MỘT NGÀY TRỞ LẠI

MỘT NGÀY TRỞ LẠI

Hai mươi năm sau ngày rời Trường Sa, Hải mới có dịp trở lại nơi mình từng làm nhiệm vụ.

Con tàu tiến chậm giữa biển.

Hải đứng trên boong, mái tóc đã điểm bạc.

Anh nhìn đường chân trời.

Biển vẫn xanh như ngày trước.

Nhưng anh đã không còn là chàng trai hai mươi tuổi năm nào.

Ngày ấy, Hải cùng đồng đội sống trên một hòn đảo nhỏ.

Cuộc sống thiếu thốn đủ thứ.

Nước ngọt phải tiết kiệm.

Thực phẩm phải bảo quản cẩn thận.

Những cơn bão thường xuyên khiến mọi người phải căng mình chống chọi.

Nhưng chẳng ai than phiền quá nhiều.

Bởi họ biết mình đang làm nhiệm vụ.

Hải vẫn nhớ một người đồng đội tên Sơn.

Sơn là người vui tính nhất đơn vị.

Mỗi khi mọi người mệt, Sơn thường kể chuyện quê nhà để cả nhóm cười.

Một lần, Sơn nói:

— Sau này về đất liền, tôi sẽ mở một quán ăn.

Hải hỏi:

— Bán gì?

Sơn cười:

— Bán tất cả những món mà ở đảo chúng ta thèm.

Mọi người cười lớn.

Không ai nghĩ rằng Sơn sẽ không có cơ hội thực hiện ước mơ ấy.

Ngày 14 tháng 3 năm 1988, tin tức về cuộc đối đầu tại Gạc Ma khiến mọi người lặng đi.

Hải không có mặt trong đội hình trực tiếp hôm ấy.

Nhưng anh biết có những người đồng đội và những người lính cùng thế hệ đã không trở về.

64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam đã hy sinh.

Hải nhớ mãi những ngày sau đó.

Không ai nói nhiều.

Mọi người làm việc trong im lặng.

Mỗi người đều hiểu rằng biển đã lấy đi những người trẻ tuổi.

Hai mươi năm sau, Hải trở lại.

Con tàu cập đảo.

Anh bước xuống.

Mọi thứ đã thay đổi.

Công trình được xây dựng tốt hơn.

Cây xanh nhiều hơn.

Trang thiết bị hiện đại hơn.

Nhưng có một thứ vẫn giống ngày trước.

Đó là lá cờ Tổ quốc.

Hải đứng trước cột cờ rất lâu.

Một chiến sĩ trẻ đến gần:

— Chú từng làm nhiệm vụ ở đây ạ?

Hải gật đầu.

— Cách đây rất lâu rồi.

— Chú có nhớ nơi này không?

Hải cười:

— Nhớ chứ.

— Điều gì làm chú nhớ nhất?

Hải nhìn ra biển.

— Đồng đội.

Hải kể cho người lính trẻ nghe về Sơn.

Về những ngày cả nhóm cùng nhau làm việc.

Về những buổi tối ngồi kể chuyện quê nhà.

Và về những người đã không thể trở về.

Người chiến sĩ trẻ hỏi:

— Chú có buồn không?

Hải trả lời:

— Có.

— Vậy tại sao chú vẫn quay lại?

Hải nhìn lá cờ.

— Vì tôi muốn nhìn thấy nơi mà những người bạn của mình từng bảo vệ.

Chiều hôm ấy, Hải đi đến khu tưởng niệm.

Anh đứng trước những dòng tên.

Không cần ai kể, anh vẫn biết những cái tên ấy có ý nghĩa như thế nào.

Hải đặt bó hoa xuống.

Anh nói rất khẽ:

— Tôi trở lại rồi.

Gió thổi qua.

Không có câu trả lời.

Chỉ có tiếng sóng.

Nhưng Hải cảm thấy lòng mình nhẹ hơn.

Trước khi rời đảo, anh gặp một nhóm học sinh đang tham quan.

Một em hỏi:

— Chú ơi, chú từng là lính Hải quân phải không?

Hải gật đầu.

— Vâng.

— Chú có điều gì muốn nói với chúng cháu không?

Hải suy nghĩ.

— Hãy nhớ rằng hòa bình hôm nay không phải tự nhiên mà có.

Các em im lặng.

Hải nói tiếp:

— Có những người đã hy sinh để bảo vệ đất nước. Vì vậy, các cháu hãy học tập thật tốt, hiểu lịch sử và sống có trách nhiệm.

Một em hỏi:

— Như vậy là chúng cháu cũng đang bảo vệ Tổ quốc ạ?

Hải mỉm cười:

— Đúng. Mỗi người có một cách khác nhau.

Con tàu rời đảo vào lúc hoàng hôn.

Hải đứng trên boong lần cuối.

Anh mở chiếc hộp nhỏ mang theo.

Bên trong là một tấm ảnh cũ.

Sơn đang cười.

Hải nhìn tấm ảnh rồi nhìn biển.

Anh nói:

— Cậu thấy không? Nơi này đã thay đổi rồi.

Gió thổi tung mái tóc bạc.

Hải cất tấm ảnh lại.

Con tàu tiếp tục đi.

Phía sau là Trường Sa.

Phía trước là đất liền.

Nhưng trong lòng Hải, khoảng cách giữa hai nơi ấy chưa bao giờ xa.

Một ngày trở lại là câu chuyện về ký ức và sự tiếp nối. Hai mươi năm có thể làm thay đổi một hòn đảo, nhưng không thể xóa đi ký ức về những người đã hy sinh. Gạc Ma ngày 14 tháng 3 năm 1988, với 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Việt Nam hy sinh, là một phần đau thương của lịch sử. Thế hệ hôm nay cần ghi nhớ bằng lòng biết ơn, trân trọng hòa bình và tiếp tục xây dựng đất nước vững mạnh để bảo vệ chủ quyền biển đảo bằng những phương thức hòa bình, kiên định và đúng pháp luật.