Một gia đình, ba vị tướng: Thiên sử hùng ca bất tử
Trong lịch sử chiến tranh cách mạng và xây dựng đất nước, gia đình họ Phan Đình ở Nam Định đã cống hiến cho Tổ quốc ba người con ưu tú – ba nhà lãnh đạo kiệt xuất trên ba mặt trận sinh tử của dân tộc: đồng chí Lê Đức Thọ, Thượng tướng Đinh Đức Thiện và Đại tướng Mai Chí Thọ.
Người anh cả – đồng chí Lê Đức Thọ (tên thật là Phan Đình Khải, 1911–1990) – là nhà lãnh đạo tiền bối xuất sắc của Đảng, nổi tiếng thế giới với bản lĩnh ngoại giao kiệt xuất tại Hội nghị Paris. Trên cương vị Cố vấn đặc biệt của Đoàn đại biểu Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ông đã thể hiện tư duy chiến lược sắc bén "vừa đánh vừa đàm", buộc Mỹ phải ký Hiệp định Paris năm 1973 và rút toàn bộ quân đội về nước. Quyết định kiên quyết từ chối Giải Nobel Hòa bình năm 1973 khi miền Nam chưa hoàn toàn giải phóng đã trở thành biểu tượng bất tử về khí tiết cách mạng.
Tiếp bước anh mình, người em thứ hai – Thượng tướng Đinh Đức Thiện (tên thật là Phan Đình Dinh, 1913–1996) – trở thành "Archimedes Hậu cần" của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Trên cương vị Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần suốt những năm tháng chống Mỹ ác liệt nhất, ông đã táo bạo chỉ đạo xây dựng hệ thống đường ống dẫn xăng dầu xuyên dãy Trường Sơn vào tận Lộc Ninh, cung cấp nguồn nhiên liệu sống còn cho hàng vạn xe tăng, pháo hạng nặng tiến về giải phóng Sài Gòn.
Trong khi đó, người em út – Đại tướng Mai Chí Thọ (tên thật là Phan Đình Đống, 1922–2007) – lại gắn liền cuộc đời với dải đất Nam Bộ kiên cường, trở thành vị Đại tướng đầu tiên của Lực lượng Công an Nhân dân Việt Nam. Sau ngày thống nhất, trên cương vị Chủ tịch UBND rồi Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh và về sau là Bộ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an), ông nổi tiếng với tinh thần đổi mới thực tiễn, cùng tập thể lãnh đạo TP.HCM khởi xướng các chính sách "xé rào" tháo gỡ khó khăn kinh tế, tạo tiền đề thực tiễn quan trọng cho đường lối Đổi mới năm 1986.
Câu chuyện về ba anh em ruột – một nhà lãnh đạo chính trị ngoại giao kiệt xuất, một danh tướng hậu cần quân sự và một đại tướng an ninh đổi mới – đã đi vào lịch sử như một thiên sử hùng ca có một không hai về lòng yêu nước và tài năng lãnh đạo của người Việt Nam.
