư của mẹ.

Phong bì đã nhàu vì chặng đường dài.

Anh ngồi xuống dưới gốc cây, mở thư ra đọc.

Những dòng đầu vẫn quen thuộc:

“Con có khỏe không?”

“Mẹ vẫn bình thường.”

“Lúa ngoài đồng đã chín.”

Anh đọc chậm rãi.

Mỗi chữ như mang theo hơi thở của quê nhà.

Lâm ngồi cạnh hỏi:

— Có tin gì mới không?

Được lắc đầu:

— Toàn chuyện ở nhà thôi.

Anh đọc tiếp.

Mẹ kể em gái đã biết cấy ruộng.

Mái tranh đã vá lại.

Con chó vàng vẫn chạy ra cổng mỗi chiều.

Đến gần cuối thư, có một dòng chữ viết hơi run:

“Mẹ vẫn để dành bát cơm của con mỗi bữa, rồi lại nhớ con đang ở xa mà cất đi.”

Được đọc đến đó thì dừng lại.

Anh nhìn mãi dòng chữ ấy.

Mắt bỗng cay xè.

Rồi nước mắt trào ra lúc nào không biết.

Lâm khẽ gọi:

— Được…

Anh không trả lời.

Chỉ cúi đầu, tay vẫn giữ lá thư.

Trong khoảnh khắc ấy, khu rừng, mưa gió, ba lô và những chặng hành quân dường như biến mất.

Trước mắt anh chỉ còn hình ảnh người mẹ già ngồi bên mâm cơm.

Đặt thêm một cái bát.

Rồi lặng lẽ cất đi vì nhớ con đang ở nơi xa.

Đó không phải chuyện lớn lao.

Không phải tin chiến thắng.

Không phải lời dặn dò mạnh mẽ.

Chỉ là một dòng chữ rất bình thường.

Nhưng chính sự bình thường ấy làm trái tim người lính không chịu nổi.

Hòa nhìn sang rồi lặng lẽ quay đi.

Páo cũng không nói gì.

Những người từng xa nhà đều hiểu.

Có những lúc người lính chịu được mưa rừng, đói khát và gian khổ.

Nhưng lại không chịu nổi một dòng chữ của mẹ.

Một lúc lâu sau, Được lau mắt.

Anh cười gượng:

— Mình yếu quá rồi.

Lâm đặt tay lên vai bạn:

— Không phải yếu đâu. Nhớ nhà thôi.

Được gấp lá thư lại thật cẩn thận.

Cho vào túi áo trong.

Sát ngực.

Đêm ấy, anh không ngủ được.

Tiếng mưa nhỏ giọt từ lá cây xuống đất nghe đều đều.

Anh lại lấy thư ra đọc đúng dòng chữ ấy.

Rồi đọc lần nữa.

Mỗi lần đọc, anh lại thấy thương mẹ hơn.

Anh tự nhủ:

Mình phải trở về.

Phải còn sống để về ăn bát cơm mẹ dọn.

Nhiều năm sau, bác Được kể:

“Tôi đã đọc nhiều lá thư, nhưng có một dòng làm tôi không kìm được nước mắt: ‘Mẹ vẫn để dành bát cơm của con mỗi bữa.’”

Bác nói rằng chiến tranh khiến con người hiểu giá trị của những điều nhỏ nhất.

Một bữa cơm.

Một cái bát.

Một chỗ ngồi còn để trống.

Một người mẹ vẫn chờ con dù biết con đang ở rất xa.

Rồi bác cười hiền:

“Ngày trở về, việc đầu tiên tôi làm là ngồi ăn cơm với mẹ. Và lúc ấy tôi nhớ lại dòng chữ năm xưa.”

Lá thư đã ố vàng theo thời gian.

Nhưng dòng chữ ấy vẫn còn nguyên trong ký ức người lính.

Có những dòng chữ không cần đẹp, không cần dài, không cần lớn lao. Chỉ cần chúng được viết bằng tình thương của mẹ, chúng có thể làm một người lính từng đi qua mưa bom bão đạn lặng lẽ bật khóc giữa rừng sâu.