MỘT NGƯỜI CON CỦA VÙNG BIỂN NHƠN HẢI

Nếu ghé thăm vùng biển Nhơn Hải hôm nay, giữa sóng êm và nắng vàng, thật khó hình dung nơi đây từng trải qua những năm tháng chiến tranh vô cùng khốc liệt. Lịch sử vùng đất này không chỉ được viết nên bởi những chiến công lớn, mà còn lưu giữ ký ức về những con người thầm lặng—những người đã dùng cả tuổi trẻ để bảo vệ từng xóm làng, từng con đường liên lạc. Liệt sĩ Nguyễn Xin là một trong những con người như thế

Sinh năm 1912 tại xã Nhơn Hải, huyện Ninh Hải, tỉnh Ninh Thuận, Nguyễn Xin trưởng thành từ chính cái nắng, cái gió của vùng biển quê hương. Tháng 8 năm 1945, khi ngọn lửa cách mạng bùng cháy khắp cả nước, ông tích cực tham gia và được giao trọng trách Đội trưởng Nhân dân tự vệ thôn Khánh Hưng. Công việc của một người tự vệ làng biển không phải là những trận đánh vang dội, mà là những nhiệm vụ âm thầm: bảo vệ cơ sở, theo dõi tình hình địch và nắm rõ từng góc đường, bãi cát quê nhà.

Một trong những chiến công thầm lặng nhưng đầy ý nghĩa của ông là đợt phá hoại đường dây điện thoại kết nối giữa đồn Ninh Chữ và đồn Mỹ Tường. Thời điểm đó, đường dây liên lạc này là "mạch máu" giúp quân Pháp truyền tin và phối hợp lực lượng. Cắt đứt nó đồng nghĩa với việc làm suy yếu khả năng chỉ huy của địch, tạo lợi thế cho lực lượng kháng chiến địa phương.

Đêm ngày 13 tháng 3 năm 1948, người đội trưởng tự vệ lại lên đường thực hiện nhiệm vụ. Giữa ranh giới mong manh của sống và chết, ông không may bị quân Pháp phát hiện và bắt giữ. Chúng đã sát hại ông ngay tại bờ biển thôn Khánh Nhơn. Nguyễn Xin hy sinh khi mới 36 tuổi—độ tuổi sung sức nhất của một đời người.

Câu chuyện về Nguyễn Xin không bắt đầu từ những điều xa xôi, mà gắn liền với những địa danh rất đỗi gần gũi của Ninh Thuận: từ Nhơn Hải, Ninh Chữ đến Mỹ Tường và bờ biển Khánh Nhơn. Chính sự gần gũi ấy giúp thế hệ trẻ hôm nay nhận ra rằng: Lịch sử không chỉ nằm trên những trang sách giáo khoa khô khốc, mà hiện hữu ngay trong tên làng, tên xã và dải cát quê hương.

Nguyễn Xin nằm lại giữa lòng biển mẹ, nhưng tinh thần của ông vẫn còn vẹn nguyên. Sự hy sinh của ông cùng bao thế hệ đi trước là lời nhắc nhở nhẹ nhàng mà sâu sắc rằng: Cuộc sống bình yên, con đường thong dong về nhà hay những buổi học yên bình ngày hôm nay đều được đánh đổi bằng máu và nước mắt của những con người bình dị nhưng phi thường.