Một ký ức không thể quên của ông Hoàng Văn Lộc
Ông Hoàng Văn Lộc (sinh năm 1954), quê tại xã Vĩnh Giang, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị, là một trong những nhân chứng sống đã trải qua những năm tháng chiến tranh ác liệt nhất trên mảnh đất từng bị chia cắt bởi vĩ tuyến 17. Cuộc đời ông gắn liền với ký ức về bom đạn, hầm trú ẩn và những ngày sống trong “tọa độ lửa” của miền Trung.
Năm 1972, khi chiến sự tại Quảng Trị leo thang dữ dội, ông Lộc vừa tròn 18 tuổi. Gia đình ông sinh sống trong vùng ven sông Bến Hải – khu vực thường xuyên bị pháo kích và không kích. Khi ấy, cả làng phải đào hầm trú ẩn ngay dưới nền nhà hoặc ngoài vườn. Cuộc sống sinh hoạt hằng ngày hoàn toàn phụ thuộc vào tình hình bom đạn trên bầu trời.
Ông Lộc nhớ rất rõ những ngày tháng ấy. Ban ngày, mọi người hạn chế di chuyển, chỉ khi thật cần thiết mới rời hầm. Ban đêm, khi tiếng máy bay giảm bớt, họ tranh thủ nấu nướng, tìm kiếm lương thực. Có những đêm pháo sáng rực cả bầu trời, tiếng nổ dồn dập khiến đất đá rung chuyển. Cả gia đình ông nhiều lần phải nằm im dưới hầm suốt nhiều giờ liền, không dám lên mặt đất.
Một ký ức không thể quên với ông là trận pháo kích vào tháng 7/1972. Khi đó, cả khu vực Vĩnh Linh rung chuyển dữ dội. Sau loạt bom, ông cùng cha bước ra ngoài thì thấy nhiều ngôi nhà trong làng bị sập hoàn toàn, khói bụi bao phủ. Người dân hoảng loạn tìm nhau giữa đổ nát. Ông đã cùng bà con đưa những người bị thương đến nơi an toàn, trong điều kiện thiếu thốn phương tiện và nguy cơ bom tiếp tục dội xuống bất cứ lúc nào.
Không chỉ đối mặt với bom đạn, cuộc sống thời chiến còn là những ngày thiếu ăn, thiếu nước. Gạo gần như cạn kiệt, người dân phải ăn khoai, sắn thay cơm. Nước sạch phải lấy từ giếng xa, có khi phải đi vào ban đêm để tránh máy bay phát hiện. Tuy vậy, giữa gian khó, tình làng nghĩa xóm vẫn luôn gắn bó. Người dân chia nhau từng bát gạo, cùng nhau đào hầm, giúp nhau vượt qua hiểm nguy.
Ông Lộc cũng từng nhiều lần chứng kiến bộ đội hành quân qua địa bàn. Họ đi trong im lặng, mang theo vũ khí và hành trang đơn sơ. Dù mệt mỏi, họ vẫn động viên người dân giữ vững niềm tin vào ngày chiến thắng. Hình ảnh ấy đã trở thành ký ức sâu đậm trong ông về sự kiên cường của con người thời chiến.
Sau năm 1975, khi hòa bình lập lại, gia đình ông trở về dựng lại cuộc sống từ đống đổ nát. Những năm đầu rất khó khăn, nhưng họ từng bước gây dựng lại quê hương. Vết tích chiến tranh dần lùi xa, nhưng ký ức về những năm tháng bom đạn vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí ông.
Ở tuổi ngoài 70, ông Hoàng Văn Lộc vẫn thường kể lại câu chuyện của mình cho con cháu. Không phải để nhắc lại đau thương, mà để thế hệ sau hiểu rằng hòa bình hôm nay là thành quả của sự hy sinh và kiên cường của cả một dân tộc trên mảnh đất Quảng Trị lịch sử.
